ေဒါက္တာေအးေမာင္
ဥကၠ႒
ရခိုင္တို္င္းရင္းသားတိုးတက္ေရးပါတီ
အစိုးရတက္ၿပီးေနာက္ ႏိုင္ငံေရးအေနနဲ့ေတာ့ ေျပာင္းလဲမႈအနည္းငယ္ရႇိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ့ေတြ႕ဆံု ေဆြးေႏြးၿပီးေနာက္ အမ်ဳိးသားရင္ၾကားေစ့ေအာင္လုပ္ဖို့ဆိုတဲ့ေျခလႇမ္းကို တက္ၿပီးေတာ့လႇမ္းတယ္။ ေနာက္ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြကိုလည္း အသိအမႇတ္ျပဳလာတဲ့သေဘာကိုေတြ႕လာတယ္။ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္တာေတြကိုလည္း အတိုင္းအတာတစ္ခုထိခြင့္ျပဳလာတာကိုေတြ႕ရတယ္။ ၿပီးေတာ့ အတိုက္အခံပါတီေတြနဲ့ ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးတယ္ဆိုတာကိုလူထုယံုေအာင္လုပ္လာတယ္။ လူထုဆႏၵကိုလိုက္ေလ်ာၿပီးေတာ့ ဖြဲ႕စည္းပံု ကိုေတာင္ျပင္ဖို့ဆိုတဲ့စကားကို သူတို့ဘက္ကစတင္ၿပီးေတာ့ကမ္းလႇမ္းလာတယ္။ ဒါေတြက ႏိုင္ငံေရးအားျဖင့္ ေျပာင္းလဲလာမႈေတြပါ။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြကို လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ေပးတာေတြ၊ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားဆိုၿပီးေတာ့ အသိအမႇတ္ျပဳတာေတြ ေတြ႕လာရပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရး အဲဒီလိုေတြ႕ဆံုႀကိဳးစားတာေတြက ဘာေတြကိုရေအာင္ သူတို့ႀကိဳးစားလဲဆိုရင္ ပိတ္ဆို့မႈေတြကို အတိုင္းအတာ တစ္ခုထိထြက္ေပါက္ရေအာင္ သူတို့ႀကိဳးစားႏိုင္ခဲ့တယ္။အထူးသျဖင့္ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြရဲ႕ပိတ္ဆို့မႈေတြပါ။ အဲဒီမႇာ အစိုးရရဲ႕ အေအာင္ျမင္ဆံုးလို့ေျပာႏိုင္တဲ့အရာက အတိုက္အခံပါတီေခါင္းေဆာင္အပါအ၀င္ လူပုဂၢိဳလ္တခ်ဳိ႕ကို ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲနဲ့ လႊတ္ေတာ္ ထဲကိုဆြဲတင္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ ဒါေတြက သူတို့ရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးေအာင္ျမင္မႈလို့ အၾကမ္းအားျဖင့္ေျပာလို့ရတယ္။
တိုက္႐ိုက္အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈက လူထုအေပၚေရာက္တယ္လို့ မေတြ႕ ရဘူး။ အစိုးရရဲ႕ေျပာင္းလဲမႈေတြဟာ တိုက္႐ိုက္အက်ဳိးသက္ေရာက္သြားတာက ေတာ့ လူထုက အၿငိဳးအေတးထားတဲ့အခြင့္ထူးခံေတြ၊ တစ္နည္းအားျဖင့္ ၿပီးသြားတဲ့ အစိုးရလက္ထက္က နည္းမ်ဳိးစံုနဲ့ ေငြေၾကးရႇာေဖြထားႏိုင္ခဲ့တဲ့ပုဂၢိဳလ္ေတြကို အတိတ္မႇာခ်န္ထားႏိုင္ခဲ့ေအာင္၊ တစ္နည္းအားျဖင့္ ေမ့ေပ်ာက္ႏိုင္ေအာင္ ဒီလိုအေျပာင္းအလဲေတြက ဖန္တီးႏိုင္ခဲ့တယ္။ အဓိကျပဳျပင္ဖို့လိုတာေတြက ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးနဲ့ လူမႈပတ္၀န္းက်င္ပါ။ အစုိးရဟာ အထူးသျဖင့္ ယခင္က ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္လုပ္တဲ့လူေတြက လူထုကို တိုက္႐ိုက္စကားမေျပာဘူး။ လက္ရႇိ အစိုးရ ျပည္သူေၾကာက္ေနတဲ့ယခင္ေခတ္ကို ေျပာင္းျပန္လႇန္ဖို့ႀကိဳးစားတယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္အေျချပမိန့္ခြန္းေတြမႇာ သူတို့ရဲ႕ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြကို ျပည္သူကို တင္ျပတာေတြကိုေတြ႕ရတယ္။
အဲဒီေျပာင္းလဲမႈလုပ္တာေတြက တခ်ဳိ႕တစ္၀က္ေတြက ေအာင္ျမင္ႏိုင္တယ္။ တခ်ဳိ႕က်ေတာ့လည္းေအာင္ျမင္ဖို့ခက္တယ္။ သူတိုရဲ႕ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရးေျပာင္းလဲမႈ၊ ႏိုင္ငံေရးေျပာင္းလဲမႈေတြကိုၾကည့္တဲ့အခါ ႏိုင္ငံေရးေျပာင္းလဲမႈေတြနည္းနည္းေတြ႕လာရတယ္။ အတိုက္အခံ ေတြအေပၚမႇာေလးစားမႈနဲ့ သူတို့ေျပာတဲ့ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးေရး ႏိုင္ငံေရးယဥ္ေက်းမႈသစ္ဆိုတာေတြကို သူတို့ႀကိဳးစားတယ္။ ဒါေပမဲ့ အာဏာကို ရတဲ့နည္းနဲ့လက္လႊတ္မခံဘဲနဲ့ရတဲ့နည္းနဲ့ယူသြားမယ္ဆိုတဲ့ သူတို့ရဲ႕ရည္ေမ်ာ္ခ်က္ေတြကိုလည္းေတြ႕ရတယ္။ လူမႈေရးပိုင္းေတြကိုေတာ့ သူတို့က ႀကိဳးစားတည္ေဆာက္ေနတယ္လို့ယူဆတယ္။ အထူးသျဖင့္ လူမႈအဖြဲ႕အစည္းေတြ ခိုင္ခိုင္မာမာ၊ က်ယ္က်ယ္ျပန့္ျပန့္ရႇိမႇပဲ ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို အေထာက္အကူျပဳဖို့ဆိုတာကို သူတို့သေဘာေပါက္တယ္။ စီးပြားေရးအေနနဲ့က်ေတာ့ သူတို့ေမ်ာ္မႇန္းတဲ့အဆင့္ကိုေရာက္ဖို့အတြက္ ေတာ္ေတာ္ အလႇမ္းေ၀းေနေသးတယ္။ အထူးသျဖင့္ စီးပြားေရးမႇာ ယခင္ေခတ္ကအေျခအေနနဲ့ အခုအေျခအေနမတူဆိုတာကို သူတို့သေဘာေပါက္ ပါတယ္။ ယခင္ကေငြေၾကးကို ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးရဲ႕အမိန့္နဲ့ အတိုင္းအဆမဲ့သံုးစြဲႏိုင္တယ္။ အဲဒီလိုသံုးစြဲၿပီးေနာက္ ျဖစ္လာတဲ့စီမံကိန္းမေအာင္ျမင္ မႈေတြ၊ လူထုေထာက္ခံမႈ၊ လူထုျပႆနာေတြကို နားလည္စျပဳတယ္။ အဲဒါအတြက္ သူတို့ႀကိဳးစားတယ္။ သို့ေသာ္လည္းပဲ သူတို့ရဲ႕အတြင္း ပဋိပကၡရႇိတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဦးစားေပးတည္ေဆာက္မႈျပႆနာေပါ့။ အဲဒီျပႆနာမႇာ ကြၽန္ေတာ္တို့ အသက္ေပးတာဟာ ႏိုင္ငံေတာ္ ကာကြယ္ေရးဆိုတဲ့ဦးတည္ခ်က္ကို သြားေနတုန္းပါ။ အဲဒီေတာ့ အေျခခံက်န္းမာေရး၊ ပညာေရးတည္ေဆာက္မႈ၊ အထူးသျဖင့္ ေက်းလက္ လူမ်ားစုျဖစ္တဲ့ လယ္သမားေတြရဲ႕ဖြံၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို ဦးစားေပးကူညီမႈအပိုင္းမႇာ စိတ္ကူးယဥ္မႈအပိုင္းပဲရႇိေသးတယ္။ ေျမယာျပဳျပင္ေျပာင္း လဲမႈနဲ့ပတ္သက္လို့ သူတို့ ႀကိဳးစားဖို့လုပ္တယ္။ အထူးသျဖင့္ စက္မႈလယ္ယာကို သူတို့သြားဖို့လုပ္ေနတယ္။ လုပ္တဲ့ကာလမႇာလည္း ပြင့္ပြင့္ လင္းလင္းေျပာရင္ တာ၀န္ယူရတဲ့၀န္ႀကီးေတြရဲ႕အျမင္က်ယ္မႈမရႇိတဲ့အခါမႇာ ဒီဟာေတြျဖစ္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို့ကေတာ့ ေျမယာျပဳျပင္မႈ အပိုင္းကိုလက္ခံတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဟိုးေခတ္အဆက္ဆက္ကလုပ္လာတဲ့ ျပည္ပဗဟိုျပဳတဲ့ ဖြံၿဖိဳးတိုးတက္မႈဆိုတဲ့ ျပည္မဗဟိုျပဳတဲ့ စိုက္ပ်ဳိးေရး ၀ါဒေပါ့။ အဲဒီလိုမ်ဳိးသြားေနတုန္းပဲ။အဲဒါေၾကာင့္ စိုက္ပ်ဳိးေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈနဲ့ပတ္သက္လို့ ထည့္သြင္းတဲ့ဘတ္ဂ်က္အားလံုးနီးပါးေလာက္ကို ျပန္ၾကည့္ရင္ ေျမယာျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈအားလံုးဟာ ျပည္မပတ္၀န္းက်င္ေလာက္မႇာပဲရႇိတယ္။ ျပည္နယ္၊ တိုင္းေဒသတခ်ဳိ႕ေတြကို ဖြံ႕ၿဖိဳးေအာင္ မလုပ္ေပးႏိုင္ေသးဘူး။
ဒါေၾကာင့္ လယ္ယာက႑ျမႇင့္ဖုိ့အတြက္ အစိုးရမႇာ အဓိကေပၚလစီတစ္ခုလိုပါမယ္။ လယ္ယာေျမနဲ့ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ အဓိက ေပၚလစီတစ္ခုကိုမလုပ္ႏိုင္ရင္ ၇၀ ရာခိုင္ႏႈန္းရႇိတဲ့ လယ္သမားေတြရဲ႕ဘ၀ကို မျမႇင့္တင္ႏုိင္ရင္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးတစ္ခုလံုးရဲ႕ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ မႈကို အေႏႇာင့္အယႇက္ေပးတယ္လို့ယူဆတယ္။ လာမယ့္အစိုးရတိုင္းလည္း ျမန္မာ့စီးပြားေရးကို ျပန္လည္ျမႇင့္တင္ခ်င္တယ္၊ သင့္တင့္တဲ့ ေငြေၾကးသံုးစြဲမႈကို လည္ပတ္မႈမ်ားေစခ်င္တယ္ဆိုရင္ လယ္ယာက႑ကိုျမႇင့္ဖို့လိုပါမယ္။ လယ္သမားေတြလက္ထဲကို ေငြေရာက္ဖို့လိုပါတယ္။ လယ္သမားေတြနဲ့ရင္းႏႇီးျမႇဳပ္ႏႇံမႈနဲ့ ထုတ္ကုန္အေပၚမႇာ အက်ဳိးခံစားခြင့္နဲ့အခ်ဳိးတစ္ခု ျမင့္ျမင့္မားမားရေအာင္လုပ္ဖို့လိုပါမယ္။ ပိုလ်ံတဲ့ ေငြေၾကးေတြနဲ့ လယ္သမားေတြ ၀ယ္ျခမ္းသံုးစြဲလာတာေတြကိုျမႇင့္တင္ႏိုင္မယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ လက္ရႇိသံုးစြဲေနတဲ့ေငြေၾကးကို အဆင့္ျမႇင့္ၿပီးေတာ့ စီးပြားေရးကိုဖြံ႕ၿဖိဳးေအာင္လုပ္ႏိုင္တယ္။ အစိုးရရဲ႕အဓိကအားနည္းခ်က္က လယ္ယာက႑မႇာလည္းရႇိတယ္။ တျခားဟာေတြကေတာ့ ေအာင္ျမင္ျမင္ရႇိတယ္ဆိုတာ ေျပာရခက္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ႏိုင္ငံတကာရင္းႏႇီးျမႇဳပ္ႏႇံမႈက႑ကိုၾကည့္တဲ့အခါမႇာလည္း ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၂-၂၀၁၃ မႇာ သံုးဆေလာက္ရင္းႏႇီး ျမႇဳပ္ႏႇံမႈကိုျမႇင့္တင္ႏိုင္တယ္လို့ၾကားရတယ္။ ဒါေပမဲ့ အလားအလာက နည္းပါေသးတယ္။
ၿခံဳၿပီးေျပာရရင္ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရးက႑ေတြကိုတည္ၿငိမ္ေအာင္ေတာ့ထိန္းထားႏိုင္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ေျမယာျပႆနာေတြ၊ ၿပီးခဲ့တဲ့အစိုးရလက္ထက္က ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈေတြ၊ ေနာက္အေျခခံ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕လစာႏႈန္းထားျပႆနာ၊ အၿငိမ္းစား၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ အိုးမဲ့အိမ္မဲ့ျပႆနာေတြကို ေရရႇည္မေျဖရႇင္းႏိုင္ရင္ ကြၽန္ေတာ္ထင္ပါတယ္။ ျမန္မာ့စီးပြားေရးနာလန္ထဖို့ကေတာ့ အေတာ္ေလးကို ႀကိဳးစားရဦးမယ္။
(Myanmar B2B Management Magazine,July 2014)
Coming soon...
""ဘယ္ ဘဂၤလီ၊ တရုပ္၊ အိႏိၵယ၊ ေဂၚရခါး တို႕ကမွ တိုင္းရင္း သား ျဖစ္ ခြင့္ ဘယ္ေတာ့မွ မရွိဘူး။
(ေဒါက္တာ ရင္ရင္ႏြယ္၊ Ph.D ရခိုင္ ပဋိပကၡ စံုစမ္းေရး ေကာ္မရွင္)""
တရားမဝင္ ခိုးဝင္လာခဲ႔ေသာ စိမ့္ဝင္ ျပန္ပြား ဘဂၤလီမ်ား ကို လူ ဟုတ္ မဟုတ္ အျငင္းပြား ေနေသာ ျပသနာ မဟုတ္ပါ။ ထို စိမ့္ဝင္ျပန္႔ ပြား ဘဂၤလီ မ်ားအား တိုင္းရင္း သား အျဖစ္ ျမန္မာ တိုင္းရင္းသား အားလံုး က လက္ မခံ ႏိုင္ျခင္း သည္ လူ႕ အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ျခင္း မရွိ ပါ။ လူသားတေယာက္အား လူသားတေယာက္အျဖစ္ သတ္မွတ္ ၍ ရွင္သန္ခြင့္ ေပးနိုင္ေသာ္လည္း နိုင္ငံတခု ၏ နိုင္ငံသား တေယာက္ အျဖစ္ သတ္မွတ ္နိုင္ရန္ သတ္မွတ္ ျပဌာန္း ထားေသာ ဥပေဒ မ်ား နွင့္ ညီ ညြတ္ရန္ လိုပါသည္။
အစၥလာမ္က (မြတ္စလင္က) လူ႕ အခြင့္အေရး တို႔ လြတ္လပ္ေရး တို႕ တရားမ်တေရး တို႕ ဆိုတဲ႔ စကား မ်ားမ်ားေျပာ လာျပီဆိုရင္ သတိသာ ထားပါေတာ႕။ ဆင္ၾကံၾကံ ေနပါျပီ။ ဘယ္လို အစၥလာမ္ မိုက္ေဇးရွင္း၊ မူစလင္ မိုက္ေဇးရွင္း၊ လုပ္လို႔ ရမလဲ ေခ်ာင္းေန တုန္း ေျပာေန တာပါ။
အစၥလာမ္ မိုက္ေဇးရွင္းက အစၥလာမ္ ဘာသာ၀င္ က တျခား ဘာသာ၀င္ကို နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႕ ရေအာင္ယူျပီး ရျပီ ဆိုတာနဲ အစၥလာမ္ ဘာသာ မ၀င္၀င္ေအာင္ လုပ္ တာ ပါ။ မြတ္စလင္မိုက္ေဇးရွင္းက အစၥလာမ္ ဘာသာ၀င္ မြတ္စလင္ ေတြ အလံုးအရင္း ၀င္ေရာက္ အေျခခ်ေန ထိုင္တာပါ။ လက္ရွိ ဘဂၤလီ ကိစၥဟာ ဘဂၤလီ ကို တိုင္းရင္းသားဇာတ္ သြင္းျပီး ရခိုင္ျပည္နယ္ကို ဖဲ႔ဘို႕ ၾကိဳးစား တာပါ။
အစၥလာမ္က (မြတ္စလင္က) သူတို႕ ႏိုင္ေျခ ရျပီ ဆိုရင္ေတာ့ လူ႕ အခြင့္အေရး တို႔ လြတ္လပ္ေရး တို႕ တရားမ်တေရး တို႕ ဆိုတဲ႔ စကား ေတြ အေျပာ မခံ ေတာပါဘူး။ အစၥလာမ္ ကိုရမ္ က်မ္းနဲ႔ အညီ စီရင္ခံရျပီ သာမွတ္ပါ။ အစၥလာမ္ ဘာသာဝင္ အမ်ားဆံုး ရွိေနတဲ႔ မူစလင္နိုင္ငံ ခံယူထားတဲ႔ ဘယ္နိုင္ငံမွာ လူ႔အခြင့္ အေရး စကား သြားေျပာလို႕ ရလို႕လဲ။
ျမန္မာေတြလည္း တျခားနိုင္ငံေတြ တရားမ၀င္ သြား အလုပ္လုပ္ ရလို႕ အဲဒီ့ အိမ္ရွင္ ႏိုင္ငံသား ခံယူ ခြင့္ျပဳဘို႕ ဘယ္သူမွ ေတာင္းဆို မေပး ပါဘူး။ ေတာင္း ဆိုသူ ကို လဲ ျမန္မာႏိုင္ငံ သား မို႕ ဗုဒၼ ဘာသာ ခ်င္း မို႕ဆိုျပီး ဘယ္ ျမန္မာ ကမွ ေထာက္ခံ မေပးပါဘူး။ မရလို႕ မ တရား ဘူး လို႕လဲ ျမန္မာခ်င္း မေျပာေပး ပါဘူး။ အိမ္ရွင္ႏိုင္ငံ ရဲ႕ ဥပေဒ အရ ခြင္ျပဳလို႕ နုိင္ငံ သားျပဳ ခြင့္ရတာ၊ မရတာ သူႏိုင္ငံ သူ႕ ဥပေဒ အရ သူ႕သေဘာပါပဲ။ တည္ဆဲ ဥပေဒ နဲ႕ ေဘာင္ ၀င္ရင္ နိုင္ငံသား ျပဳခြင့္ရ ၾက ပါ တယ္။ ေဘာင္ မ၀င္ ရင္ မရၾက ပါဘူး။ အိမ္ရွင္ နိုင္ငံေတြ ကလည္း ဥပေဒ ခြင့္ျပဳခ်က္မရွိပဲ အကန္အသတ္မဲ့ လက္ခံ တာ မဟုတ္ ပါဘူး။ ဘယ္ႏုိင္ငံမွ တည္ဆဲ ဥပေဒ ခြင္ျပဳခ်က္ မရွိပဲ ႏိုင္ငံျခားသားကို အကန္႕ အသတ္မဲ့ လက္ခံတာ မရွိဘူး။ တရား မ၀င္ ျမန္မာေရႊ႕ေျပာင္း သူေတြကို လည္း သက္ဆိုင္ရာ အိမ္ရွင္ နိုင္ငံ က ျပန္ပို႕ လိုက္ ရင္ ျမန္မာျပည္ မွာ ျပန္ လက္ခံ ရပါတယ္။ တရား၀င္ ဥပေဒ အရ ႏိုင္ငံ သားျဖစ္ ခြင့္ ရွိလို႕ ျမန္ မာ ႏိုင္ငံ သား ျဖစ္ေနၾက တဲ့ ဘဂၤလီေတြ ျမန္မာျပည္ မွာ အမ်ားၾကီး ပါ။ ဘယ္ သူ မွ ဥပေဒ မရွိပဲ ကိုယ္လိုရာ ဆြဲျပီး လူ႕ အခြင့္ အေရး စကားေျပာ၊ အခြင့္အေရး ယူခ်င္ လို႕ မရပါဘူးဗ်ာ။
၁၉၈၂ ႏုိင္ငံသား ဥပေဒ ကုိ ဘဂၤလီ (မြတ္စလင္) အၾကိဳက္ လိုက္ျပင္ဆင္ေပးဘို႕ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္မွာ ေနာက္ အႏွစ္ တရာ အတြင္း အစီအစဥ္ မရွိပါဘူး။
၁၉၈၂ နိုင္ငံသား ဥပေဒကို မၾကိဳက္လို႕ အႏွိမ္ခံရတယ္ လို႕ထင္ရင္ ျမန္မာျပည္မွာ မေနခ်င္ရင္ မြတ္စ လင္ ေတြ ျမန္မာျပည္က ထြက္သြားလို႕ ရပါတယ္။
ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္း တရားမဝင္
ဝင္ေရာက္ေနထုိင္သူ ဘဂၤလီမ်ား၏ လိမ္ညာလွည့္ျဖားမႈေအာက္တြင္ ႏုိင္ငံတကာႏွင့္
ျပည္တြင္း/ပ မွ ရခုိင္ျပည္အေရး စိတ္ဝင္စားသူတုိ႔အား ၎တုိ႔၏ သရုပ္သ႑န္
အမွန္အား လက္ေတြ႔က်က် သိရွိေလ့လာႏုိင္ေစရန္ ျမန္မာ၊ အဂၤလိပ္ ႏွစ္ဘာသာျဖင့္
အစဥ္တစုိက္ ေရးသားေဖာ္ျပေနေသာ ရခုိင္လူငယ္ စာေရးဆရာ ျမတ္သိန္းထြန္း၊
ကေလာင္ခြဲ – ငခြ်န္းေယ၊ (အယ္ဒီတာခ်ဴပ္ – ဝံသာႏု သတင္းဌာန) ႏွင့္ ေတြ႔ဆုံစဥ္
စာဖတ္ပရိတ္သတ္မ်ား စိတ္ဝင္စားေစမည့္ အေၾကာင္းအရာတခ်ဳိ႕အား ေရြးခ်ယ္ၿပီး Arakan Review မွ ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းခဲ့ပါသည္။ စာဖတ္ပရိသတ္မ်ား အားလုံး ဖတ္႐ႈေလ့လာႏုိင္ရန္ ေဖာ္ျပအပ္သည္။
Arakan Review
မၾကာခင္လပိုင္းအတြင္းျပဳလုပ္မဲ့ ရခိုင္ဘက္က သမိုင္းပညာရွင္
ေဒါက္တာေအးခ်မ္းနဲ႔ ဘဂၤလီလူမ်ိဳး ဦးေဌးလြင္ဦးတို႔ရဲ႕စကားစစ္ထိုးပြဲကို
အကုိ႔အေနနဲ႔ ဘယ္လိုသံုးသပ္ပါသလဲခင္ဗ်ား။ တကယ္လိုအပ္တယ္လို႔ျမင္ပါသလား။
၀ံသာႏု
ဘဂၤလီေတြအေနနဲ႔ သူတို႔ရဲ့ သမိုင္းတုေတြကို ပရိုမိုးရွင္းလုပ္ဖို႔
ရခိုင္သမိုင္းပညာရွင္ေတြကို ခုတံုးလုပ္ဖို႔ ႀကိဳးစားတာလို႔ပဲ ျမင္မိပါတယ္။
လိုအပ္သလားဆိုေတာ သူတို႔ဖက္က အသည္းအသန္ လိုအပ္ေနပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔
ဖက္ကေတာ့ မလိုအပ္ပါဘူး။ ကၽြန္ေတာ့္အျမင္ေျပာရရင္ သမိုင္းဆိုတာမ်ိဳးက
အေထာက္အထား အကိုးအကားနဲ႔ တြဲလွ်က္တင္ျပရတာပါ။ စကားနဲ႔ေျပာရံုနဲ႔ မလံု
ေလာက္ပါဘူး။ ခက္တာက သူတို႔စိန္ေခၚတာကို မထြက္ပဲေနျပန္ရင္လည္း ကိုယ့္ဖက္က
မမွန္လို႔၊ လိပ္ျပာမလံုလို႔ မထြက္ပဲေနတယ္။ သတၱိမရွိဘူးဆိုျပီး
ရခိုင္သမိုင္းပညာရွင္ေတြကို ရံႈ႕ခ် ေအာင္ပြဲခံၾကလိမ့္မယ္။ ထြက္ျပန္ေတာ့လည္း
အေထာက္အထားမရွိ၊ စိတ္ထင္ရာေလွ်ာက္ေျပာမယ့္ ပညာရွင္ နာမည္ခံ
ပုဂၢိဳလ္မ်ိဳးကို ဘယ္လိုမွတန္းမတူပဲ လက္သင့္ခံ စကားစစ္ထိုးရအုန္းမယ္။
ဘဂၤလီေတြဟာ ဒီလိုမ်ိဳး သူတို႔ဖက္က အရံႈးမရွိတဲ့ ရလာဒ္ေတြကို ေမွ်ာ္ကိုးျပီး
ဒီ စိန္ေခၚမႈကို ျပဳလုပ္ခဲ့တာလို႔ပဲ ကၽြန္ေတာ္အေနနဲ႔ သံုးသပ္မိပါတယ္။
ပုဂၢိဳလ္ေရးအေနနဲ႔ ေျပာရရင္ ဦးေဌးလြင္ဦးဟာ ဒီသမိုင္းေၾကာင္း
စကားစစ္ထိုးပြဲမွာ အထင္ရွားဆံုး ရခိုင္သမိုင္းပညာရွင္ ပါေမာကၡ
ေဒါက္တာေအးခ်မ္းလို ပုဂၢိဳလ္မ်ိဳးနဲ႔ ယွဥ္ျပိဳင္ခြင့္ရလို႔
ဘဂၤလီအသိုင္းအ၀ိုင္းမွာ သူရဲေကာင္း တစ္ေယာက္အျဖစ္ နာမည္ႀကီးသြားမွာ
ေသခ်ာသေလာက္ရွိပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ဘဂၤလီေတြဟာ ရခိုင္သမိုင္းပညာရွင္ေတြကို
ခုတံုးလုပ္ဖို႔သက္သက္ စိန္ေခၚတာလို႔ ကၽြန္ေတာ္ သံုးသပ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။
Arakan Review
အဲဒီစကားစစ္ထိုးပြဲ ျပဳလုပ္တဲ့အခါမွာ ဘဂၤလီေတြဘက္က သူတို႔ဟာရိုဟင္ဂ်ာ
လူမ်ိဳးေတြပါ။ ရခိုင္ျပည္မွာေနလာခဲ့တာ ၾကာပါၿပီ။ ရခိုင္ေဒသဟာ သူတို႔
ရိုဟင္ဂ်ာေတြရဲ႕ ဘိုးစဥ္ေဘာင္ဆက္ ေနလာခဲ့တဲ့ ေနရာျဖစ္တယ္ ဆိုၿပီးေတာ့
ေျပာေနၾကတယ္။ အဲဒါကို သူတုိ႔ဘက္က ေဆြးေႏြးလာခဲ့ရင္ လြယ္လြယ္ကူကူနဲ႔
ေခ်ပႏိုင္ေျခရွိပါ့မလား။
၀ံသာႏု
သမိုင္းတစ္ခုကို ျပဳစုတဲ့ေနရာမွာ ရာဇ၀င္ေတြထဲကေန
အမွန္တကယ္ျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကိုပဲ ယုတၱိက်က်စီစစ္ျပီး
ေရြးထုတ္ျပဳစုရပါတယ္။ ရခိုင္အပါအ၀င္ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ေဒသ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ
ဗုဒၶဘာသာယဥ္ေက်းမႈ မ၀င္ေရာက္ခင္ ဟိႏၵဴယဥ္ေက်းမႈ လႊမ္းမိုးခံခဲ့ရပါတယ္။
ဘာသာစာေပေတြဟာလည္း ဟိႏၵဴယဥ္ေက်းမႈစာေပေတြကေန ဆင္းသက္လာခဲ့တာပါ။
အဲဒီအခ်က္ကိုၾကည့္ျပီး ဟိႏၵဴဘာသာ၀င္ေတြ ထီးနန္းစိုးစံခဲ့လို႔
အဲလူမ်ိဳးေတြဟာ အိႏိၵယတိုက္ငယ္ကေန ၀င္ေရာက္လာတဲ့ ကုလားေတြလို႔
သံုးသပ္လို႔မရပါဘူး။ ေနာက္တခ်က္က သူတို႔အၿမဲေျပာေျပာေနတဲ့
အာရပ္သေဘၤာပ်က္ပံုျပင္ ဆိုတာကလည္း တကယ္တမ္း
လံုး၀မျဖစ္ႏိုင္တဲ့အေၾကာင္းအရာပါပဲ။ အာရပ္ေတြ ကုန္ကူးလို႔ အင္ဒိုနီးရွားမွာ
အစၥလာမ္ဘာသာ ျပန္႔ႏွံ႔ခဲ့တယ္ဆိုတဲ့ ကိစၥနဲ႔ ႏိႈင္းယွဥ္ျပီး ရခိုင္မွာလည္း
ေဒသခံေတြနဲ႔ အာရပ္ေတြ ေသြးေႏွာျပီး အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ
ျဖစ္ေပၚလာတယ္ဆိုတဲ့ တင္ျပခ်က္မ်ိဳးက ယုတၱိမရွိလွပါဘူး။
လူမ်ိဳးစုတစ္ခုဟာ ေဒသတစ္ခုရဲ့ ဌာေနတိုင္းရင္းသားျဖစ္ေၾကာင္း သက္ေသျပႏိုင္ဖို႔ ယဥ္ေက်းမႈအေဆာက္အအံုေတြ စာေပလက္ရာေတြ
သမိုင္းေၾကာင္းအေထာက္အထားေတြ ရွိရပါမယ္။ သူတို႔မွာ ရခိုင္ေတြထက္ေစာျပီး
ေနထိုင္ခဲ့တယ္ဆိုတဲ့ အေထာက္အထားက ဘာမွ မယ္မယ္ရရျပစရာမရွိပါဘူး။
ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းမွာ မွီတင္းေနထိုင္ၾကတဲ့ တိုင္းရင္းသားမ်ိဳးႏြယ္စုေတြဟာ
မ်ိဳးႏြယ္အလိုက္ ရုပ္အမ်ိဳးမ်ိဳး မဆိုစေလာက္ ကြဲျပားၾကေပမယ့္
ဘဂၤလီရုပ္ထြက္တဲ့လူေတာ့ မရွိသေလာက္ရွားပါတယ္။ သူတို႔ေျပာေျပာေနတဲ့
အာရပ္ေတြနဲ႔ ရခိုင္ေဒသခံအမ်ိဳးသမီးေတြ ေသြးေႏွာျပီး ရိုဟင္ဂ်ာမ်ိဳးႏြယ္စု
ဘဂၤလီရုပ္ေတြ ထြက္လာတယ္ဆိုတဲ့ကိစၥဟာ ဒီလူမ်ိဳးေတြသာ ကၽြန္ေတာ္တို႔
ရခိုင္ေတြရဲ့ အသက္အိုးအိမ္ စည္းစိမ္ေတြကို ေခတ္အဆက္ဆက္ ရန္မျပဳခဲ့ဘူးဆိုရင္
အင္မတန္ရယ္ရတဲ့ ဟာသျပက္လံုးတစ္ခု ျဖစ္ေနမွာပါ။ အခု ကၽြန္ေတာ္အၾကမ္းဖ်ဥ္း
ေျပာသြားတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို ၾကည့္ရင္ ေခ်ပဖို႔ လြယ္ကူသလား၊
မလြယ္ကူဘူးလားဆိုတာကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္း သိႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။
Arakan Review
ရခိုင္ျပည္ထဲကုိ တရားမ၀င္ ၀င္ေရာက္ေနထိုင္ၾကတဲ့ ဘဂၤလီလူမ်ိဳးေတြဟာ
သူတို႔အခုေျပာေနၾကတာကို ၾကည့္ျခင္းအားျဖင့္ ဒါဟာ သမိုင္းအေထာက္အထားမရွိတဲ့
လုပ္ၾကံမႈတစ္ခုျဖစ္တယ္။ အဲဒီ လုပ္ၾကံခ်က္ေတြကို ဘာ့အတြက္ အခုလို
ႀကိဳးစားပမ္းစား လုပ္ေနတယ္လို႔ ျမင္ပါသလဲ။
၀ံသာႏု
အဲဒါနဲ႔ ပတ္သက္ျပီးေျပာရရင္ တဖက္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံရဲ့ လူဦးေရ အဆမတန္
ေဖာင္းပြေနတဲ့ အေျခအေနရယ္၊ ႏွစ္စဥ္ ကမၻာေပၚမွာ အဆိုးရြားဆံုး
သဘာ၀ေဘးအႏၱရာယ္ကို ခံစားေနရတဲ့အတြက္ သူတို႔ရဲ့ ဇစ္ျမစ္ျဖစ္တဲ့ ဒီႏိုင္ငံကို
ျပန္လည္အေျခခ်ဖို႔ လံုး၀ မျဖစ္ႏိုင္တဲ့ အေနအထားမွာ ရွိေနပါတယ္။ ခု
ျမန္မာႏိုင္ငံ ဧရိယာထက္ပိုေသးငယ္တဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ရဲ့ လူဦးေရဟာ
ျမန္မာထက္ႏွစ္ဆ သံုးဆပိုမ်ားပါတယ္။ ေနာက္တခ်က္က အဲဒီအေျခအေနေၾကာင့္တင္မကပဲ၊
ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ရဲ့ စီးပြားေရးအေျခအေနကလည္း သူတို႔ကို လက္သင့္ခံဖို႔
အခက္အခဲေတြ ရွိေနပါတယ္။ ေနာက္တခ်က္က မ်ားေသာအားျဖင့္ မူဆလင္ေတြဟာ
ဘယ္ေနရာကိုပဲ ေရာက္ေရာက္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခု
ခိုင္ခိုင္မာမာတည္ေဆာက္မိၿပီဆိုတာနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးကို ဘာသာေရးနဲ႔
ထိုးေဖာက္ဖို႔ႀကိဳးစားတတ္ၾကပါတယ္။ ခုလည္း အဲဒီသေဘာပါပဲ။
လြတ္လပ္ေရးႀကိဳးပမ္းမႈမတိုင္ခင္ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ေျမယာပိုင္ဆိုင္မႈ
အျငင္းပြားျခင္းေတြကေန စတင္ခဲ့တဲ့ အဓိကရုဏ္းေတြ ေနာက္ပိုင္း
မူဂ်ာဟစ္သူပုန္ထမႈကိုၾကည့္ရင္ သိႏိုင္ပါတယ္။ ဘာသာေရးအစြန္းေရာက္တဲ့
ဒီဘဂၤလီေတြဟာသူတို႔ရဲ့ ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္ေတြက ေဟာေျပာသမွ်ကို
မ်က္စိမွိတ္ယံုၾကည္ တတ္ၾကပါတယ္။ အဲဒီစာတတ္တဲ့ လက္တစ္ဆုပ္စာ ဘာသာေရး၊
လူမ်ိဳးစု ေခါင္းေဆာင္ေတြကေန မိႈင္းတိုက္ျပီး တီထြင္ခဲ့တဲ့
ရိုဟင္ဂ်ာသမိုင္းတုကို ခုခ်ိန္ မ်ိဳးဆက္ႏွစ္ဆက္ေလာက္
ျဖတ္သန္းျပီးတဲ့အခ်ိန္မွာ ဘဂၤလီအမ်ားစုက အမွန္တရားအျဖစ္ ယံုၾကည္ေနၾကပါျပီ။
ေနာက္ျပန္လွည့္လို႔ မရေတာ့တဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးမွာ ဘဂၤလီေတြအေနနဲ႔
ဗုဒၶဘာသာအမ်ားစုေနထိုင္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ မူဆလင္ၾကီးစိုးတဲ့
ေျခကုပ္စရာနယ္ေျမတစ္ခု အပိုင္ရဖို႔ ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့ နာမည္တစ္ခုကို
တီထြင္ဖန္တီးျပီး တကယ့္ကိုဗ်ဴဟာက်က် ဆယ္စုႏွစ္နဲ႔ခ်ီ လက္ဆင့္ကမ္း
အေကာင္အထည္ေဖာ္ခဲ့ၾကတာပါ။ ေနာက္တစ္ခ်က္က ႏိုင္ငံတကာကို
ႏိုင္ငံမဲ့ဒုကၡသည္ေတြအျဖစ္ ေလွစီးခိုး၀င္ဖို႔ အမ်ားဂရုဏာသက္စရာ
ေခါင္းစဥ္လွလွတစ္ခုအျဖစ္ အသံုးခ်ခဲ့တယ္ ဆိုရင္လည္း မမွားပါဘူး။
Arakan Review
စကားစစ္ထိုးပြဲ ျပဳလုပ္ဖို႔အတြက္ ရခိုင္ဘက္က ေဒါက္တာေအးခ်မ္း လက္မခံခင္မွာ
ကိုျမတ္သိန္းထြန္းက ေဆြးေႏြးလိုၾကာင္း ကမ္းလွမ္းခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။
အဲဒီစကားစစ္ထိုးပြဲမွာ အကို႔ကို ပါ၀င္ခြင့္ေပးခဲ့ရင္ ေျပာဖို႔ အစီအစဥ္
ရွိပါသလား။ ေျပာဖို႔လိုမယ္လုိ႔ ထင္ပါသလား။
၀ံသာႏု
ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ စကားနဲ႔ေဆြးေႏြးဖို႔ စိတ္မ၀င္စားပါဘူး။
အေထာက္အထားခိုင္ခိုင္လံုလံုနဲ႔ စာေရးသားေဆြးေႏြးဖို႔ပဲ ဆႏၵရွိ ပါတယ္။
အဲအတိုင္းပဲ ဦးေဌးလြင္ဦးကို စိန္ေခၚထားပါတယ္။ ခုေလာေလာဆယ္ မူဆလင္
သမိုင္းပညာရွင္ ဦးရဲရင့္သစၥာနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္ ဘဂၤလီ-ရခိုင္သမိုင္းအေၾကာင္း
ေဆြးေႏြးေနတုန္းပါပဲ။ အဲလိုမ်ိဳး အျပန္အလွန္စာေရးသားျပီး ေဆြးေႏြးမယ္ဆိုရင္
ကၽြန္ေတာ့္ဖက္က အခ်ိန္မေရြး အဆင္သင့္ရွိပါတယ္။ ခု ေဒါက္တာေအးခ်မ္းက
ဂ်ပန္ႏိုင္ငံမွာျပဳလုပ္ဖို႔ လက္ခံလိုက္တဲ့အခ်ိန္မွာ မေလးရွားက မူဆလင္
အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုက ဒီပြဲကို အကူအညီေပးဖို႔ အသည္းအသန္ ကမ္းလွမ္းလာပါတယ္။
အဲဒီအခ်က္ကိုၾကည့္ရင္ ျမန္မာ-မူဆလင္ နာမည္ခံ ဘဂၤလီမ်ိဳးႏြယ္စုအခ်ိဳ႕ဟာ
ဒီရိုဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့ နာမည္နဲ႔ ဘဂၤလီေတြကို တိုင္းရင္းသား၊
ႏိုင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ရဖို႔ ဘယ္ေလာက္ထိ ႏိုင္ငံေရး ရည္မွန္းခ်က္
ႀကီးႀကီးမားမားရွိေနတယ္ ဆိုတာကို သိႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီအဖြဲ႔က
ေဒါက္တာေအးခ်မ္းကို အဲဒီပြဲမျဖစ္ေျမာက္ခဲ့ရင္ သူတို႔ကုန္က်ထားတဲ့
စရိတ္ေတြကို ျပန္ေပးေလ်ာ္ဖို႔ အာမခံ လက္မွတ္ထိုးေပးရမယ္လို႔ ေတာင္းဆိုထားတာ
ေတြ႔ရပါတယ္။ အဲဒီလိုမ်ိဳး အသည္းအသန္ျဖစ္ေနတာကို ၾကည့္ရင္ သူတို႔အတြက္
ဒီပြဲျဖစ္ေျမာက္ေရးဟာ ဘယ္ေလာက္ထိ အေရးႀကီးေနသလဲဆိုတာကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္း
သိႏိုင္ပါတယ္။ ေဒါက္တာေအးခ်မ္းအေနနဲ႔ သူတို႔ျဖစ္ေစခ်င္သလို
လိုက္လုပ္ေပးဖို႔ မအားပါဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ ပြဲျဖစ္ေျမာက္ေရးအတြက္
ေဒါက္တာေအးခ်မ္းရဲ့ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ၀ံသာႏုအဖြဲ႔ကပဲ
အစစအရာရာ တာ၀န္ယူေဆာင္ရြက္သြားဖို႔ စီစဥ္ထားပါတယ္။ ဦးေဌးလြင္ဦး ဂ်ပန္ကို
ေရာက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ ေဒါက္တာေအးခ်မ္းက သူ႔ကို တကၠသိုလ္ဧည့္ရိပ္သာမွာ
တည္းခိုႏိုင္ေအာင္ စီစဥ္ေပးမယ္လို႔ ေျပာသြားပါတယ္။ တျခားတက္ေရာက္လာမယ့္
ဘဂၤလီအဖြဲ႔ေတြအတြက္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔မွာ တာ၀န္မရွိပါဘူး။
ကၽြန္ေတာ္တို႔ဖက္က တက္ေရာက္လာမယ့္ ဧည့္သည္ေတာ္ေတြ အတြက္ပဲ ကၽြန္ေတာ္တို႔
တာ၀န္ယူသြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ဦးေဌးလြင္ဦးတို႔အဖြဲ႔အေနနဲ႔
ပြဲနဲ႔ပတ္သက္ျပီး တိုင္ပင္ညွိႏိႈင္းခ်င္ရင္ ၀ံသာႏုကိုပဲ ဆက္သြယ္ဖို႔ ဒီေနရာ
Arakan Review ကေနၿပီးေတာ့ အသိေပးခ်င္ပါတယ္။
Arakan Review အခု အကိုက ဦးရဲလြင္ဦးကို အဲလိုစိန္ေခၚလိုက္တဲ႔အခါမွာ သူ႔ဘက္က ဘာေတြမ်ားတုန္႔ျပန္မႈမ်ိဳးကို ျပဳလုပ္ ပါသလဲခင္ဗ်ား။
၀ံသာႏု
ဦးေဌးလြင္ဦးဖက္ကေတာ့ လူထုပရိသတ္ မီဒီယာေရွ႕မွာ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္
စကားစစ္ထိုးခ်င္တယ္လို႔ တုန္႔ျပန္လာပါတယ္။ အေပၚမွာ ေျပာခဲ့သလိုပါပဲ။
သမိုင္းဆိုတာ စကားေျပာေကာင္းတိုင္း ေလွ်ာက္ေျပာလို႔ရတဲ့
ပံုျပင္မ်ိဳးမဟုတ္ပါဘူး။ ကိုယ္ေျပာတဲ့အေၾကာင္း အရာတစ္ခုခ်င္းအတြက္
အေထာက္အထား ခိုင္ခိုင္လံုလံုခ်ျပႏိုင္ဖို႔လိုပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္
အေထာက္အထား၊ အကိုးအကားေတြ ယွဥ္တြဲေဖာ္ျပႏိုင္တဲ့
စာေရးသားယွဥ္ျပိဳင္တာမ်ိဳးကိုပဲ ကၽြန္ေတာ္ပိုျပီး လိုလားပါတယ္။
ေလာေလာဆယ္ေတာ့ သူေဒါက္တာေအးခ်မ္းနဲ႔ စကားစစ္ ထိုးျပီးမွ ကၽြန္ေတာ္ကို
အလွည့္ေပးမယ္လို႔ ေျပာသြားပါတယ္။ အကယ္၍ အျပင္မွာသာ ဦးေဌးလြင္ဦးနဲ႔
မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ Debate လုပ္ရမယ္ဆိုရင္ သူတင္ျပမယ့္
စိတ္ကူးယဥ္ကြန္႔ျမဴးထားတဲ့ ပံုျပင္ဆန္ဆန္ သမိုင္းဆိုတာေတြကို နားေထာင္ရင္း
ကၽြန္ေတာ္ ထိုင္ရယ္ေနရလို႔ ပြဲကေတာ္ရံုနဲ႔ျပီးမွာ မဟုတ္ပါဘူး။
Arakan Review
ဟုတ္ကဲ့ ဘဂၤလီေတြကအခုလို လုပ္ေနတာဟာ ရခုိင္တစ္ခုတည္းမဟုတ္ပါဘူး
တကမၻာလံုးကို လိမ္ေနတာပါပဲ။ အဲဒါကိို သိသိၾကီးနဲ႔ ဘဂၤလီ္ေတြေျပာသမွ်ကို
ယံုေနၾကတာကို ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲခင္ဗ်ား။ ႏိုင္ငံတကာ အေပၚမွာ။
၀ံသာႏု
ဘဂၤလီေတြေျပာသမွ်ယံုတာ လူတိုင္းေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ အာဏာရွင္အစိုးရေတြရဲ့
ဖိႏွိပ္မႈေအာက္မွာ သူတို႔ေတြက ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြထဲက လူမ်ိဳးစုတစ္ခုအျဖစ္
ေရာေႏွာဂရုဏာသက္ ခံခဲ့ရတဲ့သေဘာပါပဲ။ အရင္စီးပြားေရး ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔မႈ
ေတြနဲ႔အတူစစ္အစိုးရ အေပၚ ဖိအားေပးဖို႔ အေနာက္အုပ္စုက
နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ၾကိဳးပမ္းတဲ့အခ်ိန္မွာ ဒီဘဂၤလီေတြဟာ ေခါင္းစဥ္တပ္စရာ
အေၾကာင္းအရာတစ္ခု ျဖစ္လာျပီး နာမည္ၾကီးလာခဲ့တာပါ။
လူ႔အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားသူေတြၾကားထဲမွာ အဖိႏွိပ္ခံလူမ်ိဳးစုအျဖစ္
နည္းလမ္းမ်ိဳးစံုသံုး ပံုေဖာ္ခဲ့ၾကလို႔ တခ်ိဳ႔
လုပ္စားလူ႔အခြင့္အေရးသမားေတြအတြက္ ေမ်ာက္ျပဆန္ေတာင္းဖို႔
အခြင့္အေရးတစ္ခုျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရခိုင္လူမ်ိဳးေတြအေနနဲ႔
သူတို႔ေလာက္ မီဒီယာေလာကမွာ မထိုးေဖာက္ႏိုင္ခဲ့တာေၾကာင့္လို႔လည္း
ေျပာလို႔ရပါတယ္။
Arakan Review
ဟုတ္ကဲ့ပါ ေနာက္ဆံုးအေနနဲ႔
ျမန္မာအစိုးရအေပၚမွာေျဖရွင္းေနတဲ့ပံုစံေတြကိုဘယ္လိုျမင္ပါသလဲ။ ႏိုင္ငံသား
ျဖစ္ခြင့္ေပးမယ္ဆုိၿပီးေတာ့ ရခိုင္ျပည္ထဲမွာဘဲ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားဖုိ႔
လုပ္ေနတဲ့လုပ္ရပ္အေပၚမွာေပါ့ေလ။
၀ံသာႏု
ဒီလူမ်ိဳးစုေတြ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ရွိေနျခင္းဟာ
ကင္ဆာေရာဂါျဖစ္ပြားေနသလိုပါပဲ။ အခ်ိန္ၾကာလာေလ၊ ပိုဆိုးလာေလ ျဖစ္လာ မွာပါ။
မျဖစ္သင့္ပါဘူး။ ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ရခိုင္ျပည္သူေတြ ခံစားခဲ့ရတဲ့
လူမ်ိဳးေရးပဋိပကၡေတြကို အစိုးရအေနနဲ႔ကိုယ္ခ်င္းစာ သင့္ပါတယ္။
ဒီလူမ်ိဳးေတြရဲ့ စရိုက္ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဘယ္ေနရာမွာပဲ
စုစည္းေနရာခ်ထားပါေစ ေဒသခံေတြနဲ႔ ျပႆနာတက္မွာ ေသခ်ာပါတယ္။ တေလာကမွ
ျဖစ္သြားတဲ့ အာသံေဒသအေရးအခင္းကို ၾကည့္ရင္ သိႏိုင္ပါတယ္။
Arakan Review ခုလိုေျဖၾကားေပးတဲ့အတြက္ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ ကိုျမတ္သိန္းထြန္း။
ဝံသာႏု က်ေနာ့္အေနနဲ႔လည္း Arakan Review မွာ ခုလို ေျပာခြင့္ရတဲ့အတြက္ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။
By Narinara
ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ား တိုးတက္ေရး ပါတီ ဥကၠဌ၊ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္
ေဒါက္တာ ေအးေမာင္ ဟာ ဒီဇဘၤာလ ၄ ရက္ေန႕က စစ္ကိုင္းတိုင္း မံုရြာျမိဳ႕ကို
ေရာက္ရွိေနပါတယ္။ ထိခိုက္ဒဏ္ရာ ရရွိသြားတဲ့ ရဟန္း ေတာ္ေတြကို
ကုိယ္တိုင္ကိုယ္က် အားေပးႏိုင္ရန္နဲ႕ ရခိုင္က လွဴဒါန္းကူညီတဲ့ ေငြေတြကို
ကိုယ္တိိုင္ကိုယ္က် ေပးအပ္ လွဴဒါန္းႏိုင္ရန္ အတြက္ ျဖစ္တယ္လို႕ ဆ
ိုပါတယ္။ မံုရြာေရာက္ေနခိုက္ ေဒါက္တာ ေအးေမာင္ကို ဒီခရီးစဥ္ရဲ႕
ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္က ဘာေတြပါလဲလို႕ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းၾကည့္တဲ့ အခါ သူက အခုလို
စေျပာပါတယ္။
Dr ေအးေမာင္။ ။ လက္ပံေတာင္းေတာင္ ကိစၥနဲ႕ပတ္သတ္လို႕
ျဖစ္သြားျပီးတဲ့ေနာက္မွာ ကြ်န္ေတာ္တို႕ ပါတီ အေနနဲ႕လည္း ေၾကျငာ ခ်က္ေလး
ထုတ္ထားတာ ရွိပါတယ္။ ေနာက္တဘက္မွာ မီဒီယာေတြမွာလည္းဘဲ ပဋိပကၡနဲ႕ ပတ္သတ္လို႕
ထိခိုက္ အနာတရ ျဖစ္တဲ့ ဓါတ္ပံုျပန္႕ႏွံ႕ လာတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္
ကြ်န္ေတာ္တို႕ ရခိုင္ျပည္နယ္လိုဘဲ ပဋိပကၡ ျဖစ္တဲ့ ေနရာေလးကိုသြားျပီး
ပဋိပကၡေၾကာင့္ ဒဏ္ရာ ဒဏ္ခ်က္ေတြ ရျပီး ေဆးရံု တက္ေနၾကတဲ့ သံဃာေတာ္ေတြ
အပါအ၀င္ လူပုဂၢိဳလ္ေတြကို ကြ်န္ေတာ္တို႕ ရခိုင္ျပည္ သူလူထုေနာက္
ရခိုင္ျပည္နယ္သံဃာေတြရဲ႕ လွဴဒါန္းမႈ ေတြ ကို ကြ်န္ေတာ္တို႕ သြားျပီးခါမွ
ကြ်န္ေတာ္တို႕ တတ္ႏိုင္တာေလးနဲ႕ ေထာက္ပံ့ႏိုင္ေအာင္ ကူညီႏိုင္ေအာင္ ဆိုတဲ့
ရည္ရြယ္ခ်က္ပါ။ အဲဒါေၾကာင့္လည္း ကြ်န္ေတာ္တို႕ ဒီေန႕ မနက္ေစာေစာကဘဲ
မံုရြာကိုေရာက္ပါ တယ္။ မဟာ ေဇာတိကာရံု ေက်ာင္းကို သြားျပီးခါမွ
ဆရာေတာ္ၾကီးကို ဖူးပါတယ္။ သံဃာလည္း ၁၂၀၀ ခန္႕ရွိတဲ့ေက်ာင္း ၾကီးပါ။ အဲဒီ
ေက်ာင္းမွာဘဲ ကြ်န္ေတာ္တို႕ ေနထိုင္ၾကပါတယ္။ ထိခိုက္မႈရွိတဲ့ သံဃာ ၈၈ ပါး
အနက္ ၇၉ ပါးက မႏၱေလး ေဆးရံုးကို ေျပာင္းေရြ႕ ေဆးကုသမႈခံယူေနတယ္။ ဒီမွာ
အနည္းက်ဥ္း ထိခိုက္ဒဏ္ရာ ရရွိတဲ့သံဃာ ၉ ပါးေပါ့ေနာ္။ ႏွစ္ပါးကေတာ့ ဒီေန႕
ဆြမ္းခံၾကြသြားတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႕ လာရတဲ့အေၾကာင္းကို ဆရာေတာ္ကို
ေလွ်ာက္ထားျပီးမွ ၀တၳဳ ပစၥည္း တခ်ိဳ႕ကို ကြ်န္ေတာ္တို႕ ကပ္လွဴပါတယ္။
မနက္ဖန္က်ေတာ့ ကြ်န္ေတာ္တို႕ ပါတီနဲ႕ စစ္ေတြျမိဳ႕မွာရွိတဲ့ ရဟန္းပ်ိဳ
စည္းကမ္းထိမ္းသိမ္းေရးလို႕ ေခၚတဲ့ ရခိုင္ရဟန္းပ်ိဳသမဂၢမွ လွဴဒါန္းလိုက္တဲ့
ေငြ ၁၀ သိန္းအပါအ၀င္ေပါ့ေလ။ ကြ်န္ေတာ္တို႕ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရတဲ့ သံဃာေတြအပါအ၀င္
လူပုဂၢဳိလ္ေတြကို တစ္ဦးစီကို ေငြက်ပ္ ၅၀၀၀၀ ခန္႕ မနက္ဖန္သြားျပီးခါမွ
လွဴဒါန္းဖို႕ စီစဥ္ထားပါတယ္။
ေမး။ ။ ဟုတ္ကဲ။ လက္ပံေတာင္းေတာင္
ေၾကးနီစီမံကိန္းနဲ႕ပတ္လို႕ ဒီလုိ ျငိမ္းခ်မ္းစြာ ဆႏၵျပေနၾကတဲ့ ရဟန္းေတာ္
အေပၚမွာ အၾကမ္းဖက္ ႏွိမ္ႏွင္းလိုက္တဲ့ အေပၚမွာ ရခုိင္တိုင္းရင္း သားမ်ား
တိုးတက္ေရး ပါတီဘက္က အျမင္ ဘယ္လိုရွိပါလဲ။
Dr ေအးမာင္။ ။
ကြ်န္ေတာ္တို႕ ေၾကျငာခ်က္မွာလည္း ေဖာ္ျပထားျပီးျဖစ္ပါတယ္။ ပဋိပကၡျဖစ္လာျပီ
ဆိုရင္ ပဋိပကၡမျဖစ္ခင္ ေျဖရွင္းနည္းရွိပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ေျပလည္ေအာင္
ေျဖရွင္းႏိုင္မႈရွိဖို႕ လိုအပ္ ခဲ့ပါတယ္။ ေျဖရွင္းဖို႕ ၾကိဳးစားခဲ့တဲ့
ပုဂၢိဳလ္ေတြ မေျဖရွင္းႏိုင္ခဲ့တဲ့ သေဘာကို ကြ်န္ေတာ္တို႕နားလည္း
သိရွိႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ပဋိပကၡျဖစ္သြား ျပီးတဲ့ေနာက္ သံဃာထု-
လူထုအေနနဲ႕ ထိခိုက္ ဒဏ္ရာ ရမႈက အင္မတန္ မ်ားျပားတယ္။ အင္အား
အလြန္အကၽြံသံုးတဲ့ ပံုသ႑ာန္ ေလးကို ေတြ႕တဲ့အခါမွာ ကြ်န္ေတာ္တို႕
ကိုယ့္ေဒသမွာ ျဖစ္သြားခဲ့တဲ့ ပဋိပကၡေတြနဲ႕ ႏိႈင္း ယွဥ္ျပီးေတာ့
ကိုယ္ခ်င္းစာနာ စိတ္ ျဖစ္မိပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႕ ေဒသမွာလည္း ဒုတိယအၾကိမ္
ျဖစ္တဲ့အခါမွာ အထူးသျဖင့္ ေက်ာက္ေတာ္၊ ရမ္းျဗဲ ၊ ရေသ့ေတာင္ ေဒသေတြမွာ
ဒါမ်ိဳး ပစ္ခတ္မႈေတြေၾကာင့္ ၁၁ ဦးေသဆံုးတာ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါအျပင္ ဇြန္လ ၃
ရက္ေန႕ အမွတ္ ၁ ရဲစခန္း ပဋိပကၡမွာလည္း အင္အား အလြန္ အကြ်ံသံုးတာမို႕လို႕
ထိခိုက္မႈေတြနဲ႕ ေဆးရံု တက္ျပီးခါမွ ေျခေထာက္ေတြ ျဖတ္ပစ္ရတာ ရွိခဲ့ပါတယ္။
အဲဒီလို ကိုယ္ခ်င္း စာနာျပီးခါမွ ျပႆနာ တစ္ခုကို ေျဖရွင္းတဲ့အခါမွာ အင္အား
အလြန္အကြ်ံ မသံုးဖို႕။ ဒီလိုျပႆနာကို ေျဖရွင္းတဲ့အခါမွာ ေျဖရွင္းနည္း အစစ္
အမွန္ကို ရွာေဖြဖို႕။ ဒီမိုကေရစီလို ႏိုင္ငံတိုင္းမွာ လူထုရဲ႕တင္ျပခ်က္ေတြ
ဆႏၵျပ ေတာင္းဆို တာေတြရွိမွာ ျဖစ္သလို အစိုးရက ေျဖရွင္းတဲ့ ပဋိ ပကၡကေတာ့
အျမဲတမ္းျဖစ္ေနၾကမွာဘဲ ။ ဒါၾကီးကို ေျဖရွင္းတဲ့အခါမွာ လူထုရဲ႕ဆႏၵသေဘာထားကို
အေလးအနက္ထားတဲ့ အစဥ္အလာျဖစ္သြားဖို႕ရယ္။ ဒီ လက္ပံေတာင္းေတာင္ အျဖစ္
အပ်က္နဲ႕ ပတ္သတ္လို႕ ျမန္မာႏိုင္ငံ တ၀န္းလံုးမွာရွိ တဲ့ ျပည္သူလူထု နဲ႕အတူ
ကြ်န္ေတာ္တို႕ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ရွိတဲ့ ရခိုင္လူထုက လည္း ေစာင့္ၾကည့္ ေန
တယ္။ ေထာက္ ခံေနတယ္ဆိုတာကို ျပဖို႕ရယ္ ကိုယ္ခ်င္း စာနာတဲ့စိတ္နဲ႕
ႏိုင္တဲ့ဘက္က ေငြေတြကို ပံ့ပို႕ေပးတဲ့ ျပည္ သူလူထုကိုယ္စား သြားေရာက္ခဲ့တာ
ျဖစ္ပါတယ္။ လက္ပန္ေတာင္းေတာင္ စီမံကိန္းနဲ႕ပတ္သတ္လို႕ရွိ ရင္ ဒါမ်ိဳး
စီမံကိန္းေတြ ေရွ႕ေခတ္က စီမံကိန္းေတြ ျဖစ္ခဲ့ေကာင္း ျဖစ္ခဲ့ပါလိမ့္မယ္။
ဒါေပမဲ့ ကြ်န္ေတာ္ တို႕ရဲ႕ ခုေခတ္ကာလမွာ ပြင့္လင္း ျမင္သာမႈ၊ အမ်ားသိေအာင္
တင္ျပမႈ၊ လူထုရဲ႕ လက္ခံႏိုင္မႈ၊ ဒီ စီမံကိန္း စီမံခ်က္နဲ႕ပတ္သတ္ လို႕
လူထုရဲ႕ ပူးေပါင္းပါ၀င္မႈ အပါအ၀င္ လူထုရဲ႕ဆႏၵကို အေလးအနက္ ထားရမဲ့
ကာလမို႕လို႕ လက္ပန္ေတာင္းေတာင္ စီမံ ကိန္းမ်ိဳးေတြကို ကြ်န္ေတာ္တို႕က
ျပန္လည္ သံုး သပ္ေပးဖို႕ လိုတယ္။ လက္ရွိ အစိုးရအဖြဲ႕မွာေရာ ျပည္သူမွာေရာ
ႏိုင္ငံေရး ပါတီမွာေရာ တာ၀န္ရွိတဲ့ အတြက္ တာ၀န္ရွိတယ္ဆိုတာကို
ကြ်န္ေတာ္တို႕ တင္ျပသြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစံမံကိန္းနဲ႕ ပတ္ သတ္ျပီး
ႏိုင္ငံေတာ္နဲ႕ တျခားမိမိ ပတ္၀န္းက်င္မွာ ရွိတဲ့ ႏိုင္ငံမ်ားရဲ့ အတူယွဥ္တြဲ
ေနထုိင္ၾက မဲ့ ေရရွည္ ရပ္တည္ခ်က္၊ ႏိုင္ငံေတာ္ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္မႈနဲ႕
ပတ္သတ္လို႕ ႏိုင္ငံေတာ္မွာ ထားအပ္တဲ့ ရင္းႏွီး ျမႈပ္ႏွံမႈနဲ႕ ပတ္သတ္လို႕
ေပၚလစီ၊ အဲဒါေတြ အားလံုးကို ျခံဳျငံဳ ျပီး သံုးသပ္ဖို႕လိုပါတယ္။
ကြ်န္ေတာ္တို႕ရဲ႕ လက္ရွိျဖတ္သန္းမဲ့ ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ဖြံ႕ျဖိဳးတိုး
တက္မႈ လမ္းေၾကာင္း၊ ဒီမိုကေရစီဖြံ႕ျဖိဳး တိုးတက္မႈရဲ႕ အႏွစ္သာရ
အပိုင္းေတြကိုလည္း လက္ရွိတာ၀န္ရွိတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြဟာ လူထုသေဘာေပါက္ လက္ခံ
လာႏိုင္ေအာင္ စံနမူေကာင္းေတြနဲ႕ ေျဖရွင္းတတ္ဖို႕ လိုပါတယ္။ အခုလက္ရွိ
ေျဖရွင္းတဲ့နည္းက သမုိင္းအတြက္ မေကာင္းဘူးဆိုတာကို ၁၉၆၂ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ ၇
ရက္ေန႕မွာ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ကြ်န္ေတာ္ တို႕ရဲ႕ တကၠသိုလ္ သမဂၢ အေဆာက္ အဦးကို
ျဖိဳခဲမိတဲ့ သမိုင္းအမွားက သက္ေသျပေနပါတယ္။ အဲဒီေနာက္မွာ ကြ်န္ေတာ္တို႕
ေျပာေျပာေနတဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးၾကီးေစာေမာင္ရဲ႕
သမိုင္းမွန္ကိုေရးခဲ့ပါ။ သမိုင္းမွာ အမွန္တခုကို က်န္ရစ္ခဲ့ေစခ်င္တဲ့
ေစတနာ၊ အဲဒီကာလေနာက္မွာ က်န္ရစ္ခဲ့တဲ့ ပုဂၢဳိလ္ေတြ ရဲ႕ လြန္ျပီးတဲ့ေနာက္
မွာ သမုိင္းအမွန္ဟာ က်န္ရစ္ခဲ့မွာ မဟုတ္တာမို႕လို႕ ခုျဖစ္ပ်က္တဲ့
အခုျဖစ္ခဲ့တဲ့ အရင္ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ေကာင္းေမြ ဆိုးေမြ အမွားအမွန္ သံုးသပ္ခ်က္ေလး
ေတြကို ဒီေန႕ ျပသနာကို အထူးသျဖင့္ ႏိုင္ငံေတာ္က တာ၀န္ေပးထားတဲ့ အဖြဲ႕
အစည္းေတြမွာ ေနာင္မျဖစ္ဖို႕ အတြက္ ဘယ္လိုကိုင္တြယ္သင့္တယ္။ ဒီျပသနာကို
ဘယ္လို သံုးသပ္ သင့္တယ္ဆိုတာေလး ကို ေထာက္ျပႏိုင္ေအာင္ ကြ်န္ေတာ္တို႕
ဒီဘက္ကိုလာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။
ေမ။ ။ အခုဒီေၾကးနီစီမံကိန္းကို
ဥကၠဌတို႕အေနနဲ႕ ဆက္လုပ္သင့္သလား- ရပ္တန္႕သင့္သလား ဘယ္ လို ျမင္ပါသလဲ။
အခုလူေတြကလည္း ဒီစီမံကိန္း ရပ္တန္႕ေရး အတြက္ ေတာင္းဆိုေနတယ္။ အစိုးရ
လက္ေအာက္ခံ ဦးပိုင္ လီမိတက္ကလည္း ဆက္လုပ္မယ္ဆိုျပီး ေျပာေနတယ္။ လူထုက
ေတာင္းဆိုတာနဲ႕ အစိုးရေျပာေနတာက ဆန္႕က်င္ဘက္ ျဖစ္ေနတဲ့ အတြက္ ဥကၠဌတို႕
ပါတီေတြအေနနဲ႕ ဒီကိစၥကို ဆက္လုပ္သင့္သလား။ ရပ္တန္႕သင့္ သလား
ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲ။ အဲဒါ နည္းနည္းေျပာျပေပးပါ။
Dr ေအးေမာင္။ ။
စီမံကိန္း တစ္ခုဆိုတာက ႏိုင္ငံေတာ္အတြက္ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ ေနာင္းလူေတြအတြက္
ဘယ္ေလာက္ အက်ိဳးရွိတယ္ဆိုတာကို လူထုသေဘာေပါက္ဖို႕လိုပါတယ္။
လူထု သေဘာေပါက္လို႕ ဆက္လုပ္ သင့္တယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္အတြက္ အက်ိဳးရွိတယ္ဆို
ရင္ေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္နဲ႕ပတ္ သတ္လို႕လူထု နဲ႕ ပတ္သတ္လို႕ တျခား ပေယာဂေတြ
မျဖစ္ႏိုင္ဘူး ဆိုရင္ေတာ့ စီမံကိန္းကို ဆက္လုပ္တာဟာ ကြ်န္ေတာ္တို႕က
မွားတယ္လို႕မေျပာလိုပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ စီမံကိန္းတစ္ခု ကိုလုပ္တဲ့အခါမွာ
ဒီစီမံကိန္း နဲ႕ပတ္သတ္လို႕ ခုနကလို ရည္မွန္းခ်က္ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြ
ေပါက္ေျမာက္ ေအာင္ျမင္မႈမရွိဘဲနဲ႕ လူတစ္စု သို႕မဟုတ္ အဖြဲ႕တစ္ခုက ဒီဟာနဲ႕
ပတ္သတ္လို႕ အက်ိဳးအျမတ္ေတြ ရယူ ခံစား သြား မယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ တည္ေဆာက္မဲ့
တည္ေဆာက္ဆဲ လုပ္ငန္းေတြမွာ ဘာတစ္မွလည္း အက်ိဳးမရွိ ဘူး။ ေနာက္ သဘာ၀
ပတ္၀န္းက်င္ကိုလည္း ထိခိုက္မယ္။ လူမႈပတ္၀န္းက်င္ကိုလည္း ထိခိုက္ ပ်က္စီး
မယ္ဆိုတဲ့ အျမင္မ်ိဳးရွိခဲ့ရင္ေတာ့ ဒီစီမံကိန္းနဲ႕ပတ္သတ္လို႕
ျပန္သံုးသပ္ေစခ်င္ ပါတယ္။ ဒီလို သံုးသပ္ေစခ်င္တဲ့ အတြက္လည္း
အခုကြ်န္ေတာ္တို႕ နားလည္ သေလာက္ဆိုရင္ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ ဦးေဆာင္တဲ့
စံုစမ္းစစ္ေဆးေရး ေကာ္မရွင္ကို ဖြဲ႕စည္းတယ္လို႕ ျမင္ပါတယ္။ ဖြဲ႕စည္းတယ္
ဆိုတဲ့အခါမွာ ေကာ္မရွင္ရဲ႕ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္မႈကို ကြ်န္ေတာ္တို႕ အနီးကပ္
ေလ့လာေနၾက ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
နိရဥၥရာ
“ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ယုံၾကည္မွု
တည္ေဆာက္ျခင္း” ဆိုတဲ့ အစည္းအေဝးတရပ္ကို သၽွမ္းလူမွုအဖြဲ႕အစည္း ေတြက
ဦးေဆာင္ၿပီး ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ေရႊဂုံတိုင္လမ္းရွိ ေတာ္၀င္ႏွင္းဆီ ခန္းမမွာ
နို၀င္ဘာ ၂၆ ရက္ကေန ၂၈ ရက္ အထိ ၃ ရက္ၾကာ က်င္းပခဲ့ပါတယ္။
နိုင္ငံေရးပါတီ ၃ ဖြဲ႕ကကိုယ္စားလွယ္ေတြ၊ သၽွမ္းလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕ အစည္း ၄
ဖြဲ႕ ကိုယ္စား လွယ္မ်ား၊ ျပည္တြင္းျပည္ပအေျခစိုက္ သၽွမ္းလူမွု အေျချပဳ
အဖြဲ႕ အစည္း ၁၁ ဖြဲ႕မွ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၊ ၿမိဳ႕နယ္ေပါင္း ၄၂ ၿမိဳ႕နယ္မွ
ကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ အထူး ဖိတ္ၾကားထားသည့္ ပညာရွင္ ၁၇ ဦး စုစုေပါင္း ၁၇၀
ဦး တက္ေရာက္တဲ့ ဒီအစည္းအေဝးမွာ ဘာေတြအထူးေျပာဆိုေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသလဲဆိုနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ နန္းဝိုးဆိုင္ ကို သၽွမ္းသံေတာ္ဆင့္ သတင္းဌာနက ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထား ပါတယ္။
ေမး။ ။ နို၀င္ဘာ ၂၆ ရက္ကေန ၂၈ ရက္ေန႔ထိ ၃ ရက္ၾကာ က်င္းပသြားတဲ့ အစည္းအေဝးက ဘာအစည္းအေဝးလဲ။ ဘာေၾကာင့္ ျပဳလုပ္ရပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ယုံၾကည္မွု တည္ေဆာက္တဲ့ အစည္းအေဝးပါ။
တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ဘာေၾကာင့္ မၿငိမ္းခ်မ္းေသးသလဲ။ က်မတို႔
သၽွမ္းတိုင္းရင္းသားေဒသမွာလည္း မေအးခ်မ္းေသးဘူး။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုတာ
ျပန္သုံးသပ္ၾကည့္လိုက္ရင္ လြတ္လပ္ေရးရၿပီး ေနာက္ပိုင္းမွာ ပဋိပကၡေတြ
ျဖစ္လာတယ္။ ဆူပူမွုေတြ ျဖစ္လာတယ္။ ႏွစ္ ၆၀ ေက်ာ္ၿပီ မၿငိမ္းခ်မ္း ေသးဘူး။
ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးတာလည္း မေအာင္ျမင္ဘူး။
ဘာေၾကာင့္မေအာင္ျမင္သလဲဆိုရင္ တေယာက္နဲ႔တေယာက္၊ လူမ်ိဳးတမ်ိဳးနဲ႔တမ်ိဳး၊
အဖြဲ႕တဖြဲ႕ နဲ႔တဖြဲ႕ ယုံၾကည္မွု မရွိၾကေသးလို႔ဘဲ။ ဒါေၾကာင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး
ရဖို႔ ယုံၾကည္မွု တည္ေဆာက္ရမယ္။ ယုံၾကည္မွု မရွိရင္ ဘယ္လိုဘဲ
ေဆြးေႏြးေဆြးေႏြး မေအာင္ျမင္နိုင္ဘူး။ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြလည္း စာခ်ဳပ္မွာ
အပစ္ရပ္ဖို႔ လက္မွတ္ထိုးၿပီးၿပီ။ ဒါေပမဲ့ တိုက္ပြဲေတြ ျဖစ္ေနတုန္း။
ယုံၾကည္မွု မရွိလို႔။ ယုံၾကည္ေအာင္လည္း လုပ္ေဆာင္တာ မရွိေသးလို႔။
ယုံၾကည္မွု တည္ေဆာက္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရရယူဖို႔ ဘယ္လိုလုပ္ၾကမလဲဆိုတာ
ေဆြးေႏြးဖို႔ ျပဳလုပ္ရတာပါ။
ေမး။ ။ ယုံၾကည္မွု တည္ေဆာက္ဖို႔အတြက္ ေဆြးေႏြးတယ္ဆိုေတာ့ ဘယ္လိုေဆြးေႏြးပါသလဲ။ ေက်နပ္အားရမွု ရွိပါသလား။
ေျဖ။ ။ စစ္တပ္၊ ပါတီ၊ လူမွုအဖြဲ႕၊ အမ်ိဳးသမီးအဖြဲ႕၊ စာေပ/ယဥ္ အဖြဲ႕၊
ျပည္သူ စတဲ့ အဖြဲ႕ေပါင္းစုံ က လာၾကတယ္။ အားလုံးကိုေရာၿပီး အုပ္စုလိုက္
ေဆြးေႏြးၾကတယ္။ ယုံၾကည္မွု တည္ေဆာက္ဖို႔ အတြက္ အဖက္ဖက္က ပါ၀င္ရမယ္။
နိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး၊ စစ္ေရး၊ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး စသျဖင့္ ဒါေတြနဲ႔
ပတ္သက္တာကို ေဆြးေႏြးတယ္။ အေတြ႕အၾကဳံရင့္က်က္တဲ့ အသိပညာရွင္ အတတ္ပညာ
ရွင္ေတြလည္း သူတို႔ရဲ့ အေတြ႕အၾကဳံေတြကို ေျပာျပတယ္။ အျဖစ္မွန္ အျမင္မွန္
ကိုသိၿပီး ယုံၾကည္မွုရေအာင္ ဘယ္လို လုပ္သင့္သလဲဆိုတာ ေဆြးေႏြးၾကတယ္။
ယုံၾကည္မွုရွိရင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး တည္ေဆာက္ဖို႔ လြယ္သြားမယ္။
ေမး။ ။ အစည္းအေဝးမွာ အဆင္မေျပတာေတြ နားလည္မွု မရတာေတြ ရွိလား။
ေျဖ။ ။ မရွိပါဘူး။ သၽွမ္းျပည္က သၽွမ္းတိုင္းရင္းသားေတြ သာမက ကခ်င္ျပည္၊
မႏၲေလးတိုင္း၊ စစ္ကိုင္းတိုင္းက သၽွမ္းတိုင္းရင္းသားေတြ၊ ျပည္ပက
သၽွမ္းတိုင္းရင္းသားေတြလည္း လာတက္ၾကတယ္။ ေဆြးေႏြးရတာ အားလုံး အဆင္ေျပပါတယ္။
အေတြ႕အၾကဳံေတြက ခပ္မ်ားမ်ား ဆင္တူေနၾကေတာ့ ေျပာရဆိုရတာ နားလည္မွုရွိၾကတယ္။
နားလည္လြယ္တယ္။
ေမး။ ။ အာဏာပိုင္ေတြ ေႏွာင့္ယွက္တာေတြ ရွိလား။
ေျဖ။ ။ မရွိပါဘူး။ နိုင္ငံေတာ္ သမၼတ႐ုံး၀န္ႀကီး ဦးေအာင္မင္းလည္း
လာတက္ၿပီး ဒီလိုအစည္းအေဝးမ်ိဳး ရွိသင့္တာၾကာၿပီ။ ေနာက္ေနာင္လည္း
ဒီလိုအစည္းအေဝးရွိမယ္ဆိုရင္ ကူညီေပးမယ္ လို႔ ေျပာသြားတယ္။
ေမး။
။ ၁၉၆၂ ခုႏွစ္ေႏွာင္ပိုင္းမွာ ဒီလိုအစည္းအေဝးဟာ ပထမဆုံးအႀကိမ္လို႔
ေျပာနိုင္တယ္။ သၽွမ္းတိုင္းရင္းသားေတြ ေတြ႕ဆုံတဲ့ ပထမဆုံးအႀကိမ္လို႔လည္း
မမွားဘူး။ ဒါေၾကာင့္ အမ်ိဳးသားေရး အတြက္ ဘာေတြမ်ား ဆုံးျဖတ္ခဲ့ၾကပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ ဘယ္လိုလုပ္ၿပီး ယုံၾကည္မွု တည္ေဆာက္မလဲဆိုတာ နည္းလမ္းရွာေဖြတဲ့
ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးပြဲ ျဖစ္တာေၾကာင့္ ဘာမွမဆုံးျဖတ္ပါဘူး။ အခ်က္အလက္ေတြ
ယူလာၿပီး ဘယ္လိုလုပ္မလဲဆိုတာ ေဆြးေႏြးတာပါ။ အဖက္ဖက္က လာေရာက္ေဆြးေႏြးၿပီး
ဒီလိုလုပ္သင့္တယ္၊ ဒီလိုျပဳျပင္သင့္ တယ္ဆိုၿပီး အႀကံေပးတာကို
နိုင္ငံေရးပါတီေတြ၊ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕အစည္းေတြ တိုင္းျပည္ၿငိမ္းခ်မ္းဖို႔၊
တိုးတက္ဖို႔ ယူသုံးနိုင္ေအာင္ပါ။ ဒါေပမဲ့ ေနာက္ေနာင္မွာလည္း ဒီလိုအစည္းအေဝး
လုပ္ပါအုံးမယ္။ ပထမဆုံးအႀကိမ္ ျဖစ္တာေၾကာင့္ ေဆြးေႏြး
ရမဲ့ေခါင္းစဥ္ေတြလည္း မ်ားတယ္။ အခ်ိန္လည္း သိပ္မရေတာ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်တဲ့
အဆင့္ထိေတာ့ မေရာက္ဘူး။ ေနာက္ေနာင္ဆိုရင္ ဆုံးျဖတ္နိုင္တဲ့အဆင့္ထိ
ေရာက္နိုင္လိမ့္မယ္လို႔ ေမၽွာ္လင့္ပါတယ္။
ေမး။ ။
သၽွမ္းတပ္ဖြဲ႕ဆိုလည္း ၂ဖြဲ႕ ၃ ဖြဲ႕ရွိတယ္၊ သၽွမ္းပါတီဆိုရင္လည္း ၂ ဖြဲ႕ ၃
ဖြဲ႕ရွိတယ္။ ျပည္သူ ေတြက သူတို႔ကို ေပါင္းစည္းေစခ်င္ၾကတယ္။ ဒီကိစ္စနဲ႔
ပတ္သက္ၿပီး ဘာမ်ား ေျပာခ်င္ပါသလဲ။
ေျဖ။ ။
ဒါလည္းေဆြးေႏြးျဖစ္ပါတယ္။ အစည္းအေဝးမတိုင္ခင္ အလုပ္အမွုေဆာင္အဖြဲ႕လည္း
သၽွမ္းတိုင္းရင္းသားေတြ ေနထိုင္တဲ့ေဒသကို သြားေရာက္ၿပီး
ဆႏၵေကာက္ယူခဲ့ၾကပါတယ္။ ၉၀ ရာခိုင္ႏွုန္း ေလာက္က လက္နက္ကိုင္တပ္ဘဲျဖစ္ျဖစ္၊
နိုင္ငံေရးပါတီဘဲျဖစ္ျဖစ္ သူတို႔ကို ေပါင္းစည္း ေစခ်င္ၾကတယ္။
မေပါင္းစည္းနိုင္ရင္လည္း ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ၾကဖို႔၊ ေနရာ၊ တာ၀န္ခြဲေဝၾကဖို႔
ေျပာၾကတယ္။ ဒါကေတာ့ ျပည္သူေတြရဲ့ဆႏၵပါ။
ေမး။ ။ ဒီအစည္းအေဝးကေန သၽွမ္းတိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ့ စကားကို ျပည္သူေတြ သိရွိေအာင္ ဘာမ်ားမွာၾကားခ်င္ပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ ဒီအစည္းအေဝးမွာ ေဒသအသီးသီးက လူငယ္အဖြဲ႕လည္း ပါ၀င္တယ္။
ကိုယ္စားလွယ္ အသီးသီးလည္း လာတက္ၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔လည္း
အခ်က္အလက္ေတြကို ျပန္ေျပာၾကမွာပါ။ ျပည္သူေတြလည္း ကိုယ့္တိုင္းျပည္ကို
ခ်စ္ၾကဖို႔၊ စိတ္ရွည္ရွည္ထားၾကဖို႔၊ မာနေတြ ေလၽွာ့ၾကဖို႔၊
တကိုယ္ေကာင္းမဆန္ဘဲ အမ်ားအက်ိဳးအတြက္ သယ္ပိုးဖို႔၊ ျပည္ပမွာ ေရာက္ေနတဲ့
လူငယ္ေတြလည္း ကိုယ့္တိုင္းျပည္ကို ျပန္လာၿပီး
တိုင္းျပည္အက်ိဳးသယ္ပိုးၾကဖို႔ အစည္းအေဝး တက္ေရာက္ ၾကသူေတြအားလုံးက
ေတာင္းဆိုၾကပါတယ္။
၃ ရက္တာကာလ ေဆြးေႏြးပြဲမွာ
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္၊ လက္ရွိ သၽွမ္းနိုင္ငံေရး၊ စီးပြါးေရး၊ လူမွုေရး၊
စာေပ ယဥ္ေက်းမွု၊ သယံဇာတႏွင့္ သဘာ၀ပတ္ဝန္းက်င္ဆိုင္ရာမ်ား၊
သၽွမ္းလူမ်ိဳးမ်ားေနထိုင္ရာေဒသမ်ားတြင္
ရာစုႏွစ္တဝက္ၾကာ ခံစားေနရေသာ နိုင္ငံေရးျပႆနာမ်ား ပကတိအေျခအေနမ်ားကို
စာတမ္း ၂၃ ေစာင္ျဖင့္ တင္ျပခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီ စာတမ္း ၂၃ ေစာင္အေပၚ
အေျခခံၿပီးေတာ့ အစည္းအေဝးတက္ေရာက္တဲ့လူေတြက ေခါင္းစဥ္အလိုက္အုပ္စုခြဲၿပီး
သေဘာထားေပး ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။
ေဆြးေႏြးပြဲမွာၿပီးဆုံးတဲ့ရက္မွာဘဲ လူထုထံက ေကာက္ယူထားတဲ့ ဆႏၵသေဘာထားစစ္တမ္းေတြရဲ့ အေျဖကို စုစည္းၿပီး တင္ျပေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတယ္လို႔ သိရပါတယ္။
သၽွမ္းသံေတာ္ဆင့္
ရန္ကုန္ျမိဳ႕ ခ်က္ထရီယံဟိုတယ္မွာ ျပဳလုပ္တဲ့ (၂၁) ရာစု ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ အမ်ိဳးသားေရး လကၡဏာနဲ႔ ႏိုင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ဆိုင္ရာ ေဆြးေႏြးပြဲကို စက္တဘၤာလ ၁၇ ရက္ေန႕က တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ ရခုိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ား တိုးတက္ေရးပါတီ ဥကၠဌ ေဒါက္တာ ေအးေမာင္ကို နိရဥၥရာက ေတြ႕ဆံု ေမးျမန္းခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။ အဓိက ေဆြးေႏြးပြဲမွာ ဘာေတြကို တင္ျပ ေဆြးေႏြးခဲ့သလဲဆိုတာကုိ ေဒါက္တာ ေအးေမာင္က ခုလို ေျပာျပပါတယ္။
ေမး ။ ။ ဥကၠဌ မေန႕က တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ အစည္းအေ၀းမွာ ေယဘူယ်အားျဖင့္ အဓိက ဘာေတြကို ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသလဲ ဆိုတာကို နည္းနည္း ေျပာျပေပးပါ။
- – ေယဘူယ် ေျပာရရင္ အဓိက ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတာကေတာ့ National identity နဲ႕ ၂၁ ရာစုျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ Citizenship ျမန္မာႏိုင္ ငံ၏ တိုင္းရင္းသားေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ႏိုင္ငံသားျဖစ္မႈနဲ႕ ပတ္သတ္တဲ့ ကိစၥပါ။
ေမး။ ။ အဲဒီ ေဆြးေႏြးပြဲမွာ ဥကၠဌလည္း တက္ေရာက္ေဆြးေႏြးခဲ့တယ္လို႕ၾကားပါတယ္။ ဥကၠဌက ဘာ ေတြကို ေဆြးေႏြးခဲ့ပါလဲ။
- - ကြ်န္ေတာ္တို႕က အထူးသျဖင့္ အမ်ိဳးသားလကၡဏာ မေပ်ာက္ပ်က္ဖို႕ အတြက္ ဘာေတြကို လုပ္သင့္ တယ္ဆိုတာကို ေဆြးေႏြးပါတယ္။ ေနာက္ျပီး ေနာက္ ႏိုင္ငံသားျဖစ္မႈနဲ႕ ပတ္ သတ္လို႕ ဘယ္ေလာက္ အေရးၾကီးတယ္ ဆိုတာကို ေဆြးေႏြးပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လည္းဆိုရင္ ေဆာ္ဒီဘက္က လာတဲ့ စပ္ေၾကာင္းနဲ႕ အထူးသျဖင့္ တူရကီဘက္ကလာတဲ့ စပ္ေၾကာင္းနဲ႕ အထူးသျဖင့္ အစၥလာမ္မစ္ စက္ေၾကာင္း၊ အဲဒီ စပ္ေၾကာင္းနဲ႕ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ယိုးဒယားအ ထိ ေရာက္ေနတဲ့ စပ္ေၾကာင္း အၾကားမွာ ကြ်န္ေတာ္တို႕ ျမန္မာႏိုင္ငံတည္ရွိမႈ အဲဒီတည္ရွိ မႈ အဓိက အေရးပါတဲ့ အေနာက္ဘက္ ရခိုင္ျပည္၏ တံခါးဟာ လက္ရွိျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ အေျခအေန အဲဒီအေျခ အေန ယင္းအေျခအေန မတိုင္မီကဆိုရင္ ျပည္ေထာင္စုကို ဒီမုိကေရစီလမ္းေၾကာင္းကို သြားၾကမယ္ဆိုျပီး တႏွစ္ခြဲခန္႕ လုပ္ေနတဲ့ကာလ အဲဒီကာလမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ ျငိမ္းခ်မ္းမႈ၊ မျငိမ္းခ်မ္းမႈ အဲဒီကာလေတြကို ျပန္သံုးသပ္တဲ့အခါ မွာ ဒီျပည္ေထာင္စုၾကီး မစစ္မွန္တဲ့အတြက္ အမ်ိဳးသား အသြင္လကၡဏာေတြ ေပ်ာက္လုနီးပါး အေျခ အေနကို အဲဒီႏွစ္ေပါင္း ၆၀ ရဲ႕ အေတြ႕အၾကံဳကိုယူျပီး ကြ်န္ေတာ္တို႕ ျငိမ္းခ်မ္းေရးကို တည္ေဆာက္ ႏိုင္မွ တိုင္းရင္းတမ်ိဳးခ်င္းရဲ႕ identity ကိုေဖာ္ထုတ္ႏိုင္မွ ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ identity ေပၚလာမယ္။ အဲဒီလို ေပၚလာျပီးမွ ျငိမ္းခ်မ္းတည္ျငိမ္တဲ့ ျပည္ေထာင္စုၾကီးျဖစ္မယ္ဆိုရင္ တႏိုင္ငံလံုး တမ်ိဳးသားလံုး ရဲ႕ ခုနက identity မေပ်ာက္ဖို႕ အေရးၾကီးတဲ့ ကာလဟာ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ လက္ရွိျဖစ္ေနတဲ့ ျပႆနာ အဲဒီျပႆနာ နဲ႕ ယင္းျပႆနာ ႏိုင္ငံသားျပဳမႈဆိုတဲ့ ၁၉၈၂ ခုႏွစ္ ႏိုင္ငံသား ဥပေဒ၏ ခိုင္ခန္႕တိက်၊ သမာသမတ္က်က် တည္ရွိေနမႈ အေၾကာင္းကို ကြ်န္ေတာ္တို႕ အၾကမ္း အားျဖင့္ ေဆြးေႏြးပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ၁၀ မိနစ္ေလာက္ဘဲ ကြ်န္ေတာ္တို႕ အခ်ိန္ရပါတယ္။
ေမး။ ။ အဲဒီေဆြးေႏြးပြဲမွာ တျခားလူေတြက ရခိုင္ကိစၥနဲ႕ပတ္သတ္ျပီး ဘာေတြကိုေဆြးေႏြးၾကပါသလဲ။ သိသေလာက္ နည္းနည္း ရွင္းျပေပးပါ။
- - ကြ်န္ေတာ္တို႕က ရခိုင္ကိစၥကို အျမည္းသေဘာ ေဆြးေႏြးပါတယ္။ အျမည္းသေဘာဆိုတာက ဗမာျပည္နဲ႕ ျခံဳျပီး ေဆြးေႏြးပါတယ္။ ဦးကိုကိုၾကီးတို႕ကလည္း National identity နဲ႕ပတ္သတ္ ျပီး စံုစမ္းမႈေတြကို တင္ျပပါတယ္။ ေတာ္ေတာ္ေလးကို ေဆြးေႏြးပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ သူေဆြးေႏြးတဲ့ အခ်က္မွာဆိုရင္ ဘဂၤလီဆိုတာ လူမ်ိဳးစု တစုေပါ့။ နယ္စပ္ ေဒသမွာရွိ တဲ့ လူမ်ိဳးစုတစုေပါ့။ သတ္မွတ္ ထားတဲ့ ေဘာင္ဒရီ (Boundary) အတြင္းမွာ ဟိုဘက္ဒီဘက္ နယ္စပ္မွာ ခြျပီး ေနထိုင္ၾကတယ္။ ဥပမာ ရွမ္းနယ္စပ္မွာလည္း ရွမ္းဆိုတာ ဟုိဘက္ ဒီဘက္မွာ ရွိတယ္။ အေပၚပိုင္းက ခ်င္း နယ္စပ္ မွာလည္း ရွိတယ္။ အဲဒီလို ရခိုင္ နယ္စပ္ မွာလည္းရွိရမယ္။ ရခိုင္မ်ိဳးႏြယ္စုဆိုလို႕ရွိရင္ ကြ်န္ေတာ္တို႕ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲမွာရွိသလို ဘဂၤလာေဒ့ခ်္ ဘက္က သက္ေထာင္၊ ဖလံေထာင္၊ ဗိုလ္မင္းေထာင္နဲ႕ Cox”s bazar နယ္ေတြမွာရွိတာကို ေထာက္ျပ တယ္။ အဲဒီလို ဒီဘက္က မ်ိဳးနြယ္စု တစုဟာ ဒီဘက္မွာသာ ရွိျပီး ဟိုဘက္မွာလည္း ရွိပါတယ္။ ဘဂၤလာေဒခ်္႕ နယ္စပ္မွာေတာ့ ဒီမ်ိဳးႏြယ္စုက ဒီဘက္ ျမန္မာဘက္မွာ ရွိေနျပီး ဘဂၤလာေဒခ်္႕ဘက္မွာ လံုး၀မရွိဆိုျပီးေျပာေနတဲ့ ျငင္းပယ္ေနတဲ့ ကိစၥေတြကို ေထာက္ျပပါတယ္။ ဘဂၤလီဆိုတဲ့ မ်ိဳးႏြယ္စုကလည္း အင္မ တန္ၾကီးမားတယ္။ တဂိုးလ္က စျပီး သူေျပာတယ္။ ဒီဘက္မွာ ဒီဘက္မွာလည္း မ်ိဳးႏြယ္စုရိွသလို ဘဂၤလာေဒ့ခ်္ ဘက္မွာ လည္း ဒီမ်ိဳးႏြယ္စု ရွိရမယ္ဆိုတဲ့ သေဘာနဲ႕ သူေဆြးေႏြး ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႕ဖန္တီးထားတဲ့ မ်ိဳးႏြယ္စုတစုက ရခိုင္ျပည္ဘက္မွာသာ ရွိျပီး ဘဂၤလာေဒ့ခ်္ ဘက္ မွာလံုး၀ မရွိ။ အဲဒီႏိုင္ငံကလည္း သူတို႕ႏိုင္ငံဘက္က လူမ်ိဳးႏြယ္စု မဟုတ္လို႕ေျပာတာဟာ ယုတၱိေဗဒ အားျဖင့္ သူလက္ မခံႏိုင္ဘူး ဆိုျပီး သူေဆြးေႏြးပါတယ္။ ျပီးေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံသား ဥပေဒနဲ႕ ပတ္သတ္ျပီး ဘယ္လိုလုိအပ္ တယ္ဆိုတာကို ေဆြးေႏြးပါတယ္။ ဇာကနာကလည္း ေျပာပါတယ္။ ဆရာ ဦးေက်ာ္၀င္းတို႕ကလည္း ေခတ္စနစ္ကို ခ်ိန္ျပီး ေဆြးေႏြးပါတယ္။ ေနာက္ တိုင္းရင္းသား ေရးရာ၀န္ၾကီး ျဖစ္တဲ့ ဦးေစာထြန္းေအာင္ျမင့္ကလည္း သူ႕အျမင္ကို ေဆြးေႏြးပါတယ္။ ေနာက္ကြ်န္ေတာ္တို႕ ဦးေအးသာေအာင္ ေနာက္ NDPD က ဦးေက်ာ္လွထင္ပါတယ္။ သူကေတာ့ သူ႕ဟာသူ ကုလားလို႕ ေျပာပါတယ္။ သူတို႕ရဲ႕ ဒီႏိုင္ငံမွာ ႏွစ္ ေပါင္းမ်ားစြာတည္ရွိတဲ့ သမိုင္းတည္ရွိမႈ၊ ရခိုင္ ဘုရင္လက္ထက္ ကတည္းက အစၥလာမ္ဘာသာရွိ မႈ ေတြကိုသူေဆြးေႏြးပါတယ္။ ေနာက္ျပီး သူတို႕ရဲ႕ ရပ္တည္မႈေတြကို ေတာ္ေတာ္ေလး အာေပါင္ အာရင္း သံသံနဲ႕ ေဆြးေႏြးသြားတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ တိုင္းရင္းသား ကိုယ္စားလွယ္ေတြ၊ ေနာက္ပါတီေပါင္းစံုက ကိုယ္စားလွယ္ေတြ၊ ေနာက္တက္ေရာက္လာၾကတဲ့ ပညာရွင္ေတြကလည္း ေထာက္ျပီး ေမးျမန္းတာေတြ အမ်ားၾကီး ရွိပါတယ္။ အဲဒါကို Panelists ေတြက တာ၀န္ယူျပီး ရွင္းျပၾကပါတယ္။
ေမး။ ။ ဒီေဆြးေႏြးပြဲက ရခိုင္လူမ်ိဳးေတြအတြက္ အက်ိဳးရွိတယ္လို႕ ျမင္ပါလား။ ဥကၠဌအေနနဲ႕ ဘယ္လိုသံုးသပ္ပါသလဲ။
- - ေဆြးေႏြးပြဲ တစ္ခုဆိုတာက အက်ိဳးရွိတယ္လို႕ ျမင္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႕လည္းဆို ရင္ ဗမာျပည္သူလူထုရဲ႕အျမင္၊ တိုင္းရင္းသားေပါင္းစံုရဲ႕အျမင္၊ ေနာက္ျပီး ႏိုင္ငံေရးပါတီေပါင္းစံု ရဲ႕အျမင္ေတြကို ဒီေဆြးေႏြးပြဲမွာ တစံုတခုေသာ အတိုင္းအတာအထိ ထင္ဟပ္ပါတယ္။ အားလံုးက ေတာ့ ရခိုင္ျပည္အေရးဟာ ဗမာႏိုင္ငံတခုလံုးရဲ႕ အေရးဆိုျပီး သူတို႕ ယူဆပါတယ္။ ဗမာတမ်ိဳးသားလံုး ရဲ႕ identity မေပ်ာက္ဖို႕ အတြက္ လုိအပ္ေၾကာင္းကိုလည္း သူတို႕သေဘာေပါက္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူဦးေရ ေဖာင္းပြမႈၾကီးတဲ့ ႏိုင္ငံႏွစ္ခုအၾကားမွာ အင္မတန္မွ ျမန္ဆန္စြာနဲ႕ ေပါက္ကြဲေနတဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ႏိုင္ငံရဲ႕ လူဦးေရေပါက္ကြဲမႈ အဲဒီ ဒဏ္ရာဒဏ္ခ်က္ေတြ ကြ်န္ေတာ္တို႕ေဒသကို လႊမ္းမိုး လာႏိုင္မႈေတြကိုလည္း ဆင္ျခင္စဥ္းစားပါတယ္။ ေနာက္ ႏိုင္ငံတကာရဲ႕ Globalization နဲ႕လည္းေတြးပါ တယ္။ ေနာက္ ၁၉၈၂ ခုႏွစ္ရဲ႕ ဥပေဒလိုအပ္မႈ ဒါေတြကိုလည္း ထဲထဲ၀င္၀င္ ေဆြးေႏြးၾကပါတယ္။ သို႕ေသာ္လည္း ဒီလိုေဆြးေႏြးမႈေတြက ျငိမ္းျငိမ္းခ်မ္းခ်မ္းနဲ႕ ယူတခ်က္တစ္ခုကို က်ေနာ္တို႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ခ်ႏိုင္ေအာင္အထိ ေတာ့ ရခ်င္မွ ရပါမယ္။ သို႕ေသာ္လည္း ေျဖရွင္းခ်က္ တခုကို ရဖို႕အတြက္ ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားစြာကိုျဖတ္ သန္းျပီး အျမင္မ်ားကိုရရွိျပီးမွ တကယ့္လက္ေတြ႕ ျဖစ္ပ်က္မႈနဲ႕ မကင္းကြာတဲ့ အယူအဆေတြကို သံုးသပ္ ဆံုးျဖတ္ ထည့္သြင္း ႏိုင္ရင္ေတာ့ ကြ်န္ေတာ္တို႕လက္ရွိ ျဖစ္ေနတဲ့ ျပႆနာအားလံုးကို လိုအပ္တဲ့ ကာလတခုမွာေတာ့ ေျဖရွင္းႏိုင္မယ္လို႕ ထင္ပါတယ္။
ေမး။ ။ အဲဒီေဆြးေႏြးပြဲကို ႏိုင္ငံျခားသားေတြတက္ေရာက္ပါလား။ ဥပမာ သမိုင္းပညာရွင္ ေဒါက္တာ ေအးခ်မ္းတို႕ တက္ေရာက္တာေတြ ရွိပါလား။
- – ေဒါက္တာေအးခ်မ္းတို႕ ေဒါက္တာ ေဒၚယဥ္ယဥ္ႏြယ္တို႕ တရက္ေစာျပီး ေဆြး ေႏြးၾကတယ္လို႕ သိရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဆရာေအးခ်မ္းကေတာ့ ဂ်ပန္ကို မေန႕ကတည္းက ျပန္သြား ပါျပီ။ အဲဒီေန႕က ကြ်န္ေတာ္ ရခိုင္မွာဘဲ ရွိေနပါတယ္။
Narinjara
September 18, 2012
ရခိုင္ေက်ာင္းသား သမဂၢေပၚေပါက္ေရးအတြက္ အႀကံျပဳတင္ျပခ်က္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ Arakan Review မွ ကိုေဇာ္လိွဳင္ထြန္း အား ေမးျမန္းခဲ့ရာ-
ကြ်န္ေတာ္တို႔ ျပည္ေတာ္ျပန္ ေရာက္ရွိေနတဲ့ ေတာခို ရခိုင္ေက်ာင္းသားလူငယ္ရဲေဘာ္မ်ား၊ အက်ဥ္းထာင္အသီးသီးမွ ျပန္လည္ လႊတ္ေျမာက္လာတဲ့ ရခိုင္ေက်ာင္းသားလူငယ္မ်ားအဖြဲ႕အစည္းမွရဲေဘာ္မ်ား ဦးေဆာင္လွ်က္ ရခိုင္ေက်ာင္းသားသမဂၢကို မၾကာမွီ တရား၀င္ မွတ္ပံုတင္ၿပီး ဖြဲ႕စည္းတည္ေထာင္သြားမွာ ျဖစ္တဲ့အျပင္ ရခိုင္ျပည္ရွိ ေက်ာင္းသားလူငယ္ေတြရဲ႕ ပညာေရး အခြင့္အလမ္းမ်ား၊ လူ႕အခြင့္အေရးမ်ား၊ ေဒသဖြံ႔ၿဖိဳးေရးကိစၥရပ္မ်ားကို ဦးတည္ျပဌာန္း၍ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ားတိုးတက္ေရး ပါတီ (ရ၊တ၊ပ)ရိွ ေက်ာင္းသား လူငယ္အခန္းက႑ကို ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ လူငယ္ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းပါ၀င္ ေဆာင္ရြက္သြားမွာျဖစ္ ပါတယ္။
ဆက္လက္ၿပီး ေျပာၾကားသြားတာကေတာ့ “ရခိုင္ေက်ာင္းသားသမဂၢ ေပၚေပါက္ေရးသည္ ရခိုင္ေက်ာင္းသူ/သားတိုင္း တာ၀န္ျဖစ္တယ္လို႔ ခံယူပါတယ္။ ရခိုင္ေက်ာင္းသား သမဂၢအဖြဲ႔သည္ အမ်ဳိးသားေရးနာမည္ခံၿပီး လုပ္စားေနတဲ့ အန္ဂ်ီအို (NGO) ဆန္ဆန္ အမ်ဳိးသားႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႔မ်ား၊ ကြန္ယက္မ်ား၊ ပါတီမ်ားႏွင့္ အလုပ္မလုပ္လိုပါ။ ျပည္သူမ်ားအတြက္ အမွန္ တကယ္ လက္ေတြ႕က်က် အနစ္နာခံေပးဆပ္ေနတဲ့ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ရခိုင္ေတာ္လွန္ေရးအဖြဲ႕အစည္းေတြႏွင့္ တရား၀င္ ကူးလူးဆက္သြားမည္ ျဖစ္ပါတယ္။” လို႔ ေက်ာင္းသားသမဂၢ ဖြဲ႕စည္းေရးအတြက္ စည္းရုံးလႈံ႕ေဆာ္ေနသူ တစ္ဦး ျဖစ္သူ ကိုေဇာ္လိႈင္ထြန္းက ေျပာျပသြားပါတယ္။
ဦးေဇာ္ေအးေမာင္ ( RNDP ) ၏ သေဘာထား....
ရခိုင္တိုင္းရင္းသားေရးရာ ၀န္ႀကီး
ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး အစိုးရအဖြဲ ့
" ကၽြန္ေတာ္ေျပာခ်င္တာက ဒါဟာ က်ဴးေက်ာ္စစ္ပြဲတစ္ခုပါ။ ကၽြန္ေတာ္တို ့ျမန္မာႏိုင္ငံကို ၿဗိတိသွ်ေတြ ေသနတ္နဲ ့လာေရာက္တိုက္တာမွ က်ဴးေက်ာ္တာ မဟုတ္ဘူး။ အခု ဟိုဘက္က ဘဂၤလီေတြ က်ဴးေက်ာ္အေျခခ် ေနထိုင္လာၿပီး အက်င့္ပ်က္၀န္ထမ္းေတြနဲ ့ ေပါင္းၿပီး မွတ္ပုံတင္ေတြ ထုတ္တယ္။ အိမ္ေထာင္အမ်ားႀကီးျပဳၿပီး၊ ကေလးေတြ ေသာက္
ေသာက္လဲေမြးတယ္။ ဒီေတာ့ လူဦးေရေတြ တိုးပြားလာတယ္။ ေဒသခံေတြကို ႏွင္ထုတ္တယ္။ အိမ္ေတြ မီးရႈိ ့တယ္။ သတ္တယ္။ ဒါဟာ ရခိုင္နဲ ့ အစၥလာမ္ျဖစ္တဲ့ ျပႆနာလို ့ ေျပာလို ့မရေတာ့ဘူး။ အဲ့ဒီနယ္ေျမကို သူတို ့နယ္ေျမလို ့ က်ဴးေက်ာ္ေတာင္းဆိုလာတယ္။
ဒီက်ဴးေက်ာ္စစ္ပြဲဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံ တိုင္းရင္းသားေတြ အားလုံးနဲ ့ သက္ဆိုင္တယ္လို ့ သတ္မွတ္ၿပီး အစိုးရနဲ ့ ပူးေပါင္း ေျဖရွင္းမွ ေအာင္ျမင္မယ္လို ့ထင္တယ္။ ဒါ့အျပင္ ကမာၻ ့အခ်ဳိ ့ႏိုင္ငံမ်ားက လူ ့အခြင့္အေရးကို အေရၿခဳံၿပီး ဇာတ္နာခန္းေတြ ဖြင့္ျပၿပီးေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို ့ရခိုင္ေတြကပဲ ႏွိပ္စက္ေနသလို ေျပာေနတာကိုလည္း ကၽြန္ေတာ္က ရႈတ္ခ်တယ္။
လူ ့အခြင့္အေရးကို အမ်ားဆုံး ေၾကြးေၾကာ္ေနတဲ့ အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာ ကၽြန္ေတာ္တို ့ ရခိုင္လူမ်ဳိးေတြ တရားမ၀င္ သြားေရာက္ေနထိုင္ၿပီးေတာ့ တိုင္းရင္းသားပါ၊ အေမရိကန္ တိုင္းရင္းသားပါလို ့ေတာင္းဆို လာရင္ သူတို ့က ကၽြန္ေတာ္တို ့ကို ဘာလုပ္ေပးမလဲ။ အေမရိကားမွာ ရခိုင္ျပည္နယ္ေပးပါ။ အာရကန္ ေဒသသတ္မွတ္ပါလို ့ ေျပာလို ့လည္း မရဘူ။ အဲ့ဒီေတာ့ ႏိုင္ငံတကာကိုလည္း မွ်မွ်တတေ၀ဖန္ဆုံးျဖတ္ပါလို ့ ေျပာခ်င္ပါတယ္။
အဆိုပါ ဘဂၤါလီမ်ားကို ၄င္းတို ့ ႏိုင္ငံမ်ားသို ့ ေခၚယူထိမ္းသိမ္း ေစာင့္ေရွာက္ေပးၾကပါရန္ ေမတၱာရပ္ခံအပ္ပါတယ္.........။"
( လွ်ပ္တျပက္ အင္တာဗ်ဴးမွ / အက္႐ွင္ ဘဘဒီမို )
ႏိုင္ငံ ႐ိုဟင္ဂ်ာမ်ားအေရးႏွင့္ပတ္ သက္၍ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတႀကီး ဦးသိန္း စိန္မွ ႐ိုဟင္ဂ်ာမ်ားအား တတိယႏိုင္ငံသုိ႔ ပို႔မည္။ လာေခၚမည့္သူမရွိပါက ၿခံခတ္ ထားမည္ဟုဆိုကာ ျမန္မာႏို္င္ငံအတြင္း ေန တုိင္းရင္းသားမ်ား၌ လံုး၀ပတ္သက္ ျခင္းမရွိေသာ ႐ိုဟင္ဂ်ာမ်ားႏွင့္ပတ္သက္ မိမိ၏ သေဘာထားအား
အတိအလင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီးေနာက္ သမၼတႀကီး၏ ရပ္ တည္ခ်က္အေပၚ ျပည္သူမ်ားမွ လြန္စြာ အားရျဖစ္လ်က္ရွိၿပီး အခ်ိဳ႕ေသာ ေဒသ မ်ား၌မူ သမၼတႀကီး၏ သေဘာထား ထုတ္ျပန္မႈအေပၚ ေထာက္ခံႀကိဳဆိုေသာ အားျဖင့္ ႏုိင္ငံေတာ္ အလံမ်ားပါလႊင့္ထူ ခဲ့ၾကသည္။
ထိုသို႔ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတႀကီး၏ ႐ို ဟင္ဂ်ာကိစၥအေပၚ ျပတ္ျပတ္သားသား ရပ္တည္ခဲ့ျခင္းႏွင့္ ႏုိင္ငံမဲ့႐ိုဟင္ဂ်ာမ်ား အေၾကာင္းအား သမၼတႀကီး တပ္မ ေတာ္၌ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့စဥ္က သမၼတ ႀကီး၏ ဆရာတစ္ဦးျဖစ္ခဲ့သူ အၿငိမ္းစား ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးခ်စ္ေဆြ(ခ) စာေရး ဆရာႀကီး ေနာင္စစ္သည္အား ေမးခြန္း အနည္းငယ္ ေမးျမန္းခဲ့ရာ-
ေမး- ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျပည္တြင္းမွာ ဂရက္ ႐ိုက္ေနတဲ့ ႐ိုဟင္ဂ်ာအေရးကိစၥနဲ႔ပတ္ သက္ၿပီးသမၼတႀကီး ဦးသိန္းစိန္ရဲ႕ ရပ္ တည္မႈနဲ႔ သေဘာထား ထုတ္ျပန္ခဲ့မႈအ ေပၚ ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ အလြန္ႏွစ္ ေထာင္းအားရျဖစ္ၾကပါတယ္။ သမၼတႀကီး ဦးသိန္းစိန္ တပ္မေတာ္မွာ တာ၀န္ထမ္း ေဆာင္ခဲ့စဥ္ ဘဘဟာ သမၼတႀကီးရဲ႕ ဆရာတစ္ေယာက္ျဖစ္ခဲ့တယ္လို႔သိရပါ တယ္။ တစ္ခ်ိန္က သမၼတႀကီးရဲ႕ ဆရာ ျဖစ္ခဲ့သူတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာ ျပႆနာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သမၼတႀကီးရဲ႕ သေဘာထား ထုတ္ျပန္ခဲ့မႈ အေပၚ ဘယ္ လို ျမင္မိပါသလဲ။
ေျဖ- ကိုသိန္းစိန္ကMan of Principal ပဲ။ သူက ဟိုးအရင္ထဲက စည္းစနစ္နဲ႔ ေနတဲ့သူ။ ၿပီးေတာ့ ေရာင့္ရဲတင္းတိမ္မႈ လည္း ရွိတယ္။ ေလာဘေဇာတိုက္မယ့္ သူလည္းမဟုတ္ဘူး။ ကိုသိန္းစိန္အ ေၾကာင္းေျပာရရင္ အရင္ႏုိင္ငံေတာ္ ၀န္ ႀကီးခ်ဳပ္လိုေပါ့ေနာ္။ သူက သူအၿငိမ္း စားသြားတဲ့အခါၾကလို႔ ေငြတစ္ျပားတစ္ ခ်ပ္ပိုလာရင္ ကၽြန္ေတာ္ကို ဆဲၾကပါ၊ ဆို ၾကပါ၊ ေထာက္ျပစမ္းပါဆိုတာမိ်ဳးပါ။ ကို သိိန္းစိန္အေနနဲ႔ကလည္း ႐ွဴး႐ွဴးဒိုင္းဒိုင္း လုပ္တတ္တဲဲ့ ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္ မဟုတ္ပါဘူး။ ရခိုင္က႐ိုဟင္ဂ်ာအေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ကိုသိန္းစိန္ရဲ႕ သေဘာထား အေပၚ အျမင္ကိုေျပာရမယ္ဆိုရင္For Most People Near Enough is Good Enough. အဲ့ဒါက လူအမ်ားစုကေတာ့ ႐ိုး ႐ိုးသားသားနဲ႔ ေက်ေက်နပ္နပ္ေလးရရင္ ေရာင့္ရဲတင္းတိမ္ၾကတာပဲ။ ေနာက္တစ္ခု For few people good enough is never enough. ဒါကေတာ့ လူနည္းစု ေတြက ေလာဘေဇာေတြမသက္ႏုိင္ဘူး ဆုိတာမ်ိဳးပါ။ ကုိသိန္းစိန္ကေတာ့ ပထမ ပုဂၢိဳလ္မ်ိဳးပါ။ ကိုသိန္းစိန္ ေျပာတာေတြ ကလည္း ဒီ႐ိုဟင္ဂ်ာကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ရင္ အားလံုး လမ္းမွန္ကမ္းမွန္ေတြပါပဲ။
ေမး- ႏုိင္ငံမဲ့ ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြ ကိစၥနဲ႔ပတ္ သက္ၿပီးေတာ့ေရာ ဘဘ အေနနဲ႔ ဘယ္ လို ႐ႈျမင္သံုးသပ္မိပါသလဲ။
ေျဖ- ႐ိုဟင္ဂ်ာဆိုတာ ဘဘတို႔ရဲ႕ တုိင္း ရင္းသားမဟုတ္ဘူး။ ဧည့္ႏုိင္ငံသားအေန နဲ႔ပဲ သူတို႔ကို လက္ခံထားတာ။ တစ္ျခား ႏိုင္ငံေတြမွာဆိုရင္ ေလွကေလးနဲ႔ အတင္း ကမ္းလိုကပ္ၿပီး လာၾကတာ။ အဲ့သလို လာတဲ့အခါၾကေတာ့လည္း ဥပမာ ယိုးဒ ယားဆိုပါဆို႔။ သူတို႔ေတြက ေလွေတြနဲ႔ ၀င္လာၿပီး ကမ္းကပ္ဖို႔လုပ္တယ္။ အဲ့ဒါ ထုိင္းေရတပ္ကေနၿပီးေတာ့ အတင္းႀကိဳးနဲ႔ ျပန္ဆြဲသြားၿပီး ပင္လယ္ထဲေရာက္တဲ့ အခါ ႀကိဳးကို လႊတ္ေပးလုိက္ေရာ။ ဒါ ေတြကို CNN တို႔ BBCတို႔ စတဲ့သတင္း ေတြမွာ ေတြ႕ရတယ္။ ခု ႐ိုဟင္ဂ်ာဆိုတာ ကလည္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ကေန ပ်က္ ယြင္းလာတာပဲ။ ဟိုတုန္းက အိႏၵိယက မြတ္စလင္ထဲမွာ ဗုဒၶဘာသာကေတာ့ ေစာေစာစီးစီးကြဲသြားတယ္။ အဲ့ဒီေတာ့ မြတ္စလင္ထဲမွာ႐ိုဟင္ဂ်ာဆိုတာဘဂၤလား ေဒ့ရွ္နဲ႔ပဲ ဆုိင္တယ္။ ဒါေပမယ့္ သူ႔ဟာက ခုဒီထဲကိုေတာင္ ေရာက္ေနၿပီ။
ေမး- ရခုိင္ေဒသမွာဆိုရင္ တုိင္းရင္းသား ဦးေရထက္ ဘဂၤါလီဦးေရက အဆမတန္ ပိုမ်ားေနပါတယ္။ ဘဘအေနနဲ႔လည္း တပ္မေတာ္မွာ အဆင့္ဆင့္ တာ၀န္ေတြ ထမ္းေဆာင္ခဲ့ဖူးတာ့ အဲ့သလို တာ၀န္ ထမ္းေဆာင္ခ့ဲစဥ္အတြင္း ရခိုင္ေဒသနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အေတြ႕အႀကံဳေလးေတြရွိ ရင္ ေျပာျပေပးပါလား။
ေျဖ- ဘဘရဲ႕ အေတြ႕အႀကံဳကို ေျပာရ မယ္ဆုိရင္ ဘဘနဲ႔ ေထာက္လွမ္းေရး ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးတင္ဦးနဲ႔ ရခုိင္ဘူးသီးေတာင္ေမာင္းေတာဘက္ ေရာက္သြားတဲ့အခါ ရခိုင္တုိင္းရင္းသား က ၃ ရာခုိင္ႏႈန္းပဲရွိတယ္။ ဘဂၤါလီက ေတာ့ (၉၇)ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ရွိေနတယ္။ သူတို႔က ရခုိင္တိုင္းရင္းသူေလးေတြကို လက္ထပ္ယူထားၾကတယ္။ အဲ့ဒါကိုၾကည့္ ၿပီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး တင္ဦးေရာ၊ ဘဘေရာ စိတ္ဆင္းရဲလိုက္တာ။ ဒါေမပယ့္ အခ်ိန္ က ေတာ့္ေတာ့္ကို လြန္ေနၿပီ။ ေျပာရရင္ လူၿမိဳတာေပ့ါေနာ္။ လူၿမိဳတဲ့အခါမွာ လည္း သဘာ၀နဲ႔ တူညီတဲ့ပံုစံမဟုတ္တဲ့ အခါၾကေတာ့ သိပ္ကိုသိသာထင္ရွားတဲ့ သေဘာျဖစ္သြားတာေပါ့။ ဘဘတို႔ နိုင္ငံ ရဲ႕ ေျမာက္ဖက္ျခမ္းမွာဆိုရင္လည္း တ႐ုတ္ ျပည္၊ အဲ့ဒီဘက္မွာလည္း သူတို႔ၿမိဳထား တာေတာ္ေတာ္မ်ားတယ္။ အဲ့ဒီတုန္းက ဘဘတို႔ စစ္ဆင္ေရး၀င္တဲ့အခါ ဘဘက ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးေလာက္ပဲရွိဦးမယ္။ မူဆယ္၊ နမ့္ခမ္းရဲ႕ ဒီဘက္ ပေလာင္ေတာေ၀ါ ေရာက္လို႔ ေျမျပင္ေပၚၾကည့္လုိက္ရင္ ရြာေတြက အစက္အေျပာက္ေလးေတြပဲ ျမင္ရတယ္။ အဲဒီအစက္အေျပာက္ေလး ေတြက ေျမျပင္မွာေတာ့ တကယ့္ရြာႀကီး ေတြပဲ။ အဲဒီရြာေရာက္ၿပီး ေသခ်ာၾကည့္ လိုက္ေတာ့လည္း တ႐ုတ္ေတြႀကီးပဲ။ မွတ္ပံုတင္ၾကည့္ျပန္ေတာ့လည္း အမ်ိဳး သားမွတ္ပံုတင္ေတြျဖစ္ေနျပန္ေရာ။ ဒါ ေတြ နားလည္မႈ ေတြေပါ့ေနာ္။ အဲ့သလို ေအာက္ေျခမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ နားလည္မႈ ေလးေတြေၾကာင့္ တ႐ုတ္ႀကီးေတြက မုတ္ဆိတ္ႀကီးေတြနဲ႔ အမ်ိဳးသားမွတ္ပံုတင္ ကိုင္ထားတာေတြ႕ရတယ္။
ေမး- ခု ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြအျပင္ အနီးစပ္ရာ ႏုိင္ငံအလုိက္ လူမ်ိဳး ၿမိဳမႈေတြေတြ႕ေနရပါ တယ္။ အဲ့သလိုၿမိဳလာမႈေတြရဲ႕ ေရရွည္ အက်ိဳးဆက္က ဘာမ်ားျဖစ္ႏုိင္ပါသလဲ။
ေျဖ- ခုလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြ ေဆြးေႏြးတဲ့အခါ ခုမႏၱေလးလို ေနရာမ်ိဳး မွာေတာင္ တ႐ုတ္ေတြ ၿမိဳေနၿပီ။ အဲ့ဒါအ ျပင္ ဟိုဖက္ကလည္းတစ္မ်ိဳး။ ခု ႐ိုဟင္ဂ်ာ ကိစၥမွာစစ္တေကာင္းဟုိဘက္မွာဆိုရင္ ဒါသူတို႔ႏုိင္ငံပဲ။ ဒါေပမယ့္ သူတို႔က အခ်ိန္အေစာႀကီးကတည္းက ဒီဘက္ ေရာက္လာတယ္။ အဲ့သလို ေရာက္လာ ၿပီးခုေတာ့ အသားေတာ္ေတာ္ က်ေနၿပီ။ ဒါေတြကို တုိင္းရင္းသားလို႔ တြက္ဆလို႔မ ရဘူး။ ဟိုတုန္းကေတာ့ ဧည့္ႏုိင္ငံသား ေတြ လုပ္တာေပါ့။ အဲ့ဒါႀကီးကို ကိုယ့္ ႏုိ္င္ငံနဲ႔ လူမ်ိဳးပါလို႔ ဆိုုလိုက္ရင္ သမုိင္းပါ ပ်က္သြားမယ္။
ေမး- ဒီ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ လူဦးေရသိပ္ သည္းစီး၀င္မႈသီအိုရီ(Population Density)နဲ ့ကၽြန္ေတာ္တို ့ႏိုင္ငံထဲစိမ့္၀င္၀ါးၿမိဳ ခဲ့ပါတယ္ အဲ့ဒီသီအိုရီအေပၚမွာေရာ ဘဘလို တပ္မေတာ္ ရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ပိုင္းမွ တာ၀န္ထမ္း ေဆာင္ခဲ့သူ တစ္ဦးအေနနဲ႔ ဘယ္လို႐ႈျမင္ မိပါသလဲ။
ေျဖ- ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ေဟာင္း ဦးသန္႔ရဲ႕ေျမး သက္ျမင့္ဦးရဲ႕ စာအုပ္ထဲ မွာ ျမန္မာနဲ႔ တ႐ုတ္ဆက္ဆံေရး၊ အိႏၵိယ ျမန္မာဆက္ဆံေရးကို ေရးထားတယ္။ အဲ့ဒီထဲမွာ ဘာပါသလဲဆုိေတာ့ ျမန္မာ ႏိုင္ငံဟာ ၾကားေနႏုိင္ငံတစ္ႏုိင္ငံျဖစ္ေန တာေၾကာင့္ အဲ့ဒီႏိုင္ငံႀကီးေတြရဲ႕ Population Density m Best ျဖစ္လာၿပီး ဒီိႏိုင္ငံဒုကၡျဖစ္မယ္ဆိုတာေလးကိုေတြ႕ရ ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ လူး၀စ္ဆင္းဘက္ရဲ႕ တ႐ုတ္ျမန္မာဆက္ဆံေရးစာအုပ္မွာလည္း ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ ထိပ္စပ္ေနတဲ့ တ႐ုုတ္ႏုိင္ငံ ႀကီးဘက္ကလည္း ေတာ္ေတာ္အႏၱရာယ္ မ်ားလာတယ္လို႔ ေရးထားတယ္။ အဲ့ဒါ ကဘာလည္းဆိုရင္ တပ္မေတာ္ရဲ႕ အေၾကာင္းကို ေကာင္းေကာင္းနားမလည္ တဲ့အခါက်ေတာ့ တ႐ုတ္ကိုသြားၿပီးအကူ အညီေတာင္းရတာေပါ့။ အဲ့ဒီမွာ တ႐ုတ္ နဲ႔ပိုၿပီးေတာ့ စီးပြားေရးေတြအားလံုးက တ႐ုတ္ဘက္ပါကုန္ေရာ။
ေမး- ဘဘအေနနဲ႔ ေနာက္ဆံုးအေနနဲ႔ ဒီသမၼတႀကီး ဦးသိန္းစိန္ရဲ႕ တုိင္းရင္းသား ျပည္သူေတြဘက္က ရပ္တည္မႈနဲ႔ ႐ိုဟင္ ဂ်ာ ျပႆနာအေပၚ ဘာမ်ားေျပာၾကား ခ်င္ပါသလဲ။
ေျဖ- မၾကာေသးခင္က ဂၽြန္ေဟာကင္း တကၠသိုလ္က ပါေမာကၡ ကားလ္ဂ်က္ ဆင္နဲ႔အဖြဲ႕ေတြ အိမ္ကိုေရာက္လာၿပီး ဘဘကို ေမးတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေန ျပည္ေတာ္က ျပန္ဆင္းလာတာ ဟုိမွာ တ႐ုတ္ေတြႀကီးပဲတဲ့။ အဲဒါဘာေျပာခ်င္ သလဲလို႔ေမးတယ္။ အဲ့ဒီသေဘာမ်ိဳးပါပဲ။ ဒီ ႐ိုဟင္ဂ်ာကိစၥက ဘဂၤလားနဲ႔ျမန္မာ ၾကားမွာ ျဖစ္တာေလ။ ကိုသိန္းစိန္ေတာင္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကို သြားဖို႔ခရီးစဥ္ကိုရပ္ဆုိင္း ထားတယ္ေလ။ ဒါမ်ိဳးေလးေတြရွိေတာ့ ေတာ္ေတာ့္ကို ခ်ိန္ဆရတယ္။ ႏုိင္ငံေတြ ကလည္း လူလည္လုပ္တာေတြအမ်ား ႀကီး။ အဲ့ဒီဟာေတြကိုရွိေတာ့ ေတာ္ေတာ့္ ကိုခ်ိန္ဆရတယ္။ ႏိုင္ငံေတြကလည္း လူ လည္လုပ္တာေတြအမ်ားႀကီး။ အဲ့ဒီဟာ ေတြကို ကိုင္တြယ္ဖို႔ဆိုရင္ေတာ့ ကိုသိန္း စိန္အေနနဲ႔ အျပည့္အ၀ကို ကိုယ္တြယ္ ႏုိင္မယ္လို႔ယံုၾကည္ပါတယ္။ ကိုသိန္းစိန္ က ဘယ္ေတာ့မွ လက္လြတ္စပယ္လုပ္ တဲ့လူမ်ိဳးလည္းမဟုတ္ဘူး။ ဟိုးအရင္ထဲ က အရမ္းကို ႐ိုး႐ိုးသားသားေနခဲ့တာ။ သူေရာ သူ႔မိသားစုေရာေပါ့ေနာ္။ အား လံုးက ဟိတ္ဟန္မရွိဘူး။ ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္ သက္ၿပီးေတာ့ ကုိသိန္းစိန္က ပညာရွင္ ေတြနဲ႔တုိင္တုိင္ပင္ပင္ လုပ္သြားမွာပါ””ဟု ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ခ်စ္ေဆြ(ခ)စာေရး ဆရာႀကီး ေနာင္စစ္သည္မွ ၁၉၅၂ ခုႏွစ္ မွစတင္ကာ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္၌ တာ၀န္ အဆင့္ဆင့္ ထမ္းရြက္ခဲ့ၿပီး ၁၉၉၇ဒီဇင္ ဘာ(၇)ရက္ေန႔၌ ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ရာထူးျဖင့္ တပ္မေတာ္မွ အၿငိမ္းစား ယူရာ ယခုတြင္ ေနာင္လာေနာင္သား မ်ိဳးဆက္သစ္မ်ားအတြက္ အက်ိဳးျဖစ္ေစ ရန္ ရည္ရြယ္၍ စာေပေရးသားျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ေနလ်က္ရွိသည္။
ခန္႔ခန္႔ (ေမာရ၀တီ
from - Hotnews Journal
ေမလ ၂၉ ရက္ေန႕က စစ္ေတြ ဟုိတည္မွာ ရခိုင္ကုန္သည္ၾကီးအသင္းက တာ၀န္ရွိသူေတြနဲ႕ ဘဂၤလာေဒခ်္႕ ကုန္သည္ေတြ အစည္းအေ၀းတစ္ခု ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ အဓိက ဘယ္ကိစၥေတြကို ေဆြးေႏြးခဲ့ပါသလဲလုိ႕ ရခိုင္ျပည္နယ္ ကုန္သည္ၾကီးမ်ား အသင္းရဲဲ႕ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေစာခန္႕ကို နိရဥၥရာက ေမးတဲ့ အခါ သူက အခုလို စေျပာပါတယ္။
အစည္းအေ၀း ျပဳလုပ္ရာ စစ္ေတြ ဟိုတည္ (ဓါတ္ပံု- နိရဥၥရာ)
ဦးေစာခန္႕။ ။ အဓိကေတာ့ ကြ်န္ေတာ္တို႔ နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရးမွာ စစ္ေတြဘက္က ကုန္သြယ္ေတြရဲ့ အခက္အခဲ ေလးေတြနဲ႕ နစ္္နာမူ တခ်ိဳ႕ကို အခု ျပဳလုပ္တဲ့ နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရး အရာရွိအဆင့္ အစည္းအေ၀းမွာ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။
-
ဟုတ္ကဲ့။ ။ ျမန္မာဘက္က နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရးမွာ ဘာေတြနစ္နာမႈ ရွိေနပါလဲခင္ဗ်ား။
ေျဖ။ ။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ဒီဘက္ကသြားတဲ့ သေဘၤာေတြဟာ ဟိုဘက္မွာ ရာသီဥတု အေျခအေနေၾကာင့္ သေဘၤာေတြ ၀င္ကပ္ရတဲ့ အခါ တစ္ခါ တစ္ခါ စက္သံုးဆီျပတ္တာတို႔၊ အစားအစာနဲ႕ ေသာက္ေရ ျပတ္တာေတြ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သေဘၤာသားေတြကို သူတို႕ဘက္က ကုန္းေပၚ တက္ခြင့္ မေပးတာတို႕ ရွိတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အခက္အခဲေတြ ျဖစ္ၾကရတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ အဲဒီ (ဘဂၤလာ) ဘက္မွာ ဆက္သြယ္ေရး အရာရွိေတြ ထားရွိဖို႕ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဘက္က ေတာင္းဆိုခဲ့ပါတယ္။
-
တျခားဘယ္ အေၾကာင္းအရာေတြကို ေဆြးေႏြးခဲ့ပါလဲ ခင္ဗ်ား။
ေျဖ။ ။ တျခား ေငြေရးေၾကးေရး အာမာခံမႈအေန အထားေတြနဲ႕ ဘဏ္နဲ႕ ပတ္သက္တာေတြလည္း ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။
-
ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ ဘက္ကဘာေတြကို ေဆြးေႏြးခဲ့ပါလဲ ခင္ဗ်ား။
ေျဖ။ ။ သူတို႔ဘက္ကေတာ့ ေဆာင္လုပ္ေရးမွာ အသံုးျပဳတဲ့ ပစၥည္းေတြ၊ ဆီမန္းေတြ၊ ေနာက္ လူသံုးကုန္ပစၥည္း ေတြ၊ သယ္ယူတင္သြင္းဖို႔အတြက္ ေတာင္းဆိုခဲ့ပါတယ္။
-
ဟုတ္ကဲ့ ဗမာျပည္နဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ေရေၾကာင္းဆက္သြယ္ေရး သေဘၤာေတြ ၀င္ထြက္ခြင့္ ေတြကိုေတာင္း ဆိုတယ္လို႔ၾကားတယ္ အဲဒါကိုေဆြးေႏြးတာရွိပါလား။ ဘယ္လိုအေျခအေနရွိပါလဲ။
ေျဖ။ ။ အဲဒါက သူတို႔ဆီက ၀င္ခြင့္ေတာင္းပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ဘက္ကလည္း ၀င္ခြင့္ျပဳပါတယ္။
-
ဒီေဆြးေႏြး ပြဲနဲ႔ပတ္သက္ျပီး အဆိုး အေကာင္း ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ အေကာင္းျမင္ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တုိ႔ အခ်င္းခ်င္း ထိေတြ႔ဆက္ဆံမႈမ်ားလာရင္ အခက္အခဲေတြ အားလံုး အဆင္ေျပ သြားမယ့္ အေနအထားျမင္ပါတယ္။
-
ခုလက္ရွိ ျမန္မာဘက္က ဘယ္ပစၥည္းေတြကို ဘဂၤလာကို တင္ပို႔ျပီးေတာ့ ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ဘက္က ဘယ္ပစၥည္းေတြကို ျမန္မာဘက္ကုိ ျပန္တင္ပို႔ေနပါလဲ ခင္ဗ်ား။
ေျဖ။ ။ ျမန္မာဘက္ကေတာ့ ဇီးယိုထုပ္ေတြ၊ ပဲေတြ၊ ေနာက္ေရခ်ိဳငါးကို အဓိကထား တင္ပို႕ပါတယ္။ ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ဘက္ကေတာ့ ဆီမန္း (ဘိလပ္ေျမ) ရယ္၊ သံေခ်ာင္းရယ္၊ ဆံပင္ရယ္တို႔ သြင္းပါတယ္။
-
အခုအစိုးရ သစ္လက္ထက္မွာ နယ္စပ္ စီးပြားေရးအေျခအေနက ဘယ္လိုရွိပါလဲ ခင္ဗ်ား။
ေျဖ။ ။ အရင္ႏွစ္ေတြထက္ ဘဂၤလာကို ေရခ်ိဳငါး တင္ပို႕မႈ ( နည္းနည္း) နည္းေနတဲ့အတြက္ ကုန္သည္ေတြအတြက္ သိပ္အဆင္ မေျပတဲ့ အေျခအေနမွာ ရွိေနပါတယ္။
-
ရခိုင္ဘက္က ပုဇြန္ေတြ ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ကို တင္ပို႔တာေကာ ရွိပါလားခင္ဗ်ား။
ေျဖ။ ။ ေလာေလာဆယ္မွာေတာ့ ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ဘက္က ေစ်းေပးတဲ့ဟာ နည္းေနတဲ့အတြက္ေၾကာင္းမို႔လို႔ ရန္ကုန္ ဘက္ကို ဘဲ အဓိက တင္ပုိ႕ ေနပါတယ္။
-
ေနာက္တခုကေတာ့ ျမန္မာကေန ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ဘက္ကို ဆန္ေတြတင္ပို႔ဖို႔ အေျခအေနေကာ ရွိပါလား ခင္ဗ်ား။
ေျဖ။ ။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ဘက္က တင္ပို႔ဖို ႔ေတာ့ ဆႏၵရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေစ်းႏႈန္းမကိုက္တဲ့အတြက္ ကြ်န္ေတာ္တို႔မတင္ပို႕ ႏိုင္ေသးပါဘူး။
-
ဟုတ္ကဲ့ အနာဂတ္မွာ ဘဂၤလားေဒ့ခ်္နဲ႔ ျမန္မာ နယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရးက တိုးတက္လာမယ့္ အေျခအေနရွိပါလား။ ဘယ္လိုအေျခအေနမ်ိဳးရွိပါလဲ။
ေျဖ။ ။ကြ်န္ေတာ္တို႔ ဘက္ကေတာ့ တိုးတက္လာမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။
-
အဲဒီေတာ့ ခုလက္ရွိ ဘဂၤလားေဒ့ခ်္နဲ႔ ျမန္မာအၾကား နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရးမွာ ဘာေတြအခက္အခဲရွိ ေနပါလဲ။
ေျဖ။ ။ ၾကီးၾကီးမားမားေတာ့ မရွိပါဘူး။ Capacity Building ကုိတည္ေဆာက္ျပီး အရည္အေသြး quality တို႔ကို ျမန္မာဘက္က ျမင့္ဖို႕ လိုပါတယ္။ ပစၥည္းအရည္အေသြးေတြ တိုးတက္ လာရင္ေတာ့ ဒီထက္ ပို႕ကုန္ ပမာဏ ျမင့္တက္လာႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကုန္ပစၥည္းေတြ အရည္အေသြး တိုးတက္ေအာင္ ျမန္မာႏိုင္ငံက ၾကိဳးစားေနပါတယ္။
-
ဟုတ္ကဲ့ အဲဒီ အစည္းအေ၀းက ဘယ္ေန႔ကေန ဘယ္ေန႔အထိ လုပ္ခဲ့ပါလဲ ခင္ဗ်ား။
ေျဖ။ ။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ေမလ ၂၉ရက္ေန႔ ညေန ၅ နာရီကေန ညေန ၇နာရီအထိ လုပ္ျဖစ္ပါတယ္။ ေမလ ၃၀ ရက္ ေန႔မွာ ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ဘက္က စီးပြားေရး အဖြဲ႔ေတြဟာ စစ္ေတြကေန ထြက္ခြာသြားပါတယ္။
-
အဲဒီအစည္းအေ၀းမွာ ဘဂၤလားေဒ့ခ်္ဘက္က ဘယ္ႏွစ္ဦးတက္ျပီးေတာ့ ျမန္မာဘက္က ဘယ္ႏွစ္ ဦးတက္ပါလဲ ခင္ဗ်ား။
ေျဖ။ ။ အစိုးရ၀န္ထမ္းေတြရဲ့ တရား၀င္ ေဆြးေႏြးပြဲျဖစ္တဲ့အတြက္ သူတို႔ဘက္က ကုန္သည္က ၄ဦးပါ ပါတယ္။ ျမန္မာ ဘက္ကေတာ့ ဌာနဆိုင္ရာအျပင္ ကုန္သည္ အေယာက္ ၂၀ တက္ပါတယ္။ (ျပီး)
ရခိုင္ျပည္နယ္ ေက်ာက္ျဖဴျမိဳ႕နယ္က မေဒးကၽြန္းဟာ ေရႊသဘာ၀ ဓါတ္ေငြ႕စီမံကိန္းရဲ႕ အဓိက ပင္မ အခ်က္အခ်ာက်တဲ့ ေနရာ ျဖစ္ပါတယ္။ အခုအခါ အဲဒီကၽြန္းေပၚမွာ တရုတ္က ေရနံတင္ သေဘၤာေတြ ၀င္ထြက္ႏိုင္တဲ့ ဆိပ္ကမ္းတစ္ခုကုိ တည္ေဆာက္ေနသလို ဆီသိုေလွာင္မယ့္ ေရနံကန္ၾကီးေတြ၊ သေဘၤာေတြကို ျဖန္႕ျဖဴးမယ့္ ေသာက္ေရကန္ၾကီးေတြ။ သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕ပို႕လႊတ္မယ့္ စက္ရံုေတြ၊ ဓါတ္ေငြ႕နဲ႕ ေရနံပိုက္လိုင္းေတြ၊ တရုတ္အင္ဂ်င္နီယာေတြ ေနထိုင္ဖို႕ တိုက္တာ အေဆာက္အဦးေတြ ကိုလည္း ေဆာက္လုပ္ေနပါတယ္။ အခုလို ကၽြန္းေပၚမွာ စီမံကိန္းၾကီးေတြကို တည္ေဆာက္ေနတဲ့ အတြက္ ဘိုးစဥ္ ေဘာင္ဆက္ အဲဒီကၽြန္းေပၚမွာ ေနထိုင္လာတဲ့ ေဒသခံ ရခိုင္ ျပည္သူေတြရဲ႕ အေျခအေနက ဘယ္လို ရွိေနပါသလဲ။ ကၽြန္းေပၚက အရပ္လူၾကီးတစ္ဦးကို နိရဥၥရာက ဖံုးထဲကေန ေမးျမန္းခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။ သူက သူတို႕ ေနထိုင္တဲ့ မေဒးကၽြန္း အေၾကာင္းက စျပီး ခုလို ေျပာပါတယ္။
( မေဒးကၽြန္းေပၚမွာ ရြာေပါင္း ဘယ္ႏွစ္ရြာရွိျပီး လူဦးေရက ဘယ္ေလာက္ရွိပါသလဲ)
-မေဒးကၽြန္းမွာ ရြာၾကီး သံုးရြာရွိတယ္။ ရြာမရြာ၊ ျပိန္ရြာ၊ ေက်ာက္တန္းရြာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီရြာၾကီး သံုးရြာမွာ အိမ္ေျခ ၇၀၀ ေလာက္ရွိပါတယ္။ လူဦးေရက ၂၀၀၀ ေက်ာ္ရွိမယ္ထင္တယ္။
(အမ်ားစု ဘယ္လို အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းၾကပါသလဲ)
-ကၽြန္းေပၚမွာ ေနထိုင္တဲ့ ေဒသခံေတြ အမ်ားစုကေတာ့ တံငါ လုပ္ငန္းနဲ႕ အသက္ေမြးၾကျပီး တခ်ိဳ႕လည္း လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးတာတို႕၊ ဥယ်ာဥ္ျခံေျမ စိုက္ပ်ိဳးတာတို႕၊ ႏြားေမြးတာတို႕နဲ႕ အသက္ေမြးၾကပါတယ္။ ဒါကအရင္က အေျခအေနပါ။ အခုေတာ့ အဲသလို အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း အလုပ္ေတြ မရွိသေလာက္ ျဖစ္သြားပါျပီ။
(ဘာေၾကာင့္ပါလဲ)
-ကၽြန္ေတာ္တို႕ မေဒးကၽြန္းမွာ ရွိေနတဲ့ လူေတြက တံငါလုပ္ငန္းနဲ႕ အသက္ေမြး ၾကတာပါ။ အဲဒီ တရုတ္ေတြ က ဆိပ္ကမ္းၾကီးေတြ ေဆာက္တယ္။ အဲဒီ ဆိပ္ကမ္း ေဆာက္တဲ့ေနရာက ထြက္လာတဲ့ ေက်ာက္ေတြ၊ ရံြ႕ႏြံေတြကို ျမစ္ေခ်ာင္း အႏွံ႕ စည္းကမ္းမရွိ လြင့္ပစ္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕အတြက္ ငါးဖမ္းလို႕ မရေတာ့ဘူး။ ငါးေတြ လည္း မရွိေတာ့ဘူး။ ငါးဖမ္းရင္လည္း သူတို႕ သေဘၤာကို ေရွာင္ရတာက တမ်ိဳး၊ သူတို႕ တူးေနတဲ့ ရႊံႏြံ႕ေတြ၊ ေက်ာက္ေတြ ေအာက္ကို ေရာက္သြားတဲ့ အတြက္ ပိုက္ေတြ ဆံုးရႈံးတာ တမ်ိဳး၊ ကၽြန္ေတာ္တို႕အတြက္ လုပ္စားစရာ အခြင့္အေရး မရွိေတာ့ဘူး။
(လယ္ယာလုပ္ငန္းေတြက ဘယ္လိုရွိပါသလဲ)
-ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေဒသမွာက အယင္တုန္းကဆိုလို႕ရွိရင္ ႏြားစားက်က္ေတြ အမ်ားၾကီးရွိတယ္။ တရုတ္ေတြ က ေျမေတြညွိတယ္။ ေတာင္ေတြ ျဖိဳလိုက္ေတာ့ ႏြားေတြကိုလည္း လြတ္ထားလို႕ မရေတာ့ဘူး။ ႏြားေတြ ေနစရာေတြ၊ စားစရာေတြ ေပ်ာက္သြားတယ္။ ေနာက္ျပီးေတာ့ စိုက္ပ်ိဳးေျမေတြ အကုန္ပ်က္တယ္။ ေတာင္ေတြကို ျဖိဳလိုက္ေတာ့ ေအာက္မွာရွိတဲ့ လယ္ေျမေတြဟာ သဘာ၀ေျမၾသဇာဆိုတာ လံုး၀ မရွိဘဲ ျဖစ္သြားပါတယ္။ ေတာင္က်ေခ်ာင္းေတြကို ပိတ္ျပီးဆည္လိုက္ေတာ့ ေအာက္မွာ ရွိတဲ့ လယ္ေတြလည္း အားလံုး ဆံုးရႈံးသြားတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေဒသကေတာ့ အားလံုးပ်က္စီးဖို႕ အေနအထား ရွိပါတယ္။
(ေဒသခံေတြကို အလုပ္ေပးတာေတြေကာ ရွိတယ္မဟုတ္ဘူးလား)
-ေဒသခံေတြကို တရက္ကို ၆၀၀၀ နဲ႕ အလုပ္ေပးဖို႕ ေခၚယူျပီးေတာ့ ျဖတ္စားတဲ့လူေတြက ျဖတ္စားလိုက္ ေတာ့ ၂၀၀၀ ေလာက္ဘဲ ရတယ္။ သူတို႕ဆီမွာ လူတိုင္းလည္း အလုပ္ မရဘူး။ ရတဲ့ အလုပ္ေတြကလည္း ဘယ္သူမွ မလုပ္ခ်င္တဲ့ အလုပ္ေတြ။ အႏိုင္က်င့္တာတို႕၊ တစ္ေန႕လံုး မနားမေန ခိုင္းတာေတြလည္း ရွိတယ္။ သူတို႕ဆီက အလုပ္နဲ႕ ေဒသခံေတြက ထမင္း၀ေအာင္ မစားရတဲ့ အဆင့္ဘဲ ရွိပါတယ္ခင္ဗ်ား။ အလုပ္သမား ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက အဲဒီ အခက္အခဲေတြ ၾကံဳေနရပါတယ္။
(အဲဒီမွာ ျပည္သူေတြအတြက္ စာသင္ေက်ာင္းေတြ၊ ေဆးခန္းေတြ ေဆာက္ေပးတယ္ဆို)
-အခုေတာ့ ေဆးခန္းတခန္း ေဆာက္ေပးတယ္။ အဲဒီေဆးခန္းမွာ ဆရာ၀န္ထိုင္မလား။ က်န္းမာေရးမွဴး ထိုင္မလား ကၽြန္ေတာ္တို႕လည္း မသိဘူး။ ေနာက္ျပီးေတာ့ ေက်ာင္းေဆာင္ တစ္ေဆာင္ ေဆာက္ေပးတယ္။ အဲဒီေက်ာင္းမွာေတာင္ ေနမယ့္ ေက်ာင္းသား မရွိဘူး။ သူတို႕ ေဆာက္ေပးတဲ့ ေက်ာင္းေဆာင္သစ္ေတြက ေဒသခံေတြအတြက္ အက်ိဳးစီးပြား ျဖစ္လာဖို႕မရွိဘူး။ ပညာေရးလည္း ျမင့္တက္လာဖို႕ အေျခအေန မရွိဘူး။ ဘာလဲ ဆိုလို႕ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေဒသမွာက စား၀တ္ေနေရး ေတာ္ေတာ့ကို အခက္အခဲ ရွိတယ္။ အဲဒီ တရုတ္ေတြ လုပ္လိုက္တဲ့အတြက္ ပတ္၀န္းက်င္တခုလံုးမွာ ရွိတဲ့ ျမစ္ေတြမွာလည္း ပ်က္စီးသြားျပီ။ ငါးဖမ္းလို႕လဲ မရေတာ့ဘူး။ ေဒသခံ ထက္၀က္ေက်ာ္ဟာ စား၀တ္ေနေရး အခက္အခဲ ၾကံဳေနရတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႕ ေဆာက္ေပးတဲ့ ေက်ာင္းေတြကို ျမင္ေလ ကၽြန္ေတာ္တို႕က ေဒါသပိုေလဘဲ။ စားစရာ မရွွိတဲ့ ေနရာမွာ အဲဒီေက်ာင္းေတြ ဘာလုပ္မွာလဲ။
( ဒီလို အခြင့္အေရးေတြ ဆံုးရႈံးေနတာကို အထက္ အာဏာပိုင္ေတြကို တင္ျပတာေတြ မလုပ္ဘူးလား ခင္ဗ်ား)
-ကၽြန္ေတာ္တို႕က ၾကိဳးစားတုန္းဘဲ ရွိပါေသးတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ကို အကူအညီေပးမယ့္သူ မရွိေသးလို႕ ဘယ္လို လုပ္ရမယ္ဆိုတာ မသိဘူး။ ဒါေၾကာင့္ အဲဒါကို အခုအခ်ိန္ထိ မလုပ္ျဖစ္ေသးဘူး။ ပီးရင္ ေဒသခံေတြက အထက္ကို တင္ျပရင္လည္း ဘာမွ ထူးလာမွာ မဟုတ္ဘူးလို႕ ေျပာၾကတယ္။ ယံုၾကည္မူလည္း မရွိ ျဖစ္ေနၾကတယ္။
(ကုိယ္အစိုးရဘဲ။ တိုင္းတန္းရင္ သူတို႕သိလာမွာေပါ့။ သိရင္ ေျဖရွင္းေပးမွာေပါ့။ မဟုတ္ဘူးလား)
-ကၽြန္ေတာ္တို႕က ဒီလို မထင္ဘူး။ အခုကၽြန္ေတာ္တို႕ကို ဘ၀ပ်က္ေအာင္ လုပ္ေနတာမွာ တရုတ္ေတြသာမကဘူး။ အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ လူၾကီးေတြလည္း ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေဒသမွာ ျမိဳ႕နယ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးက ေဒသႏၱရ အမိန္႕ဆိုျပီး ကန္ေပါင္တေလွ်ာက္လံုးမွာ၊ ရြာအနီး တ၀ိုက္မွာ အနီေရာင္ေနာက္ခံမွာ အျဖဴေရာင္စာတန္းနဲ႕ စည္းကမ္းခ်က္ေတြ အမ်ားၾကီး ေရးျပီး ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရြာသူရြာသားေတြကို အသိေပး ကန္႕သတ္ထားပါတယ္။ စာေရးထားတာက အမ်ားၾကီးဘဲ။ အဲဒီမွာ အဓိက အေၾကာင္းရင္းကေတာ့ ကၽြဲႏြား တိရိစၦာန္ေတြ မေမြးျမဴရဘူး၊ ေပါင္းမရွင္းရဘူး၊ မီးမရႈိ႕ရဘူး၊ ေနာက္ျပီး ဥယ်ာဥ္ အသစ္မခ်ရဘူး၊ ေရမကူးရဘူး၊ ငါးမမွ်ားရဘူးဆိုျပီး ေရးထားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႕ကို တိုင္ရင္လည္း ဘာမွ ထူးလာမွာ မဟုတ္ဘူး။
( အဲသလို တားျမစ္တဲ့ အတြက္ ေဒသခံေတြမွာ အခက္အခဲေတြရွိလား)
-ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေဒသက ႏြားေတြကို လႊတ္ျပီး ေမြးတယ္။ အခု ႏြားေမြးလို႕ မရေတာ့ဘူး။ ခုလို ကန္႕ထားတဲ့ အတြက္ ဥယ်ာဥ္ျခံေျမေတြကိုလည္း မလုပ္ရေတာ့ဘူး။ ဥယ်ာဥ္ထဲမွာ ေပါင္း မခုတ္ရ။ မီးမရွိဳ႕ရဘူးဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ္ ဥယ်ာဥ္ေတြက ေပါင္းထျပီး ပ်က္စီးသြားတာေပါ့။ ေနာက္တစ္ခါ သယ္ယူပို႕ေဆာင္ေရး အခက္အခဲေတြရယ္၊ ေနာက္ျပီးေတာ့ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ လုပ္ပိုင္ခြင့္မရတဲ့ ကန္႕သတ္ခ်က္ ရွိတဲ့အခက္အခဲ၊ ေနာက္ထပ္ ဥယ်ာဥ္ အသစ္ ထပ္မခ်ရဘူး။ ကၽြဲ ႏြားတိရိစၦာန္ေတြ ေမြးျမဴလို႕ မရဘူး။ အဲဒီမွာ အတည္တက် ေနဖို႕အတြက္တဲေတြနဲ႕ အိမ္ေတြလည္း ေဆာက္ခြင့္မေပးဘူး။ အဲဒါေတြေၾကာင့္ အခက္အခဲ ျဖစ္ေနရပါတယ္။
( ေဒသခံေတြ တိုးတက္ရာ တိုးတက္ေၾကာင္း သူတို႕က တစ္ခုတေလေတာင္ လုပ္ေပးတာမ်ိဳး မရွိဘူးလား )
-ေဒသခံျပည္သူေတြအတြက္ ဘာမွ လုပ္ေပးတာ မရွိေသးဘူး။ အဲဒီမွာ ေရကန္ၾကီးတစ္ခုေတာ့ ဆည္ဖို႕ထားတယ္။ ေဒသခံေတြကို ေရေပးမယ္ဆိုျပီး ေျပာတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေဒသက အယင္တုန္းကတည္းက ေသာက္ေရ သံုးေရ အျပည့္အစံုရတဲ့ေဒသ ျဖစ္တယ္။ အဲဒီ ေရတခုေပးတာနဲ႕ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေဒသက ဘာမွ ထူးျခားလာမွာ မဟုတ္ဘူး။
( အဲဒီ ဆည္ကန္ေၾကာင့္ ေဒသခံေတြ ထိခိုက္နစ္နာမူေတြ ရွိေနတယ္ဆိုျပီး အသံေတြထြက္ေနတယ္။ အဲဒါဘာေၾကာင့္ပါလဲ)
-ကန္ၾကီးတခုလံုး ေရျပည့္သြားေတာ့ အဲဒီမွာ ကန္ရဲ႕ ေတာင္ဖက္ျခမ္းမွာ ပါသြားတဲ့ ဥယ်ာဥ္ ျခံေျမေတြကို သြားလာရခက္ခဲသြားတယ္။ အဲဒီ ဥယ်ာဥ္ျခံေျမကို အယင္တုန္းက ၁၀ မိနစ္ဘဲ သြားရတယ္။ အခု ၂ နာရီ ေလာက္ သြားေနရတယ္။ ဥယ်ာဥ္ေရာက္ဖို႕အတြက္ မနည္း ၾကိဳးစားျပီး သြားေနရပါတယ္။ အဲဒီ ဥယ်ာဥ္ျခံကို ျပန္ျပီး လုပ္စားဖို႕ဆိုတာ အေျခအေန လံုး၀မျဖစ္ေတာ့ဘူး ျဖစ္ေနတယ္။ ဥယ်ာဥ္ကထြက္တဲ့ ကြမ္းသီးေတြ၊ ျခံထြက္ အသီး အႏွံေတြကို တျခားေနရာေတြကို သြားေရာင္းဖို႕အတြက္ သယ္ယူဖို႕ လံုး၀အခက္အခဲ ျဖစ္သြားပါတယ္။
(ဒီလို ကန္ဆည္တဲ့အတြက္ အဲဒီကန္ေအာက္မွာ ပါသြားတဲ့ ေျမေတြက ခင္ဗ်ားတို႕ ပိုင္တဲ့ ေျမေတြလား၊ အဲဒီအထဲမွာ ဥယ်ာဥ္ ျခံေျမေတြ ပါသြားတာ ရွိပါသလား)
-ဟုတ္ကဲ့ ပါသြားပါတယ္။ အဲဒီမွာ ပါသြားတာေတြအတြက္ သူတို႕ သတ္မွတ္ထားတဲ့ ေလ်ာ္ေၾကးကိုေတာ့ ေလ်ာ္ေပးသြားျပီ။ ဒါေပမယ့္ ဟိုလူၾကီးက ဟုိအေၾကာင္းျပျဖတ္၊ ဒီလူၾကီးက ဒီအေၾကာင္းျပျဖတ္နဲ႕ ေဒသခံေတြက နည္းနည္းေလးဘဲ ရလိုက္ပါတယ္။
(ျပီး)
.........................
နိရဥၥရာ
ရခုိင္ရုိးမသတင္းဌာန၏ တင္ဆက္မႈ တစ္ခုအျဖစ္ ရခုိင္အမ်ဳိးသားနိ အေၾကာင့္တစိတေစာင္းကုိ ရခုိင္သမုိင္းပညာရွင္တိၿဖိဳက္ကတ္ေတ ဆရာႀကီး ဦးေက်ာ္ထြန္းေအာင္(တက္ထြန္းနီ-ေျမာက္ဦး) ဆရာဦးဦးလွျမင့္ အပါ အ၀င္ ရခုိင္းရုိးမ အယ္ဒီတာ အဖဲြ႕၀င္တစ္ဦးနန္႔ တြိဆုံးမီးျမန္းေဆြးေႏြးထားစြာတိကုိ တင္ဆက္ပီးလုိက္ပါေရ။
ရခုိင္ရုိးမ။ အဂုရခုိင္ျပည္နယ္ မွာ အမ်ဳိးသားနိ ဆုိၿပီးေက ျဖစ္ေပၚလာဖုိ႔ အတြက္ ျပည္တြင္းျပည္ပညာရွင္တိ ေဆြးေႏြးထားစြာတိ အႀကံပီးထားစြာတိလည္း ေပၚေပါက္လာကတ္ပါဗ်ာယ္၊ ေဒပုိင္ အမ်ဳိးသားနိ တရပ္ျဖစ္လာဖုိ႔ကုိ ဆရာႀကီး အနိနန္႔ ဇာနိကုိသတ္မွတ္ေက အေကာင္းဆုံးျဖစ္လာဖုိ႔လုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါလဲ။
ဦးေက်ာ္ထြန္းေအာင္။ အမ်ဳိးသားနိကုိ တစ္ခ်ဳိ႕ကရခုိင္ျပည္နယ္က်ဆုံးေရနိကုိ သတ္မွတ္ခ်င္ကတ္ေတ သုိ႔ေသာ္ ယင္းခ်င့္ေရ အမဂၤလာနိျဖစ္ေတအတြက္နန္႔ အမ်ုိးသားနိဆုိစာက မဂၤလာနိမွ၊ အမဂၤလာနိတနိကုိ မဂၤလာနိ အျဖစ္ သတ္မွတ္စြာ မေကာင္းလုိ႔ယူဆေရ၊ ယင္းခ်င့္ကုိယ့္ အေတြး အေခၚနန္႔ေျပာစာေလ။
ရခုိင္ရုိးမ။ ဆုိပါေက ဆရာ ေဒ အမ်ဳိးသားနိ ဆုိစြာမွာ ဇာအဂၤါရပ္တိ ရွိမွ ေကာင္းပါဖုိ႔လုိ႔ထင္ပါလဲ။
ဦးေက်ာ္ထြန္းေအာင္။ အဓိကကေတာ့ေက ဇာဘဲ ျဖစ္ျဖစ္ အမ်ဳိးသားနိဆုိစာမွာ၊ အမ်ဳိးသား အသြင္သ႑ာန္ လကၡဏာ ေပၚလာေရနိကုိ သတ္မွတ္ရဖုိ႔၊ ၾကက္သေရ မဂၤလာရွိေရနိကုိ သတ္မွတ္ရဖုိ႔ ဆုိေက ငါရုိ႕ အနီနန္႔ကေတာေက အမ်ဳိးသားနိကုိ ျဖစ္စီခ်င္ေရပါ့ အားလုံးကုိ ဥပမာ ရခုိင္ဆုိစာ မာရယုမင္းလက္ထက္က ဆင္းသက္ေတလုိ႔ယူဆေရ၊ မာရယုမင္းက စၿပီးေက ရခုိင္လုိ႔ေပၚေပါက္ေက မာရယုစေရနိေရ ငါရုိ႕ရခုိင္ျပည္ အမ်ဳိးသားနိ၊ ယင္းပုိင္ရာဆုိခေက ႏွစ္ကာလအားျဖင့္လည္း ရခုိင္အမ်ဳိးသားတိေရ ထုိမွာႏွစ္နန္႔ခ်ီ၊ ရွည္ၾကာၿပီးေကဆင္းသက္လာေရ ဆုိခါ သရုပ္လဲေပၚလာဖုိ႔ေလ တစ္ခ်ဳိတစ္ခ်ဳိ႕တစ္ခ်ဳိ႕လူမ်ဳိးတိက အမ်ဳိး သားနိဆုိၿပီး ေပၚေပါက္လာစြာေရ လြတ္လပ္ေရးရခါမွ ေပၚလာစြာကုိး အမ်ဳိးသားနိအျဖစ္ သတ္မွတ္ခံရစြာကုိး၊ ငါရုိ႕မွာက ႏွစ္နန္႔ခ်ီခေရ တကယ္လဲရွိခေရ တကယ္ျဖစ္ခေရ ေခတ္ကာလကုိ ေက်ာ္ျဖတ္လာခါ ယင္းခ်င့္ေရ အမ်ဳိးဂုဏ္ဇာတိဂုဏ္နန္႔ ရွိဖုိ႔ တကယ့္တကယ္လည္း ယင္းနိေရ အမ်ုိဳးသားနိ ျဖစ္သင့္ေရနိတနိလုိ႔ တစ္ေယာက္တည္း ယူဆေရအနိန္နန္႔ အႀကံျပဳစာပါ။
ရခုိင္ရုိးမ။ ခုနားကဆရာေျပာခစြာအထဲမွာပါလားေရပုိင္ အားလုံး ရခုိင္ျပည္သူတစ္ရပ္လုံး၏ ဆႏၵျဖစ္ျဖစ္၊ ပညာရွင္ရုိ႕႔၏ ဆႏၵျဖစ္ျဖစ္ မတူေရ အျမင္သေဘာထားတိကုိစုပနာ ပုံေဖာ္ေက ေအာင္ျမင္လာဖုိ႔လုိ႔ က်ေနာ္ ယူဆမိပါေရ ဆရာအနိနန္႔ဇာပုိင္ျမင္ပါမသိ။
ဦးေက်ာ္ထြန္းေအာင္။ အမ်ဳိးသားနိ ပုံေဖာ္မႈကေတာ့ေက ရွိရွိသမွ် ရခုိင္တျပည္လုံးမွာ ၁၇ ၿမိဳ႕နယ္ရွိေရ၊ ၁၇ ၿမိဳ႕နယ္က ပညာရွင္တိေသာ္လည္းေကာင္း ကုိယ္စီကုိယ္စီေသာ္လည္းေကာင္း ေခၚလာၿပီး၊ သုိ႔တည္းမဟုတ္ မေခၚဘဲ အမ်ဳိးသားနိကုိ ေဒနိကုိသတ္မွတ္ပီးဖုိ႕အတြက္ က်ေနာ္ရုိ႕ေရ ေမွ်ာ္လင့္ထားေရ၊ ဆုံးျဖတ္ဖုိ႔လုပ္ ထားေပါ့၊ ယင္းခ်င့္နန္႔ ပတ္သက္ၿပီးေက ေဆြးေႏြးပီးပါဆုိၿပီးေက ျဖန္႔ခ်လုိက္ေက ၿမိဳ႕နယ္တုိင္းမွာ ရွိရွိသမွ် ရခုိင္သားတုိင္းကုိ ျဖန္႔ခ်လုိက္ေတ ဆုိခါ ရခုိင္သားတုိင္းမွတ္ခ်က္ ပီးလုိ႔ရေရ၊ ဥပမာအားျဖင့္ ဆႏၵေကာက္ယူစာရုိ႕ မတြိဆုံဘဲနန္႔ ဆႏၵေကာက္ယူလုိ႔လဲရေရ ဆုိခါ ရခုိင္သားမွန္သမွ်ေရ ေဒခ်င့္ေရ မသင့္ေတာ္ကား တစ္ေယာက္က ပီးခ်င္ပီးဖုိ႔ အရာတစ္ေယာက္က ယင္းအေပၚမွာ အရာထပ္ထပ္ၿပီးေက အ က်ဥ္းခ်ဳပ္ၿပီးေက ေဖာ္သင့္ေဖာ္ထုတ္ၿပီးေက သင့္မသင့္ကုိဆုံးျဖတ္ၿပီးေက အမ်ားသေဘာတူဆုံးျဖတ္လားဖုိ႔ ျဖစ္ေတ။
ရခုိင္ရုိးမ။ ဆရာအနိန္နန္႔ ခုနားက ဆရာႀကီးဦးေက်ာ္ထြန္းေအာင္ ေျပာလားခပုိင္ မာရယု နိကုိဘဲ သတ္မွတ္ဖုိ႔လား သုိ႔တည္းမဟုတ္ တျခားနိကုိကား သတ္မွတ္ဖုိ႔ အနိန္အထားရွိပါလား။
ဦးဦးလွျမင့္။ အမ်ဳိးသားနိကုိ အားလုံးအထဲကုိေရာက္ေတနိ ေပါင္းစည္းေရနိကုိ သတ္မွတ္ခ်င္ေရ ကုိေက်ာ္ထြန္းေအာင္ ေျပာစာမျငင္း၊ ေယေကလည္းေသာ့ တစ္စုံတခုေအာင္ျမင္မႈ ရေရနိကုိ တနိနိခ်ီတက္ၿပီးမွ ယင္းနိကုိသတ္မွတ္စြာ အဆင္ေျပဖုိ႔လားလုိ႔ စုိင္းစားေရ ခံစားမႈေလ၊ ခံစားစာေျပာစာ အခင္အနီနန္႔ မာရယုကုိစတည္ေရနီကုိလည္း အခင္က မျငင္း၊ သုိ႔ေသာ္ ဂုနားကေျပာေရပုိင္ ရခုိင္လူထုတရပ္လုံးက တခုခုကုိ ေအာင္ျမင္မႈရ ေရနိေပါ့ ဇာခ်င္လုိ႔မဆုိလုိ တခုခုကုိ ေအာင္ျမင္မႈရေရနိ ယင္းခ်င့္ကုိ သတ္မွတ္စြာ ပုိေကာင္းေရလုိ႔ထင္ေရ၊
(ေဒစကား၀ုိင္းေရ ရခုိင္ရုိးမ၏ မူပုိင္ျဖစ္ပါေရအတြက္ ထပ္ဆင့္ ေဖာ္ျပလုိသူတိ အနိန္နန္႔ သတင္း ရင္းဇာတ္ျမစ္ နိန္ရာမွာရခုိင္ရုိးမအမည္ကုိအသုံးျပဳစီလုိပါသည္။ အသံဖုိင္ကုိ အသုံးျပဳလုိသူတိ
rakhaingroma 2011 @ gmail.com သုိ႔ ဆက္သြယ္ႏုိင္ပါသည္။ )
တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ ျဗိတိသွ် ႏို္င္ငံျခားေရး ၀န္ၾကီးေတြ႕ဆံုခဲ့မူအေပၚ ဦးေအးသာေအာင္ႏွင့္ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းခန္း
အဲဒီမွာ ၀ီလ်ံဟိတ္နဲ ေတြ႕တဲ့ အခါ တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြက ဘာေတြကို အဓိကထားၿပီး တင္ျပခဲ့ၾကသလဲ ဆိုတာ နည္းနည္းေလာက္ရွင္းျပေပးပါ။
အဓိက ကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အခုျဖစ္ေနတ့ဲ ျပည္တြင္းစစ္နဲ႕ ပတ္သတ္ၿပီး ျပည္တြင္းစစ္ကို အျမန္ ရပ္စဲဖို႕ရယ္။ ေနာက္ၿပီး ျပည္တြင္းစစ္ျဖစ္ရတဲ့ အေၾကာင္းနဲ႕ ျပည္တြင္းစစ္ျဖစ္ေနတ့ဲ အေျခအေန ေတြကို တင္ျပ ေျပာဆိုၾကတယ္။ ျပည္တြင္းစစ္ကို ရပ္စဲႏိုင္ဖို႕ ဆိုရင္ တိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ ရပိုင္ခြင့္ေတြကို ေပးျပီးေတာ့ ျပည္ေထာင္စုကို တည္ေဆာက္ဖို႕ လိုပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒကို ျပင္မွသာ အခုျဖစ္ပြားေနတ့ဲ ျပည္တြင္းစစ္ကို ရပ္စဲႏိုင္မယ္ ဆုိတာ ေတြကို တင္ျပခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခ်က္က အထူးသျဖင့္ ဦးခြန္ထြန္းဦး တို႔လို တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြ၊ မင္းကိုႏိုင္တို႔လို ေက်ာင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြကို လႊတ္ေပးမွသာ အားလံုး ပါ၀င္တဲ့ ႏိုင္ငံေရး ျဖစ္စဥ္နဲ႕တကြ အမ်ိဳးသားျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရး တည္ေဆာက္ႏိုင္ဖို႕ ဆိုတဲ့ ကိစၥေတြကိုလည္း ေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။ ထို႔အတူ ဒီေန႔ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရး အေျခအေနေတြကိုလည္းပဲ ေဆြးေႏြးပါတယ္။
ျဗိတိသွ် ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ၾကီး ၀ီလ်ံဟိတ္က ဘာေတြ ျပန္ေျပာခဲ့ ပါသလဲ။
သူက ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ေနတဲ့ စစ္ပြဲေတြ အေပၚ အထူးစိတ္၀င္စားၿပီးေတာ့ ျပည္တြင္းစစ္ ရပ္စဲမယ့္ကိစၥ၊ ၿပီးေတာ့ အက်ဥ္းသားေတြကို လႊတ္ေပးဖို႕ ကိစၥေတြကိုလည္း အေလးနက္ထားၿပီးေတာ့ ေျပာပါတယ္။ ဒီကိစၥရပ္ေတြကို ေနျပည္ေတာ္မွာ ေဆြးေႏြးတင္ျပခဲ့တယ္ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းေတြကိုလည္း ေျပာျပပါတယ္။
ဦးေအးသာေအာင္ အေနနဲ႕ ၀ီလ်ံဟိတ္ ျမန္မာႏိုင္ငံကို လာတဲ့ ခရီးစဥ္ အေပၚမွာ ဘယ္လို သေဘာအျမင္ရွိပါသလဲ။
ျဗိတိန္ ႏိုင္ငံ အပါအ၀င္ ႏိုင္ငံတကာက ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ လတ္တေလာ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရး ျဖစ္စဥ္ေတြ အေပၚမွာ အထူး စိတ္၀င္တစား ရွိေနတယ္။ ဒါေၾကာင့့္ ႏွစ္ေပါင္း ၅၀ ေက်ာ္အတြင္း ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ၾကီး တစ္ဦး ေရာက္ရွိလာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူ႕ခရီးစဥ္ဟာလည္း ထူးျခားမူ၊ တိုးတက္မူေတြ ရွိလာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အခု ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ အေျခအေနေတြကို စိတ္၀င္တစားနဲ႕ ေမးျမန္းတယ္။ ေဆြးေႏြးတယ္ဆိုကတည္္းက တစ္စံုတစ္ရာ ႏိုင္ငံေရးအရ ျဖစ္ေပၚ ေျပာင္းလဲမူေတြ ျဖစ္ဖို႕ သူတို႕ လိုလားေနတယ္ဆိုတာကေတာ့ ေသခ်ာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း လာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ အဲဒီလို ေျပာင္းလဲ တိုးတက္ဖို႕ အတြက္လည္းဘဲ သူတို႕ အေနနဲ႕ ဆက္လက္ျပီး ျမန္မာ အစုိးရကို တြန္းအားေပးသြားမယ္ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းေတြကို ေျပာပါတယ္။
ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြကို လႊတ္ေပးဖို႕ လိုတယ္။ ၿပီးေတာျပည္တြင္းစစ္ကို ရပ္စဲဖို႕ လိုတယ္လို႕ ျမန္မာ အစိုးရကို သူက တြန္းအားေပး ေျပာဆိုသြားတယ္။ ဒါေတြကို ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရက လိုက္ေလ်ာ ေပးမယ္လို႕ေကာ ျမင္မိပါသလား။
ေလာေလာဆယ္ အေျခမွာကေတာ့ မျမင္ေသးပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ အတိုင္းအတာတစ္ခုထိ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႕ ေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြးပြဲေတြက တဆင့္ ျဖစ္လာႏိုင္စရာေတြေတာ့ ေတြ႕ေနရပါတယ္။ NLD ကလည္း တရား၀င္ပါတီ မွတ္ပံုတင္တယ္။ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲလည္း ၀င္မယ္။ အဲဒီေရြးေကာက္ပြဲက တဆင့္ အထူးသျဖင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႕ ပါလီမန္ထဲကို ေရာက္လာမဲ့ အေနအထားေတြ ရွိေနတယ္။ အဲဒီကေန တိုးတက္ ျဖစ္ေပၚလာမယ့္ အလားအလာေတြေတာ့ ရွိေနတယ္လို႔ေတာ့ သံုးသပ္လို႔ရပါတယ္။
၀ီလ်ံဟိတ္နဲ ဦးေအးသာေအာင္တို႔နဲ ဘယ္မွာေတြ႔ၾကပါသလဲ။
တိုင္းရင္းသား ညီေနာင္ (၅) ပါတီ အပါအ၀င္ တစ္ျခား တိုင္းရင္းသား အဖြဲ႕ေတြ ကၽြန္ေတာ္ အပါအ၀င္ ေတြ႕တာကေတာ့ ျဗိတိသွ် သံအမတ္ၾကီး အိမ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ညေန ၅နာရီကေန ၆ နာရီထိ ျဖစ္ပါတယ္။
CRPP နဲ ေတြ႔တယ္လို႕ သိရပါတယ္။ ဘယ္မွာ ေတြ႕တာပါလဲ။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲအိမ္မွာ ေတြ႔ပါတယ္။ ညေန ၁၀ နာရီ ၁၅ မိနစ္ကေန ၁၁ နာရီထိေတြ႔ပါတယ္။ (ျပီး)
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
.: နိရဥၥရာမွ
သံဃာေတာ္မ်ား ဦးေဆာင္သည့္ ေရႊ၀ါေရာင္ေတာ္လွန္ေရး ၃ ႏွစ္ျပည့္ ႏွစ္ပတ္လည္ ကာလအတြင္းမွာပဲ ရခုိင္ျပည္နယ္ စစ္ေတြၿမဳိ႕ က သက္ေတာ္ ၅၇ ႏွစ္၊ ၀ါေတာ္ ၃၇ ၀ါ ခန္႔ရွိ ဆရာေတာ္ အရွင္ပညာစာရကို စစ္အာဏာပိုင္မ်ားက ႏွစ္ရွည္ ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခဲ့ သည္။
ရခုိင္ျပည္နယ္ စစ္ေတြၿမဳိ႕ မဟာမုနိ ဗုဒၶ၀ိဟာရေက်ာင္းတုိက္မွ ရခုိင္သမုိင္း သုေတသီ အရွင္ပညာစာရကို ဇူလိုင္လ ၂၇ ရက္ေန႔ တြင္ အာဏာပုိင္မ်ားက လာေရာက္ ဖမ္းဆီးခဲ့ၿပီး ေက်ာင္းတုိက္ကုိပါ ခ်ိပ္ပိတ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။
ထုိ႔ေနာက္ ဆရာေတာ္ ေစာင့္ေရွာက္ထားေသာ မိဘမဲ့ကေလး ၁၅၀ ေက်ာ္ကုိ အာဏာပုိင္မ်ားက အစိုးရ လူမႈ၀န္ထမ္း ဦးစီးဌာန မ်ားသို႔ ပို႔ေဆာင္ခဲ့ၿပီး ဆရာေတာ္ စုေဆာင္းထားေသာ ရခုိင္ ယဥ္ေက်းမႈဆိုင္ရာ ပစၥည္းမ်ားကုိလည္း သိမ္းယူခဲ့သည္။
ဆရာေတာ္ကုိ စစ္ေတြ ခရုိင္တရားရုံးတြင္ ပုဒ္မ ၇ ခုႏွင့္ တရားစြဲဆုိ စစ္ေဆးခဲ့ကာ စက္တင္ဘာ ၂၉ ရက္ေန႔တြင္ ႏွစ္ရွည္ ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခဲ့ ျခင္းျဖစ္သည္။
ဆရာေတာ္ အရွင္ပညာစာရ ၏ တရားခြင္ လြတ္လပ္ မွ်တမႈ ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ဆရာေတာ္၏ ေရွ႕ေန ေဒၚေအးႏုစိန္ကုိ ဧရာ၀တီ သတင္းေထာက္ မင္းႏုိင္သူက ဆက္သြယ္ ေမးျမန္း ထားပါသည္။
ေမး။ ။ ၿပီးခဲ့တဲ့လ ၂၉ ရက္ေန႔က အရွင္ပညာစာရကုိ ေထာင္ဒဏ္ ၈ ႏွစ္ ၃ လ နဲ႔ ဒဏ္ေငြ က်ပ္ ၁ ေသာင္း ခ်မွတ္လုိက္ၿပီ ဆုိေတာ့ ဘာေတြဆက္လက္ ေဆာင္ရြက္ေပးသြားဖုိ႔ ရွိပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ ဒဏ္ေငြ တေသာင္းကိုေတာ့ ေပးေဆာင္လုိက္ပါၿပီ။ ေနာက္ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ ဥပေဒပုဒ္မ ၂၉၂ ၊ ၂၉၅ ၊ ၄၀၆ နဲ႔ ႏုိင္ငံျခား ေငြေၾကး လက္၀ယ္ ကုိင္ေဆာင္တယ္ ဆိုတဲ့ ပုဒ္မ ၂၄(၁) အမႈေတြအတြက္ကို အယူခံတင္သြင္းသြားဖုိ႔ ရွိပါတယ္။
ေမး။ ။ ဆရာေတာ္ကုိ မာေတဇ လူမႈေရး အဖြဲ႕အစည္းက လူတခ်ဳိ႕က တုိင္တန္းခဲ့တယ္လုိ႔ ၾကားထားရပါတယ္။ တကယ္တမ္း တရားစြဲဆုိတဲ့အခါမွာ ဘယ္သူက တရားလုိအျဖစ္နဲ႔ စြဲခဲ့တာပါလဲ။
ေျဖ။ ။ အမႈတမႈမွာ ဦးထြန္းသိန္း ဆုိတဲ့ နာမည္နဲ႔ အမႈစြဲတင္ၿပီးေတာ့၊ ေနာက္တမႈမွာေတာ့ ဦးထြန္းသိန္းရဲ႕ တုိင္တန္းမႈကုိ မူတည္ ၿပီး အမွတ္ ၁ ရဲစခန္းမႉး ဦးၿမိဳ႕ေဆြက တရားလုိအေနနဲ႔ ၂ မႈခြဲၿပီး စြဲပါတယ္။
ဦးထြန္းသိမ္းရဲ႕ ပထမတုိင္စာအရ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ ဥပေဒပုဒ္မ ၄၂၀၊ ၂၉၂၊ ၂၉၅၊ ၄၀၆၊ ၅၀၅ (ခ) နဲ႔ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ မူလအမႈ အမွတ္ ၆၁/ ၂၀၁၀ နဲ႔ စြဲဆုိခဲ့ၿပီး ရဲအုပ္ဦးၿမဳိ႕ေဆြကေတာ့ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ မူလအမႈအမွတ္ ၆၂/ ၂၀၁၀မွာ ႏုိင္ငံျခားေငြ လဲလွယ္ျခင္းဆုိင္ရာ စည္းမ်ဥ္း သတ္မွတ္မႈ ဥပေဒပုဒ္မ ၂၄ (၁)နဲ႔ တမႈစြဲဆုိပါတယ္။ ေနာက္ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ မူလအမႈအမွတ္ ၆၃/၂၀၁၀ မွာ စည္ပင္ အက္ ဥပေဒ ပုဒ္မ ၆၁ (ဂ) နဲ႔လည္း ဦးၿမဳိ႕ေဆြကပဲ တရားလုိ ျပဳလုပ္ပါတယ္။
ေမး။ ။ ဆရာေတာ္နဲ႔ စြပ္စြဲခံရတဲ့ ေဒၚမာလာက တရားရုံးမွာ သူနဲ႔ ၿငိစြန္းမႈမရွိပါဘူးလုိ႔ ထြက္ဆုိခဲ့တယ္လုိ႔ ၾကားသိထားရပါတယ္။ ဟုတ္ပါသလား။
ေျဖ။ ။ ဟုတ္ပါတယ္။
ေမး။ ။ တရားခြင္အတြင္းမွာ တရားလုိဘက္က သက္ေသ ဘယ္ႏွဦး တင္သြင္းခဲ့တာပါလဲ။
ေျဖ။ ။ အမႈအမွတ္ ၆၁/ ၂၀၁၀အတြက္ တရားလိုျပသက္ေသ ၂၅ ဦးတင္သြင္းပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ ၂ ဦးတင္သြင္းတဲ့အခါ ၁ ဦး ကုိပဲ စစ္ေမးၿပီး ၁ ဦးကုိ ပယ္ခဲ့ပါတယ္။ တရားလုိျပသက္ေသ ၂၆ ဦး စစ္ေမးခဲ့ရပါတယ္။
ေမး။ ။ ဆရာေတာ္ဘက္က သက္ေသ ၃၄ ဦးတင္ခဲ့တယ္။ ဒီသက္ေသေတြကုိ ရဲက ဖိအားလုိက္ေပးတာေတြရွိခဲ့ၿပီး ေနာက္ပုိင္းမွာ သက္ေသတခ်ဳိ႕ကုိ မတင္သြင္းေတာ့ဘူးလုိ႔ သိရပါတယ္။ ဘယ္လုိေၾကာင့္ မတင္သြင္းခဲ့ေတာ့တာပါလဲ။
ေျဖ။ ။ က်မက အမႈေတြအတြက္ သက္ေသ ၃၄ ဦး တင္ျပခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ၆၁/ ၂၀၁၀ အတြက္ ဆရာေတာ္က စြဲခ်က္ကုိ မေက်နပ္လုိ႔ ျပင္ဆင္ေနတဲ့ အခ်ိန္မွာပဲ ျပည္နယ္တရားရုံးက အက်ဥ္းနည္းနဲ႔ ပလပ္ လုိက္တယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာပဲ ဆရာေတာ္ကုိ စစ္တယ္ဆုိေတာ့ ဆရာေတာ္က ကုိယ္တုိင္ပဲအစစ္ခံၿပီး က်န္သက္ေသေတြကို မျပေတာ့ဘူးဆုိၿပီး ရပ္တည္ခဲ့တာပါ။ အဲဒီလုိ ျပည္နယ္က အက်ဥ္းနည္းနဲ႔ ျပင္ဆင္မႈကို ပလပ္လုိက္တဲ့အေပၚ တရားရုံးခ်ဳပ္ကို ျပင္ဆင္မႈဆက္တင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီမွာေတာ့ ဒီပုဒ္မနဲ႔ပဲ ဆရာေတာ္ကုိ စစ္ေဆးၿပီး အမိန္႔ခ်လုိက္တဲ့ အဆင့္ကုိ ေရာက္သြားခဲ့ပါတယ္။
ေမး။ ။ တရားခြင္ မစတင္မီကစၿပီး တရားလုိျပသက္ေသအျဖစ္ ထြက္ဆုိမယ့္ ေဒၚမာလာတုိ႔လုိ အေရးႀကီး သက္ေသေတြကို တရားလုိျပဳလုပ္မယ့္ ရဲစခန္းထဲမွာ ေခၚထားခဲ့တာဟာ တရားဥပေဒနဲ႔ ေလ်ာ္ညီပါရဲ့လား။
ေျဖ။ ။ က်မ အဲဒီအေၾကာင္းအခ်င္းအရာေတြ ေပၚလြင္ေအာင္ စစ္ေမးခဲ့ပါတယ္။ သူတုိ႔ကလည္း ၀န္ခံခဲ့ၾကပါတယ္။ ဥပေဒနဲ႔ ညီ၊ မညီ သုံးသပ္ဖုိ႔က တရားရုံးရဲ႕ အပုိင္းပါ။ က်မတုိ႔ကေတာ့ သူတုိ႔ရွိေနခဲ့တဲ့ အေနအထားေတြကုိ ရုံးေရွ႕သက္ေသခံခ်က္ေတြမွာ ေပၚလြင္ေအာင္ စစ္ေမးထားခဲ့ပါတယ္။
ေမး။ ။ ေစာေစာပုိင္းက ၅၀၅ (ခ) အပါအ၀င္ ပုဒ္မ ၇ ခုနဲ႔ စြဲဆုိတယ္လုိ႔ ၾကားပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ ပုဒ္မ ၂ ခု မပါေတာ့ဘူး ဆုိတာ ဘယ္လုိေၾကာင့္ပါလဲ။
ေျဖ။ ။ ၆၁/ ၂၀၁၀ အတြက္ မူလစြဲဆုိတဲ့ ပုဒ္မက ၅ ခုပါ။ တရားလုိျပသက္ေသ ၂၆ ဦးကုိ စစ္ၿပီးတဲ့အခါ ဒီ ပုဒ္မေတြနဲ႔ စြဲသင့္၊ မစြဲသင့္ က်မတုိ႔က ေလွ်ာက္လဲခ်က္ ေပးရပါတယ္။ အဲဒီလုိ ေပးတဲ့အခ်ိန္မွာ ဥပေဒ အႀကံျပဳရုံးကလည္း ပုဒ္မ ၄၂၀ နဲ႔ ၅၀၅ (ခ) ၂ ခုဟာ မစြဲသင့္ေၾကာင္း အႀကံျပဳတဲ့အတြက္ တရားရုံးက ဒီပုဒ္မ ၂ ခုကုိ ျဖဳတ္လုိက္တာပါ။ က်န္ပုဒ္မေတြနဲ႔ စြဲခ်က္တင္တာကုိလည္း က်မတုိ႔ မေက်နပ္တဲ့အတြက္ ျပည္နယ္ရုံးကုိ ျပင္ဆင္မႈအမွတ္ ၁၁၃/ ၂၀၁၀ နဲ႔ တက္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီေန႔ ခ်က္ခ်င္း ပါပဲ ပလပ္ခံခဲ့ရတယ္။ ဒါနဲ႔ ၂၉ ရက္ေန႔မွာပဲ ႏုိင္ငံေတာ္တရားရုံးခ်ဳပ္ကုိ ျပင္ဆင္မႈ ဆက္တက္ပါတယ္။ အဲဒီလုိ ျပင္ဆင္မႈ တက္ ေရာက္ထားဆဲ ကာလမွာပဲ ခရုိင္တရားရုံးက ဆရာေတာ္ကုိ စစ္ေဆးပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ မူလက တင္ျပထားတဲ့ သက္ေသ ၃၄ ဦး ကုိ မတင္ျပေတာ့ဘဲ ဆရာေတာ္ ကိုယ္တုိင္ပဲ အစစ္ခံပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ ႏွစ္ဘက္ ေလွ်ာက္လဲခ်က္ေတြ ၾကားနာၿပီး ျပစ္ဒဏ္ေတြ ခ်မွတ္လုိက္ပါတယ္။
ေမး။ ။ ဆရာေတာ္ရဲ႕ ေရွ႕ေနတဦးအေနနဲ႔ ဆရာေတာ္ အထိန္းသိမ္းခံေနရစဥ္ အတြင္းမွာ အမႈအတြက္ ျပင္ဆင္ႏုိင္ဖုိ႔ ဘယ္ႏွႀကိမ္ ေတြ႕ဆုံခြင့္ ရခဲ့ပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ က်မနဲ႔ တြဲဖက္လုိက္ပါတဲ့ ေရွ႕ေနမေလး ၂ ဦးနဲ႔အတူ ဆရာေတာ္ အထိန္းသိမ္းခံထားရတဲ့ ေထာင္အတြင္းမွာ ၂ ႀကိမ္္ ေတြ႕ခြင့္ရပါတယ္။
ေမး။ ။ ဒီအမႈအတြက္ ၂ ႀကိမ္ပဲေတြ႕ခြင့္ရတာဟာ ေလွ်ာက္လဲခ်က္ေတြ ျပင္ဆင္ဖုိ႔ လုံေလာက္တဲ့အခ်ိန္ရခဲ့တယ္လုိ႔ ေျပာႏုိင္ ပါ့မလား။
ေျဖ။ ။ ဒီအမႈ တခုလုံးရဲ႕ အေနအထားကုိ ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ ပထမ တရားလုိျပသက္ေသ ၂၆ ဦးကုိ စစ္ေဆးတဲ့ အဆင့္မွာ ေတာ့ တရက္ျခား စစ္ေဆးပါတယ္။ ဆရာေတာ္ကုိ စြဲခ်က္တင္ၿပီးတဲ့ေနာက္မွာေတာ့ ေန႔စဥ္ရက္ဆက္ စစ္ေဆးတဲ့ အေနအထားကုိ က်မ ႀကဳံခဲ့ရပါတယ္။ မနက္ ၁၀ နာရီကေန ညေန ၄ နာရီအထိ ေတာက္ေလွ်ာက္ႀကီးပဲ စစ္တာပါ။ ဒီလုိ စစ္ေနတဲ့ ရုံးခ်ိန္း ၆ ခ်ိန္း ေလာက္ ေက်ာ္ၿပီး ေနာက္ပိုင္းမွာမွ ၾကားမွာ ၁၅ မိနစ္ နားခြင့္ေပးခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီလုိ အေနအထားမ်ဳိးမွာ က်မတုိ႔ဘက္က အမႈ အတြက္ ျပင္ဆင္ခ်ိန္ လုံေလာက္မႈ ရွိတယ္၊ မရွိတယ္ဆုိတာကုိ ေျပာစရာမလုိဘဲနဲ႔ ဘယ္သူမဆုိ ခ်င့္ခ်ိန္ၿပီး သုံးသပ္ႏုိင္တယ္လုိ႔ပဲ က်မ ေျပာခ်င္ပါတယ္။
ဧရာ၀တီတြင္ ဖတ္ရႈရန္ ...
အဂၤလိပ္ ဘာသာျဖင့္ ဖတ္ရႈရန္ ...
ဆရာေတာ္ အရွင္ပညာစာအား ေနာက္ဆံုး တရားစီရင္သည့္ေန႕က တရားရံုးသို႕ ကိုယ္တိုင္ သြားေရာက္ခဲ့သူ ရဟန္းေတာ္ႏွင့္ အင္တာဗ်ဴး
ေမး။ ။ ဆရာေတာ္ အရွင္ ပညာစာရ တရားစီရင္တဲ့ေန႕က ဦးဇင္း ျမင္ေတြ႕ခဲ့ရတဲ့ ျမင္ကြင္းေလးကို ေျပာျပပါလား အရွင္ဘုရား။
ေျဖ။ ။ အဲဒီေန႕က ဦးဇင္းနဲ႕ ဦးဇင္းတို႕ေက်ာင္းက ရဟန္း သံုးပါး အေျခအေန ဘယ္လိုရွိတယ္ ဆိုတာကို သိခ်င္တဲ့ စစ္ေတြ ခရိုင္တရားရံုးကို သြားခဲ့ၾကပါတယ္။ ဘယ္သူ႕ကိုမွ တရားရံုးထဲကို ၀င္ခြင့္မျပဴဘူး။ ရဲသားေတြကို တရားရံုး အျပည့္ခ်ထားတယ္။ ရဲဆိုင္ကယ္ေတြေရာ၊ ကားေတြေရာ အျပည့္ဘဲ။ စရဖေတြေရာ၊ SB ေတြေရာ အျပည့္ဘဲ။ တရားရံုးေရွ႕႔ ပတ္ပတ္လည္မွာ လူေတြ အျပည့္ဘဲ။
ေမး။ ။ အျပည့္ဆိုေတာ့ ျပည္သူလူထုက ဘယ္ေလာက္မ်ားလဲ အရွင္ဘုရား။
ေျဖ။ ။ ၁၀၀ ေက်ာ္မယ္ထင္တယ္။
ေမး။ ။ ရဟန္းေတာ္ေတြက အရွင္ဘုရားတို႕ ေက်ာင္းက ေလးပါးတည္းလား ဘုရား။
ေျဖ။ ။ ရဟန္း အပါး ၂၀ ေလာက္ရွိမယ္ ထင္တယ္။ ေ၀သာလီ ဘုန္းေတာ္ၾကီး စာသင္ေက်ာင္းက ဆရာေတာ္လည္း လာပါတယ္။ သူ႕ကိုလည္း ရဲေတြက တရားရံုးထဲကို ၀င္ခြင့္ မျပဳဘူး။
ေမး။ ။ ေနာက္ထပ္ဘယ္သူေတြ လာေသးလဲ အရွင္ဘုရား။
ေျဖ။ ။ ဆရာေတာ္ ပညာစာရရဲ႕ ေဆြမ်ိဳးေတြနဲ႕ ဆရာေတာ္ကို ေလးစားၾကည္ညိဳၾကတဲ့ တပည့္ တကာ တကာမေတြ ျဖစ္ၾကပါတယ္။ ျမင္ရတာကေတာ့ ေတာ္ေတာ္ ၀မ္းနည္း စရာေကာင္းပါတယ္။ ဆရာေတာ္ရဲ႕ ေဆြမ်ိဳးေတြကိုလည္း တရားရံုးကို တက္ေရာက္နားေထာင္ခြင့္ မျပဳဘူး။ အျပင္ကဘဲ ေစာင့္ေနၾကရတယ္။ ဆရာေတာ္ကို ေထာင္ ၈ ႏွစ္နဲ႕ ၃ လ ခ်လိုက္တယ္ဆိုတဲ့ သတင္း ထြက္လာတာနဲ႕ ဆရာေတာ္ရဲ႕ ေဆြမ်ိဳးေတြနဲ႕ တပည့္ တကာ တကာမ ေတြ ငိုလိုက္ၾကတာ ဦးဇင္းေတာင္ မ်က္ရည္ လည္မတတ္ ျဖစ္သြားခဲ့ရတယ္။
ေမး။ ။ တရားစီရင္ပီးတဲ့ ေနာက္မွာ ဆရာေတာ္ကို ေဆြမ်ိဳးေတြက ေတြ႕ခြင့္ရပါသလား အရွင္ဘုရား။
ေျဖ။ ။ ဆရာေတာ္ရဲ႕ ေဆြမ်ိဳး တစ္ဦးဘဲ ေတြ႕ခြင့္ရတယ္လို႕ သိရပါတယ္။ က်န္တဲ့သူ ဘယ္သူမွ ေတြ႕ခြင့္မရဘူးလို႕ သိရပါတယ္။
ေမး။ ။ ရဲေတြက တရားရံုးထဲကို ဘာေၾကာင့္ ၀င္ခြင့္ မျပဳတာလဲ အရွင္ဘုရား။
ေျဖ။ ။ ဦးဇင္းတို႕လည္း မသိဘူး။ မ၀င္ရဘူးဆိုေတာ့ ဦးဇင္းတို႕လည္း အျပင္ကဘဲ ေစာင့္ၾကည့္ ေနၾကတယ္။ ရဲေတြက တရားရံုးနား ကပ္လာတဲ့ သူေတြကို ဓါတ္ပံုေတြ လိုက္ရိုက္ေတာ့ လူေတြက ရံုးနားကို သိပ္မကပ္ၾကဘူး။ ပီးရင္ ရဲေတြက လာေတြသူေတြကို ဘာေၾကာင့္လာတာလဲ။ ေဆြမ်ိဳးေတာ္လား စသျဖင့္ ေမးျမန္းတာေတြ ရွိတယ္။ လူေတြ အေနနဲ႕ ရဲက ဓါတ္ပံုေတြ လိုက္ရိုက္ေတာ့ ေၾကာက္ၾကတယ္ေလ။ ရံုးနာကို လာေတာ့ လာၾကတယ္။ ဓါတ္ပံု လိုက္ရိုက္ေတာ့ မလိုလားအပ္တဲ့ ျပႆနာေတြ ျဖစ္မွာကို စိုးရိမ္ျပီး လူေတြက လာၾကတယ္။ ခ်က္ခ်င္း ျပန္သြား ၾကတယ္။
ေမး။ ။ ဆရာေတာ္ကုိ ဘယ္အမူေတြနဲ႕ ေထာင္ခ်တယ္လို႕ သိရပါသလဲ အရွင္ဘုရား။
ေျဖ။ ။ ေထာင္ခ်တာက ၈ ႏွစ္နဲ႕ သံုးလ၊ အလုပ္ၾကမ္း၊ ေငြ တစ္ေသာင္း ဒဏ္တပ္ တယ္လို႕ သိရ ပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားက လူေတြရဲ႕ အကူအညီနဲ႕ ေက်ာင္းကို ရပ္တည္ထားေတာ့ ႏိုင္ငံျခားသားေတြ လွဴတဲ့ ႏိုင္ငံျခားေငြကို ကိုင္ေဆာင္တဲ့ အတြက္ ေထာင္ သံုးႏွစ္ အပါအ၀င္ သာသနာညိဳးႏြမ္းေစမူ စတဲ့ အမူေတြနဲ႕ ေထာင္ခ်လိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။
ေမး။ ။ ဆရာေတာ္ကို ခုလို ေထာင္ခ်လိုက္တဲ့ အေပၚ ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ လူမ်ိဳးေရးအရ အႏိုင္က်င့္တယ္လို႕ ျမင္တယ္။
ေမး။ ။ ဘာေၾကာင့္ပါလဲ အရွင္ဘုရား။
ေျဖ။ ။ ဆရာေတာ္ဟာ ရခိုင္သမိုင္းသုေတသီ တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ အတြက္ ရခိုင္လူမ်ိဳးေတြအတြက္ အထူ တန္ဖိုးရွိတဲ့ ဆရာေတာ္ တပါးျဖစ္တယ္။ ပီးရင္ ဆရာေတာ္ဟာ ပရဟိ ဆရာေတာ္ တစ္ပါး ျဖစ္ျပီး လူအမ်ားကို ကူညီတဲ့ ရဟန္း တစ္ပါး ျဖစ္တယ္။ ရခိုင္သမိုင္း ဗမာသမိုင္းကို ေကာင္းမြန္စြာသိသူ တစ္ဦး ျဖစ္တယ္။ ပီးရင္ ကာယကံရွင္ အမ်ိဳးသမီးေတြက သူတို႕နဲ႕ က်ဴးလြန္တာ မရွိပါဘူးလို႕ အတိအလင္း ထြက္ဆိုထားေပမယ့္ ေထာင္ ၈ ႏွစ္နဲ႕ ၃ လ ခ်တယ္ဆိုေတာ့ သက္သက္ မတရား သျဖင့္ အႏိုင္က်င့္ တယ္လို႕ ျမင္တယ္။
( အင္တာဗ်ဴးကို ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ေအာက္တုိဘာလ ၃ ရက္ေန႔တြင္ ထုတ္လႊင့္မည့္ လြတ္လပ္ေသာ အာရွသံ (ျမန္မာပိုင္း) ရခိုင္အစီအစဥ္တြင္ နားေထာင္ႏိုင္ပါသည္။)
နိရဥၥရာတြင္ ဖတ္ရႈရန္ ...
အေမရိကန္ ႏိုင္ငံမွာ ေနထိုင္တဲ့ ေဒါက္တာ ေအးေက်ာ္က ၂၂၇ ႏွစ္ျပည့္ေျမာက္တဲ့ ရခိုင္ဘုရင္ႏိုင္ငံေတာ္နဲ႕ အခ်ုပ္အခ်ာအာဏာက်ဆံုးတဲ့ ေန႕မွာ ခုလို အမွတ္တရ စကားေတြ လက္ေဆာင္ပါးထားပါတယ္။
ရခိုင္ဘုရင့္ ႏိုင္ငံေတာ္ ဘာေၾကာင့္ က်ဆံုးခဲ့ရသလဲ။ အႏွစ္ခ်ဳပ္ ေျပာျပေပးပါ။
ရခိုင္ ဘုရင့္ ႏိုင္ငံေတာ္ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာ က်ဆံုးခဲ့ရတာဟာ ရခိုင္ အမ်ိဳးသားေတြ စည္းလံုးညီညႊတ္မူ ျပိဳကြဲသြားတဲ့ အတြက္ က်ဆံုးရတာ ျဖစ္တယ္။ အထူးသျဖင့္ ရခုိင္ အခ်င္းခ်င္း အာဏာလုၾကျပီး ေခါင္းေဆာင္ေတြက မိမိတို႕ အာဏာရရွိေရး ကိုဘဲ ၾကည့္ခဲ့ၾကတယ္။ အေရးၾကီးဆံုးက မိမိ အမ်ိဳးသားေရး ျပႆနာကို မိမိအတြင္းမွာ မေျဖရွင္းဘဲ သူတစ္ပါးကို သြားေခၚရာကေန ခုလို ထီးက်ိဳးစည္ေပါက္ ကၽြန္သေဘာက္ဘ၀ကို ေရာက္ခဲ့ၾကရတာ ျဖစ္ပါတယ္။
ရခုိင္လူငယ္ေတြ အတြက္ ဘယ္လို သခၤန္းစာမ်ိဳး ယူသင့္တယ္လို႕ ထင္ပါသလဲ။
သခၤန္းစာ ယူသင့္တာက ခုဆိုရင္ ႏွစ္ေပါင္း ႏွစ္ရာေက်ာ္ရွိျပီ။ ႏွစ္ေပါင္း ႏွစ္ရာေက်ာ္မွာ ျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့ အေျခအေန အရပ္ရပ္ကို သခၤန္းစာ မယူႏိုင္ၾကေသးဘူးဆိုရင္၊ ယူဖို႕ မထိုက္တန္ဘူးလို႕ ျမင္ေန ေျပာေနၾကမယ္ဆိုရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရခိုင္ တျပည္လံုး သိပ္မၾကာခင္ ေပ်ာက္သြား လိမ့္မယ္လို႕ ေျပာလိုပါ တယ္။
ထိမ္းသိမ္း ေစာင့္ေရွာက္မူ အပိုင္းေတြမွာေကာ ဘယ္လို ျမင္ပါသလဲ။
ရခုိင္သားတိုင္း ရခုိင္သားတိုင္းဟာ အခ်င္းခ်င္း ညီညြတ္စြာနဲံ လက္တြဲ လုပ္ေဆာင္ ၾကရမယ္။ ၾကိဳက္တာရွိတယ္။ မၾကိဳက္တာ ရွိတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဆရာၾကီးတို႕ရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္သည္ ဘာပါလဲဆိုလို႕ရွိရင္ ကိုယ္ပိုင္ဆံုးျဖတ္ႏိုင္ခြင့္၊ ရည္မွန္းခ်က္ဟာ အဓိက အခ်က္ပါ။ အဲဒီအ ခ်က္နဲ႕ ပတ္သက္လို႕ ဦးသာဘန္းကလည္း ဆရာၾကီးကို ေျပာဖူးပါတယ္။ အဲဒီလမ္းစဥ္လည္း အင္မတန္ မွန္ပါတယ္။ ေနာက္တခ်က္က ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရခုိင္ျပည္မွာ ကိုယ့္ျပည္၊ ကိုယ့္ရြာ၊ ကိုယ့္ႏိုင္ငံကို တိုးတက္ေအာင္ တည္ေထာင္ျခင္းဟာ ဘယ္သူ႕ကိုမွ နစ္နာစရာ အေၾကာင္းမရွိပါဘူး။
ႏိုင္ငံတကာမွာ ရခုိင္ႏိုင္ငံေတာ္ က်ဆံုးေန႕ အခမ္းအနားေတြ လုပ္ေန ၾကတဲ့ အေပၚကို ကုိ ဘယ္လိုျမင္ပါသလဲ။
ရခုိင္ျပည္မွာ ရွိတ့ဲ ရခိုင္လူငယ္ေတြအားလံုး၊ ႏိုင္ငံျခားမွာ ေရာက္ေနတဲ့ ရခိုင္လူငယ္ေတြ အားလံုးဟာ ခုလို ႏိုင္ငံေတာ္ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာက်ဆံုးတဲ့ေန႕ကို ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တုိင္း က်င္းပသြားရမယ္။ သမိုင္းမွာ ကုိယ့္လူမ်ိဳးနဲ႕ သက္ဆိုင္ပီး အေရးၾကီးတဲ့ ေန႕ တစ္ေန႕ကို က်င္းပ ေဖၚထုတ္တာဟာ လုပ္ရမယ့္ အလုပ္ ျဖစ္တယ္။ ဘယ္သူ႕ကိုမွ ေစာ္ကားတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါ့ျပင္ ဒီလို က်င္းပတာဟာ ရခိုင္ရဲ႕ သတၱိ၊ ရခုိင္ရဲ႕ ဇြဲ၊ ရခုိင္ရဲ႕ ၀ိရိယ ကုိ သမိုင္းစဥ္္နဲ႕ ခ်ီျပီး ေဖၚျပတာျဖစ္ပါတယ္။
ျမန္မာ လြတ္လပ္ေရး ရျပီးေခတ္မွာ ရခိုင္ေတြ လက္ရွိ အေျခအေနကို ဘယ္လို ျမင္ပါသလဲ။
၁၉၄၈ ခုႏွစ္ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏိုင္ငံအစိုးရ၊ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏိုင္ငံ အစိုးရလို႕ ေျပာေပမယ့္ တကယ့္ ျပည္ ေထာင္စု အစစ္အမွန္မဟုတ္။ ဗမာႏုိင္ငံရဲ႕ အေျခခံဥပေဒကို အေသအခ်ာ ေလ့လာၾကည့္၊ ျပည္ေထာင္စု စနစ္ မဟုတ္ဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႕မွာ တျဖည္းျဖည္း ဖြတ္ေက်ာကို ျပာစုသလို ဆင္းရဲလာတာဟာ အခုထိ ဆင္းရဲလာတုန္း ျဖစ္ တယ္။ ထြက္ေပါက္ မရွိေသးဘူး။
စစ္မွန္တဲ့ ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္မယ္ဆိုရင္ေကာ
တကယ္တန္း စစ္မွန္တဲ့ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏိုင္ငံ တည္ေထာင္ၾကမယ္ဆိုလို႕ရွိရင္ ညီအစ္ကို ေမာင္ႏွမ မခြဲဘဲ ရခုိင္ စကားကုိ ကခ်င္က ေျပာတတ္ရမယ္။ မြန္စကားကို ရခုိင္က ေျပာႏိုင္ရမယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ တိုင္းရင္းသားေတြဟာ တလမ္း ေမာင္း စနစ္မျဖစ္ရေအာင္ အစိုးရက ညြန္ျပေပးရမယ္။ အစိုးရက ဒီကိစၥေတြမွာ ရခုိင္ႏုိင္ငံမွာ ရခုိင္သမိုင္း အက်ဥ္းခ်ဳပ္ေတြ ကို သင္ေပး၊ ရခုိင္စာကို သင္ေပး၊ အဲဒီလို စာေပေတြကို သင္ၾကားေပးတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ရခုိင္သားေတြဟာ စာေပမွာ ပိုမို ၾကြယ္၀ လာမယ္။ ကခ်င္ျပည္မွာလည္း ပိုမိုၾကြယ္၀လာမယ္။ အဲဒီလမ္းကို ပိတ္ထားတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ တဆင့္ ခံအေနနဲ႕ စစ္မွန္ေသာ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏိုင္ငံကို လမ္းပိတ္ထားတယ္လို႕ ဆရာၾကီးက ျမင္တယ္။ အဲဒါ သမိုင္း ရႈ႕ေထာင့္က ေျပာ တာ။ ဒီလို လမ္းပိတ္ထားတာဟာ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္က စျပီး ပိတ္ထားခဲ့တာဟာ ခုခ်ိန္ထိ ပိတ္ထားတုန္း ျဖစ္တယ္။
( ေမာင္ရမၼာ ေမးျမန္း တင္ျပသည္)
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
.: နိရဥၥရာမွ
ျမန္မာႏိုင္ငံကို သံုးရက္ၾကာ အလည္အပတ္ ေရာက္ရွိေနတဲ့ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ၾကီး မစၥက္ ဟီလာရီ ကလင္တန္ဟာ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဒီဇဘၤာလ ၁ ရက္ေန႕က အမ်ိဳးသား လႊႊတ္ေတာ္ ဥကၠဌ ဦးခင္ေအာင္ျမင့္ အပါအ၀င္ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ (၃၃) ဦးနဲ႕ ေတြ႕ဆံုခဲ့ပါတယ္။ ဒီအထဲမွာ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ား တိုးတက္ေရး ပါတီ ဥကၠဌ၊ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ေဒါက္တာ ေအးေမာင္လည္း ပါ၀င္ခဲ့ပါတယ္။ ေဒါက္တာေအးေမာင္ကို ေတြ႕ဆံု ေဆြးေႏြးပြဲနဲ႕ ပတ္သက္ျပီး အဲဒီေန႕မွာ ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။ နိရဥၥရာက ခုလို စတင္ေမးျမန္းပါတယ္။
ေမး။ ဥကၠဌတို႕ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ၾကီးနဲ႕ ေတြ႕ဆံုတဲ့အထဲမွာ ပါ၀င္တယ္လို႕ သိရပါတယ္။ ဘယ္လို ပံုစံနဲ႕ ေတြ႕ဆံုခြင့္ ရခဲ့တယ္ဆိုတာကို နည္းနည္း ရွင္းျပေပးပါလား။
ေျဖ။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေတြ႕ဆံုတာက အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္မွာပါ။ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ ဥကၠဌ၊ ဒုဥကၠဌ အပါအ၀င္ လႊတ္ ေတာ္အမတ္ ၃၃ ဦးနဲ႕ ေတြ႕ပါတယ္။ ေတြ႕တဲ့အခါမွာ လႊတ္ေတာ္ ဥကၠဌက ေဟလာရီကလင္တန္ မေရာက္ခင္ သူေတြ႕ ခ်င္တဲ့ လူ ၄ေယာက္စာရင္းကို ေျပာပါတယ္။ အဲဒီအထဲမွာ ကၽြန္ေတာ္အပါအ၀င္ ဦးညြန္႕တင္၊ ေဒါက္တာ ျမဥာဏစိုးနဲ႕ ဦးက်ယ္ယုတ္အူ ၄ေယာက္နဲ႕ ေတြ႕ခ်င္တယ္လို႕ သူက ၾကိဳတင္ျပီး ေျပာထားတယ္လို႕ ေျပာပါတယ္။ ေဟလာရီ ကလင္တန္နဲ႕ ေတြ႕ခြင့္ မိနစ္ ၅၀ ဘဲရပါတယ္။ မိနစ္ ၅၀ ရတဲ့အခ်ိန္မွာ လႊတ္ေတာ္ဥကၠဌက ေဟလာရီကလင္တန္ကို ၾကိဳဆိုတဲ့အေၾကာင္းနဲ႕ အခုလို အေျပာင္းအလဲ ကာလမွာ ေရာက္လာတာ ေကာင္းပါတယ္။ ေဟလာရီရဲ႕ ႏိုင္ငံေရး အေတြ႕ အၾကံဳကိုလည္း ေလးစားပါတယ္။ ဗမာျပည္ထဲကို ခုလို လာတဲ့အတြက္လည္း ၀မ္းသာပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္ ႏွစ္ရပ္ရဲ႕ ဆက္ဆံေရးကိုလည္း ေျပာျပပါတယ္။ တိုင္းျပည္ရဲ႕ လက္ရွိအေျခအေနကိုလည္း ရွင္းျပတယ္။ အဲဒီအထဲမွာ ပါလာတဲ့ အခ်က္ကေတာ့ခါ ကၽြန္ေတာ္တို႕ လႊတ္ေတာ္အမတ္ အားလံုးနီးပါးေလာက္ဟာ ဒီမိုကေရစီဖက္ကို သြားဖို႕ သံဓိဌာန္ ခ်ထားျပီ ျဖစ္တယ္။ စစ္တပ္ကလည္း ေနာက္တၾကိမ္ အာဏာသိမ္းဖို႕ အေျခအေန ျဖစ္လာႏိုင္စရာ အေၾကာင္းမရွိ ေတာ့ဘူး ဆိုတာကို လႊတ္ေတာ္ ဥကၠဌက ရွင္းျပပါတယ္။
ေမး။ ။ ေနာက္ထပ္ ဘာေတြကို ေျပာဆို ေဆြးေႏြးတာေတြ ရွိပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ ေနာက္ထပ္ ေျပာဆို ေဆြးေႏြးတာက လက္ရွိ ဒီမိုကေရစီလမ္းေၾကာင္းကို သြားဖို႕အတြက္ အခ်က္ သံုးခ်က္ကို တင္ျပပါတယ္။ (၁) တိုင္းျပည္အေျခအေန ျငိမ္းခ်မ္းဖို႕လိုတယ္။ (၂) အခ်က္က ႏိုင္ငံသား တဦးခ်င္းရဲ႕ ၀င္ေငြ တိုးတက္ဖို႕လိုတယ္။ ၃။ ပညာတတ္ ၾကီးစိုးတဲ့ တိုင္းျပည္တခု ျဖစ္ဖို႕ လိုတယ္ဆိုျပီး ၃ ခ်က္တင္ပါတယ္။
အခ်က္(၁) ျဖစ္တဲ့ တုိင္းျပည္ တည္ျငိမ္ေအးခ်မ္းေရးႏွင့္ပတ္သက္လို႕ အက်ယ္ရွင္းပါ တယ္။ အဲဒီအထဲမွာ တိုင္းျပည္ တည္ျငိမ္ ေအးခ်မ္းဖို႕ အတြက္ ႏိုင္ငံေရး နယ္ပယ္ အသီးသီးက ပါ၀င္လာဖို႕လိုတယ္။ အဲဒီကိစၥ အတြက္လည္း လႊတ္ေတာ္ အဆင့္ဆင့္မွာ NLD ပါ၀င္ဖို႕ မွတ္ပံုတင္လာတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လို ႏိုင္ငံေရး ရင့္က်က္ျပီး ႏိုင္ငံေရး အျမင္က်ယ္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြ လႊတ္ေတာ္ထဲ ၀င္လာဖို႕ဆိုတာကို ၾကိဳဆိုတယ္။ ႏိုင္ငံေရး အခင္းအက်င္းေတြ အားလံုးမွာ NLD ပါ၀င္လာမွာ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ တိုင္းျပည္ ေအးခ်မ္းလာလိမ့္မယ္လို႕ ေမွ်ာ္လင့္ေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။
အခ်က္(၂) ျဖစ္တဲ့ ႏိုင္ငံသားတဦးခ်င္းစီ တိုးတက္ဖို႕ဆိုတာမွာလည္း ကၽြန္ေတာ္တို႕ ႏိုင္ငံသားေတြ တျခားႏုိင္ငံက အေထာက္အပံ့ေတြနဲ႕ မၾကီးပြား မတိုးတက္လိုပါဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ႏိုင္ငံရဲ႕ ေစ်းကြက္ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္လာဖို႕အတြက္ အေမရိကန္တို႕၊ ဥေရာပတို႕မွာ ေစ်းကြက္ ျဖစ္လာႏိုင္ေအာင္လုပ္ေပးဖို႕ သူက တိုက္တြန္းပါတယ္။
အခ်က္ (၃) သံုးအခ်က္ကေတာ့ အေမရိကတို႕လို ႏိုင္ငံ ေတြမွာ ကၽြန္ေတာ္တို႕ တိုင္းျပည္က ေက်ာင္းသားေတြ ပညာ သြားသင္ႏိုင္ဖို႕ အတြက္ ေတာင္းဆိုတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ႏိုင္ငံမွာ ႏိုင္ငံတကာရဲ႕ နည္းပညာ အကူ အညီေတြ မရရွိေသးပါ။ နည္းပညာ အကူအညီေတြ ရေအာင္ ပူးေပါင္းပါ၀င္ ကူညီဖို႕ တုိက္တြန္းပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ပါလီမန္ ဒီမိုကေရစီ လမ္းေၾကာင္းကို စျပီးသြားေနျပီျဖစ္လို႕ ဒီလမ္းေၾကာင္းဟာ ကၽြန္ေတာ္တို႕အတြက္ အေကာင္းဆံုးျဖစ္တယ္လို႕ ရွင္းလင္းခ်က္ေပးပါတယ္။
ေမး။ ။ အေမရိကန္ နိုင္ငံျခားေရး ၀န္ၾကီးက ဘာေတြကို ျပန္ေျပာပါလဲ။
ေျဖ။ ။ ေဟလာရီကလင္တန္က ျပန္ေျပာတဲ့အခါမွာ အေမရိကမွာ အထက္လႊတ္ေတာ္ အမတ္အေနနဲ႕ ၈ ႏွစ္ၾကာ တာ၀န္ထမ္း ေဆာင္ဖူးတယ္။ အေတြ႕အၾကံဳလည္း ရွိသင့္သေလာက္ ရွိပါတယ္။ အဲဒီအေတြ႕အၾကံဳေတြကို ဖလွယ္သြားဖို႕ သူ႕မွာ အစီအစဥ္ရွိတယ္။ ျပီးေတာ့ အေမရိကန္လႊတ္ေတာ္မွာ အာဏာ သံုးရပ္ျဖစ္တဲ့ တရားစီရင္ေရးအာဏာ၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အာဏာ၊ ဥပေဒျပဳေရး အာဏာေတြကို သီးသန္႕စီ အာဏာ ပါ၀ါညွိျပီးမွ တိုင္းျပည္ကို တုိးတက္ေအာင္ လုပ္တယ္။ ဒီမွာလည္းဘဲ အာဏာသံုးရပ္ဟာ မွ်မွ်တတရွိဖို႕လိုတယ္ဆုိျပီးေတာ့ တိုက္တြန္းသြားပါတယ္။ ေနာက္တခ်က္က ျပည္တြင္းမွာ တိုင္းရင္းသားေတြနဲ႕ ပဋိပကၡျဖစ္ျပီး မျငိမ္းခ်မ္းတဲ့ေနရာေတြကို ျငိမ္းခ်မ္းေအာင္ အခ်င္းခ်င္း ညွိႏွိင္း တိုင္ပင္ျပီးေတာ့ လုပ္ဖို႕ကို တိုက္တြန္းပါတယ္။ အဲဒီေနရာေတြကိုလည္း ေလ့လာသူေတြအျဖစ္ သတင္းယူဖို႕၊ ေလ့လာဖို႕ ခြင့္ျပဳဖို႕အတြက္လည္း တိုက္တြန္းပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြကို လြတ္ေပးဖို႕လည္း တိုက္တြန္းသြားပါတယ္။
ဒါေတြ အျပင္ သူမက (၁) မၾကာခင္က်င္းပမယ့္ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အားလံုးပါ၀င္ႏိုင္ေအာင္ စီစဥ္ေပးဖို႕ (၂) အဲဒီေရြးေကာက္ပြဲဟာ လြတ္လပ္ျပီး တရားမွ်တမႈျဖစ္ေအာင္၊ ထင္သာျမင္သာရွိျပီးေတာ့ အခန္းက႑အလိုက္ အာမခံခ်က္ရွိေအာင္ တိုက္တြန္းပါတယ္ (၃) ေနာက္တခ်က္က ႏိုင္ငံေရးထဲမွာ ပါတဲလူေတြကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ လႈပ္ရွားခြင့္ေပးဖို႕ ေျပာပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ လႊတ္ေတာ္မွာ ဥပေဒျပဳတဲ့ က႑တခ်ိဳ႕ ေလ့လာထားတာေတြ ရွိတယ္လို႕ ေျပာပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးပါတီနဲ႕သက္ဆိုင္တဲ့ ဥပေဒ၊ အလုပ္သမား ဥပေဒ၊ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ဆႏၵျပခြင့္ရွိတဲ့ ဥပေဒေတြကို ၾကည့္တဲ့ အခါမွာ ေထာက္ခံတဲ့သေဘာမ်ိဳး ေျပာသြားပါတယ္။
ေမး။ ဒီေန႕ေဆြးေႏြးပြဲႏွင့္ပတ္သက္ျပီး ဥကၠဌ အျမင္က ဘယ္လိုရွိပါသလဲ။ အားရ ေက်နပ္စရာ ရွိပါသလား။
ေျဖ။ ဒီေန႕ ေဆြးေႏြးပြဲကေတာ့ အားရေက်နပ္ဖုိ႕ ေကာင္းပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ကလည္း ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေဆြးေႏြးပါတယ္။ တဖက္ကလည္း ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြကို လႊတ္ႏိုင္ေအာင္ ၾကိဳးစားမယ္။ ဟိုဖက္ကလည္း ဗမာျပည္ ဒီမိုကေရစီလမ္းေၾကာင္း ပိုမိုေျဖာင္းျဖဴးေအာင္ ေရွာင္ရန္၊ ေဆာင္ရန္ေတြကို စိတ္ရွည္ရွည္နဲ႕ ေျပာသြားပါတယ္။ အစိုးရအခ်င္းခ်င္း ခ်စ္ၾကည္မႈ လိုသလို ျပည္သူေတြ အခ်င္းခ်င္း ခ်စ္ၾကည္မႈရွိမွ ခိုင္ျမဲဖို႕ ျဖစ္တယ္။ ေနာက္ျပီးေတာ့ ရန္ကုန္က ရခိုင္စာေပႏွင့္ ယဥ္ေက်းမႈအဖြဲ႕က ျပဳစုထားတဲ့ စာတန္းေတြကိုလည္း သူရဲ႕လက္ထဲကို ထည့္ေပးလိုက္ႏုိင္ပါ တယ္။ သူလည္း ၀မ္းပန္းတသာ လက္ခံသြားပါတယ္။
ေမး။ ။ ေနာက္ထပ္ ဘာေတြ ေျပာစရာရွိပါေသးသလဲ။
ေျဖ။ ။ ေနာက္ထပ္ ကၽြန္ေတာ္ေျပာခ်င္တာက ႏွစ္ေပါင္း ၅၀ေက်ာ္ၾကာ အေမရိကန္ႏွင့္ ျပည္ေထာင္စုနဲ႕ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဆက္ဆံေရး ၾကဲေနရာကေန အခုေတာ့ အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရး ၀န္ၾကီးတဦး အေနနဲ႕ ပထမဆံုးလာတဲ့ ခရီးစဥ္ ျဖစ္တယ္။ အခုလို အေမရိကန္ႏွင့္ ဆက္ဆံေရး အဆင္ေျပဖို႕ လိုသလို ၾကားေနေရး မူ၀ါဒကို က်င့္သံုးျပီး အိမ္နီးခ်င္း ပတ္၀န္းက်င္က တရုတ္၊ အိႏၵိယ အပါအ၀င္ အာစီယံ ႏိုင္ငံေတြ အားလံုနဲ႕လည္း ဆက္ဆံေရး အဆင္ေျပျပီးေတာ့ ျပည္သူေတြကိုလည္း ဒီမိုကေရစီ လမ္းေၾကာင္းေပၚကို ေရာက္ေအာင္ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရ၊ လြတ္ေတာ္ေတြက ဦးေဆာင္ ခ်ီတက္ ႏိုင္ဖို႕လုိတယ္လို႕ ကၽြန္ေတာ္ ထင္ပါတယ္။ မၾကာတဲ့ ကာလတခုမွာ အေျပာင္းအလဲတခုကို ျမင္ရမယ္လို႕ ထင္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္ လို႕လည္းဆိုေတာ့ ဟီလာရီ ကလင္တန္ လာတဲ့ ခရီးစဥ္လို ခုလို ပြင့္လင္းလာလိမ့္မယ္လို႕ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာက မထင္ခဲ့ပါဘူး။ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ၾကီးကလည္း ပြင့္ပြြင့္လင္လင္းနဲ႕ စကား ေျပာပါတယ္။ အထက္လႊတ္ေတာ္ ဥကၠဌ၊ ဒုဥကၠဌနဲ႕ ပါလီမန္ အမတ္ေတြကလည္း ၀မ္းပန္းတသာ လက္ခံတယ္။ ထိုနည္းတူ အစိုးရ အဖြဲ႕ကလည္း လက္ခံတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ တို႕ တိုင္းျပည္တိုးတက္ေရး အတြက္ အေမရိကန္က ပါ၀င္လာရင္ အားအမ်ားၾကီး ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ သမၼတၾကီးကို ကတိေပး ေျပာၾကားတဲ့ အထဲမွာလည္း အေမရိကန္ ဂၽြန္းဟုတ္ကိန္း တကၠသိုလ္ေတြလို တကၠသိုလ္ေတြမွာ ေက်ာင္းသားေတြကို တက္ခြင့္ေတြ ျပဳမယ္သြားမယ္ဆိုတာေတြကို ၾကားသိရပါတယ္။ အားလံုးကို ျခံုျပီး ေျပာရရင္ အနာဂတ္မွာ အေမရိကန္ နဲ႕ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြနဲ႕ ဆက္ဆံေရး ေျဖာင့္ျဖဴးသြားႏိုင္တယ္လို႕ ျမင္မိပါတယ္။
